Tarım-GFE’nin Aralık ayında aylık yüzde 2.62 ilan edildiğini belirten Çandır, “Bu rakam, endeksin ölçülmeye başladığı 2015 yılından itibaren yüzde 2,06 olan Aralık ayları ortalamasının yüzde 27 üzerinde olmuştur” dedi. Tarım-GFE’nin Aralık’ta yıllık yüzde 41,43 ilan edildiğini kaydeden Çandır, “Bu yıllık rakam, yüzde 32,40 olan son 9 yılın Aralık ayları ortalamasının yüzde 28 üzerinde olmuştur. Aralık ayı tarımsal girdi fiyat enflasyonu, aylık ve yıllıkta ortalamaların üzerinde ilan edildi” dedi.

Aralık ayı Tarım-GFE’nin alt kalemlerini de değerlendiren Başkan Çandır, “Tarımda kullanılan mal ve hizmetlerin fiyatlarında aylıkta yüzde 2,82 ve yıllıkta ise yüzde 37,64’lük artış ilan edildi. Aralık ayları itibariyle aylıkta 2021 yılından, yıllıkta ise 2021 ve 2022 yıllarından sonraki en yüksek değer kaydedildi” dedi. Aralık’ta aylık, tohumda yüzde 2,24, enerjide yüzde eksi 2,26, gübrede yüzde eksi 0,74, ilaçta yüzde 1,91, veteriner hizmetlerinde yüzde 1,26, yemde yüzde 5,21 ve diğer kalemlerde ise yüzde 6,37 olarak aylık değişimler ilan edildiğini belirten Çandır, Aralık ayındaki yıllık değişimlerin ise tohumda yüzde 44,15, enerjide yüzde 47,45, gübrede yüzde 9,69, ilaçta yüzde 24,75, veteriner hizmetlerinde yüzde 151,60, yemde yüzde 27,21 ve diğer kalemlerde ise yüzde 89,31 artış kaydedildiğini belirtti. Çandır, veterinerlik hizmetlerinin son 4 aydır ciddi artış gösterdiğini, Aralık ayında da bu artışın devam ettiğini söylerken, “Öyle ki yıllık yüzde 151,60’lık artış, tüm zamanların rekoru olmuştur. Diğer bir dikkat çekici olan gübrede ise aylık azalış ve yıllık tek haneli yükseliş, son 3 yılın en dikkat çekici düşüşü olmuştur” dedi.

TÜİK tarafından Aralık ayı tarımsal üretici fiyat endeksi Tarım-ÜFE’nin aylık yüzde 6,81, yıllık ise yüzde 60,62 olarak ilan edildiğini kaydeden Ali Çandır, tarımsal faaliyetlerde bulunanlar açısından son bir yıllık eğilimin, genel olarak üretici aleyhine seyrederken Mayıs ve Haziran aylarında aylık ve yıllık düzeyde Tarım-GFE, Tarım-ÜFE’nin altında kalarak üretici lehine döndüğünü bildirdi. Başkan Çandır, “Aralık ayında bu durum yeniden aylıkta ve yıllıkta üretici lehine ilan edilmiştir. 2024 yılında aylık ve yıllık eğilimin böyle devam etmesi, üretici kesimin birikmiş zararlarının azalmasına katkı sağlayacaktır” dedi.

Yurt içi ve yurt dışı üretici enflasyonlarının tarımı dolaylı olarak etkilediğini belirten Başkan Ali Çandır, yurt dışı üretici enflasyonu YD-ÜFE’nin Aralık’ta aylık yüzde 2,28, yıllıkta yüzde 58,40 arttığına dikkat çekti. Çandır, yurt içi üretici enflasyonu Yİ-ÜFE’nin aylıkta yüzde 1,14, yıllıkta yüzde 44,22 arttığını belirtirken, “Üretici düzeyindeki gıda kalemi ise aylık yüzde 2,58 ve yıllık ise yüzde 63,75 artmıştı. Bu durum Aralık ayında da tarıma dayalı imalat sanayiindeki enflasyonun tarımdan daha yüksek seyrettiğini göstermektedir” dedi.

Aralık ayında üretici kesimdeki bu enflasyonlara karşılık tüketici enflasyonu TÜFE’nin aylık yüzde 2,93, yıllık yüzde 64,77 arttığını belirten Ali Çandır, “Tüketici taraftaki gıda enflasyonu ise Aralık ayında aylık yüzde 4,81 ve yıllık yüzde 72,01 olarak ilan edilmişti. İşlenmemiş gıda enflasyonu Aralık’ta aylık yüzde 7,24, yıllık yüzde 91,23 düzeyinde ilan edilmişti. Yaş meyve sebze enflasyonu Aralık’ta aylık yüzde 11,39 ve yıllık 81,29 artış olarak ilan edilmişti. Tüketici taraftaki bu rakamlar, üreticilerin maruz kaldığı enflasyonun üzerinde bir tüketici enflasyonu olduğunu göstermeye devam etmektedir” dedi. – ANTALYA

AA muhabirinin Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü verilerinden derlediği bilgilere göre, geçen ay ortalama sıcaklıklar, Batman çevresinde mevsim normalleri civarında, yurdun diğer bölgelerinde ise mevsim normallerinin üzerinde kaydedildi.

