İklim değişikliği, yağış azlığı ve buharlaşmanın etkisiyle 2022 ve 2023’te kuraklıkla karşı karşıya kalan, ihtiyaç üzerine kimi zaman su takviye edilen içme suyu, enerji ve tarımsal sulama ihtiyacının karşılandığı barajlarda sonbahar ve kış aylarındaki yağışlar sayesinde su seviyesi yükseldi.
Devlet Su İşleri (DSİ) 10. Bölge Müdürlüğünden alınan verilere göre, Diyarbakır, Mardin ve Batman’daki bazı barajların farklı tarihlerdeki doluluk oranları yüzdelik olarak şöyle gerçekleşti:
| 19 Mart 2023 | 2 Ekim 2023 | 19 Mart 2024 | |
| Karakaya Barajı | 41,4 | 62,8 | 68 |
| Kralkızı Barajı | 38,2 | 33,6 | 60,2 |
| Devegeçidi Barajı | 29,2 | 0 | 87 |
| Çınar Göksu Barajı | 4,6 | 0 | 33,8 |
| Pamukçay Barajı | 9,7 | 0 | 100 |
| Ergani Barajı | 10,9 | 34 | 100 |
| Başlar Barajı | 9,4 | 4 | 100 |
| Mardin-Dumluca Barajı | 4,8 | 0 | 30,6 |
| Batman Barajı | 64,4 | 34,3 | 51,3 |
Batman Barajı’nın yoğun yağışlar sebebiyle taşkın dönemi olduğundan işletme kotu seviyesinde tutulduğu, barajda su seviyesinin 15 Mayıs itibarıyla maksimum kot olan yüzde 100 seviyesine çıkarılacağı belirtildi.
“Suyu korumamız ve biriktirmemiz gerekiyor”
Dicle Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Başkanı Prof. Dr. Ahmet Kılıç, AA muhabirine, yağışlar sayesinde Diyarbakır’da bulunan barajların doluluk oranının arttığını söyledi.
Barajlardaki su seviyesinin yükselmesinin canlı yaşamına olumlu katkı sağladığına işaret eden Kılıç, “Memeli türleri, kuş, böcek ve bitkisel organizmalarda büyük canlılık var. Temennimiz bunun devam etmesi. Su, ‘hayat’, ‘canlılık’, ‘biyoçeşitlilik’ ve ‘üretim’ demek. Su yoksa bunların hiçbiri yok. Bu nedenle barajlarımız çok değerli. Bu yıl yağışların etkisiyle barajlardaki su seviyesi yükseldi. Bu çok sevindirici.” dedi.
Kar yağışının olmaması nedeniyle toprağın suya doymadığını, yer altına suyun ulaşmadığını dile getiren Kılıç, barajlar sayesinde suyun yüzeyde toplanabildiğini belirtti.
Kılıç, bunun Diyarbakır ve bölge için şans olduğunu dile getirerek, “Önümüzdeki dönem genel ortalama için kuraklığa doğru gidiyor. Bu yılı kurtardık görünüyor. Bu sevindirici bir durum. Umarız önümüzdeki yıllara da bu sirayet eder. Bu durumu şansa bırakırsak çok ciddi sorun var. Tarımda, sanayide, yerleşim yerlerinde suya çok ciddi miktarda ihtiyaç olacak.” diye konuştu.
Bu nedenle tedbir alınması gerektiğini belirten Kılıç, bu tedbirleri 3 başlıkta sıralayarak, şunları söyledi:
“Birincisi evlerde, sanayide, tarımda su konusunda tasarruf etmek şart. Bir diğer önemli husus suyu toplamamız lazım. Kırsal ya da şehirlerde yağışları baraj, gölet ya da şehir içinde sarnıçlar şeklinde toplamamız lazım. Üçüncü tedbir de mevcut suların, nehir, göl ve denizlerin kirletilmemesi. Şehir artıkları, lağım ve tarımdan gelen ilaçlı su ve sanayiden gelen atıkların arıtılmadan asla sulara bırakılmaması lazım. Suyu korumamız ve biriktirmemiz gerekiyor.”
Küresel ısınmadan kaynaklı kuraklığın kapıda olduğunu ifade eden Kılıç, buna yönelik kurumlar arası işbirliğiyle tedbir alınması gerektiğini söyledi.
Kılıç, ülke genelinde ağaçlandırma yapılmasının çok değerli olduğunu anlatarak, bunun bitkisel üretimi, toprağın su tutma kapasitesini yüksek tutacağını, yer altı sularına kaynak sağlayarak, bölgede yağışı da destekleyeceğini belirtti.
DSİ 9. Bölge Müdürlüğünün sorumluluk sahasındaki barajlardaki son durum
DSİ 9. Bölge Müdürlüğünden alınan verilere göre, Elazığ, Malatya ve Bingöl’deki bazı barajların doluluk oranları yüzdelik olarak şöyle gerçekleşti:
| 18 Mart 2023 | 18 Mart 2024 | |
| Elazığ-Kalecik Barajı | 62 | 100 |
| Elazığ-Dedeyolu Barajı | 0 | 86,60 |
| Elazığ-Kepektaş Barajı | 0 | 100 |
| Elazığ-Bazlama Barajı (Yeni işletmeye açıldı) | 0 | 100 |
| Elazığ-Hazar Gölü | 42,30 | 49,20 |
| Malatya-Çat Barajı | 3,10 | 21,50 |
| Malatya-Boztepe Recai Kutan Barajı | 41,70 | 97,40 |
| Malatya Beylerderesi Barajı | 0 | 98,80 |
| Malatya-Yaygın Barajı | 0 | 98,10 |
| Bingöl-Gülbahar Barajı | 0 | 100 |
| Bingöl-Aşağı Kaleköy Barajı ve HES | 20,40 | 60,10 |
DSİ 9. Bölge Müdürü Sebahattin Şamcı, yağışların bölgedeki su kaynaklarının seviyesinin yükselmesini sağladığını söyledi.
Sorumluluk alanlarında yer alan 4 ilde baraj ve göletlerdeki su miktarının iyi durumda olduğunu belirten Şamcı, yağışların su kaynaklarına can suyu olduğunu ifade etti.
Şamcı, şöyle konuştu:
“Elazığ’da 12 baraj, gölet ve bir doğal gölün ölçümü yapılmakta. Geçen yıl yüzde 28 seviyesinde olan hacim bu yıl yüzde 50 seviyelerinde. Malatya’da ölçümü yapılan 8 baraj ve gölet bulunuyor. Bunların geçen yıl aktif hacmi yüzde 28 civarındayken bu yıl yüzde 50 seviyelerinde. Bingöl’de ölçümü yapılan 6 baraj ve gölet bulunuyor. Geçen yıl yüzde 33,50 olan aktif hacmimiz bu yıl yüzde 35,50 civarında. Tunceli’de ölçümü yapılan bir enerji barajı bulunuyor. Geçen yıl yüzde 50 seviyesinde olan barajımızın bu yılki doluluk oranı yüzde 27 civarında ancak bunlar enerji barajı olduğu için firmalar tarafından doğal akımın geleceği nisan mayıs aylarından itibaren belli bir seviyeye düşürülerek gelen suyun depolamasını amaçlamakta.”
Yağışların sürmesiyle depolamada artışın devam edeceğini kaydeden Şamcı, barajların çoğunda doluluğun yüzde 100’e ulaşmasını beklediklerini söyledi.
Bölge müdürlüğü sınırlarında yer alan ve ölçümü yapılan baraj ve göletlerin maksimum depolayabileceği suyun 17 milyar 552 milyon metreküp olduğunu belirten Şamcı, “Bu yıl itibarıyla depoladığımız su 8 milyar 652 milyon metreküp. Geçen yıl bu değer 4 milyar 979 milyon metreküptü.” ifadelerini kullandı.??