Türkiye genelinde 1991-2020 yılları arasında 4,8 derece olarak ölçülen aralık ayı ortalama sıcaklığı, geçen ay 8,3 derece ile normallerinin 3,5 derece üzerinde gerçekleşti.

Sıcaklık analizlerinde, 1971’den itibaren yapılan karşılaştırmaya göre, 2023 Aralık ayı son 53 yılın en sıcak aralık ayı olarak kayıtlara geçti.

Geçen ay en düşük sıcaklık sıfırın altında 21,3 derece ile Van’ın Özalp ilçesinde, en yüksek sıcaklık ise 27,4 derece ile Sinop’ta tespit edildi.

Bölgelere göre sıcaklıklar

Marmara Bölgesi’nde ortalama sıcaklıklar, bölgenin genelinde mevsim normallerinin üzerinde görüldü. Bölgenin aralık ayı uzun yıllar ortalama sıcaklığı 7 derece iken, 2023 Aralık ayında 10,3 derece olarak ölçüldü. Bölgede en düşük sıcaklık sıfırın altında 2,4 dereceyle Balıkesir’de, en yüksek sıcaklık ise 25 dereceyle Bursa’da gözlendi.

Ege Bölgesi’nde ise ortalama sıcaklıklar, bölgenin genelinde mevsim normallerinin üzerinde tespit edildi. Bölgenin 7,9 derece olan uzun yıllar ortalama sıcaklığına göre, geçen ay 11,2 derece olarak kayıtlara geçti. Bölgede en düşük sıcaklık sıfırın altında 4 derece olarak Kütahya’da, en yüksek sıcaklık ise 24 derece olarak Salihli’de ölçüldü.

Akdeniz Bölgesi’nde ortalama sıcaklıklar, bölgenin genelinde mevsim normallerinin üzerinde gerçekleşti. Bölgenin uzun yıllar ortalama sıcaklığı 9,1 derece iken, geçen ay 12 derece olarak gerçekleşti. Bölgede en düşük sıcaklık sıfırın altında 6 dereceyle Göksun’da, en yüksek sıcaklık ise 25,9 dereceyle Kale (Demre)’de kaydedildi.

İç Anadolu Bölgesi’nde de ortalama sıcaklıklar, bölgenin genelinde mevsim normallerinin üzerinde görüldü. Bölgenin 1,4 olan aralık ayı uzun yıllar ortalama sıcaklığı geçen ay 5,5 derece olarak kayda geçti. Bölgede en düşük sıcaklık sıfırın altında 10,9 derece olarak Kangal’da, en yüksek sıcaklık ise 19,5 derece olarak Çumra’da görüldü.

Karadeniz Bölgesi’nde ortalama sıcaklıklar, bölgenin genelinde mevsim normallerinin üzerinde gerçekleşti. Bölgenin 4,8 derece ölçülen uzun yıllar ortalama sıcaklığı ise 2023 Aralık ayında 8,4 derece oldu. Bölgede en düşük sıcaklık sıfırın altında 11,8 dereceyle Bayburt’ta, en yüksek sıcaklık ise 27,4 dereceyle Sinop’ta gözlendi.

Doğu Anadolu Bölgesi’nde ortalama sıcaklıklar, bölgenin genelinde mevsim normallerinin üzerinde ölçüldü. Bölgenin aralık ayı uzun yıllar ortalama sıcaklığı sıfırın altında 1,6 derece iken geçen ay 2,5 derece olarak tespit edildi. Bölgede en düşük sıcaklık sıfırın altında 21,3 dereceyle Özalp’te, en yüksek sıcaklık ise 16,3 dereceyle Ergani’de kaydedildi.

Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde ortalama sıcaklıklar, Batman çevresinde mevsim normalleri civarında, bölgenin diğer kesimlerinde mevsim normallerinin üzerinde gerçekleşti. Bölgenin 6,4 derece olan uzun yıllar ortalama sıcaklığı, 2023 Aralık ayında 9,3 derece olarak kayda geçti. Bölgede en düşük sıcaklık sıfırın altında 5,2 dereceyle Ceylanpınar’da, en yüksek sıcaklık ise 22,5 dereceyle Cizre’de tespit edildi.