]]>“İstanbul’un yeni barajlara ihtiyacı var”
“Barajlar yüzde 50’nin üzerinde ancak rehavete sevk etmemeli”
İSTANBUL – İstanbul’un barajlarındaki doluluk oranı yüzde 52,37 olurken Meteoroloji Mühendisi, Dr. Öğr. Üyesi Güven Özdemir, tasarrufun elden bırakılmaması gerektiğini belirterek, “Barajlarımızda şu anda yüzde 50’nin üzerinde doluluk var ama rehavete sevk etmemeli. Barajların kapasitesi 868 milyon metreküp, İstanbul’un barajları tam dolu olsa dahi yetmiyor. Yıllık en az 1 milyar 200 milyon metreküpün üzerinde suya ihtiyacımız var. Artık İstanbul’un nüfusunun artışını durdurmak lazım, İstanbul’un yeni barajlara ihtiyacı var” dedi.
İstanbul’un barajlarındaki doluluk oranı geçtiğimiz haftalarda yüzde 10’lu rakamlara kadar düşerken, bazı barajlar ise tamamen kurumuştu. İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü’nün verilerine göre 4 Ocak itibariyle barajlardaki doluluk oranı yüzde 52,37 oldu. Oran nedeniyle rehavete kapılmamak gerektiğine dikkat çeken İstanbul Aydın Üniversitesi’nden Meteoroloji Mühendisi, Dr. Öğr. Üyesi Güven Özdemir, son duruma ilişkin konuştu. Özdemir, megakentin barajlarının tamamen dolu olsa da 1 yıllık su ihtiyacını karşılamaya yetmeyeceğini söyleyerek uyarılarda bulundu. Öte yandan barajlardaki 4 Ocak tarihli doluluk oranları ise şöyle; Ömerli Barajı: Yüzde 69,82, Darlık Barajı: Yüzde 63,73, Elmalı Barajı: Yüzde 84,71, Terkos Barajı: Yüzde 43,82, Alibey Barajı: Yüzde 61,5, Büyükçekmece Barajı: Yüzde 43,97, Sazlıdere Barajı: Yüzde 35,57, Istrancalar Barajı: Yüzde 44,84, Kazandere Barajı: Yüzde 41,77, Pabuçdere Barajı: Yüzde 25,1.
“İstanbul’un barajları tam dolu olsa dahi yetmiyor”
Barajlardaki son duruma ilişkin açıklamalarda bulunan İstanbul Aydın Üniversitesi’nden Meteoroloji Mühendisi, Dr. Öğr. Üyesi Güven Özdemir, “Tabi ki sevindirici şu anda yağışlar alıyoruz, geçen sene çok kötüydü. Bu eylüle kadar müthiş bir kuraklık, susuzluk vardı. Barajlarımızda şu anda yüzde 50’nin üzerinde doluluk var ama bizi rehavete sevk etmemesi lazım çünkü İstanbul’un nüfusu çok yüksek. 5 milyon civarında araç var, bunların kullandığı yakıt, petrol türevleri maalesef İstanbul’da bir ısı adası oluşmasına sebep oluyor. İstanbul’da suyun önemi büyük, barajlarımız yüzde 50’nin üzerinde, diyelim ki tamamen doldu, kapasitesi şu anda 868 milyon metreküp günde 3,2 milyon metreküp su kullanıyoruz. İstanbul’un şuandaki barajları tam dolu olsa dahi yetmiyor. İSKİ ne yapıyor; Melen, Yeşilçay, Istranca, şuradan buradan İstanbul’a su takviyesi yapıyor ki ancak yetsin. 365 güne vurduğunuzda en az 1 milyar 200 milyon metreküpün üzerinde yıllık suya ihtiyacımız var. Barajlarımız 868 milyon metreküp olduğuna göre demek ki yetmeyecek hemen hemen yüzde 50’ye yakın su ihtiyacımızı dışarıdan karşılamak zorundayız. Artık İstanbul’un nüfusunun artışını durdurmak, göçü önlemek lazım. İstanbul’un şuandaki durumu baraj yapmaya müsait olmayabilir, buna yetkililer karar verecektir ama İstanbul’un yeni barajlara ihtiyacı var. Bu barajların yanı sıra halkın, belediyelerin de muhakkak yeni yapılan binalara şart koşması lazım. Yağmur sularının biriktirilmesi, su sarnıçlarının oluşturulması lazım, yani yağan yağmuru biriktirmek gerekiyor. Geri dönüşüm sularını kullanmak lazım. Yolların kenarlarına belli aralıklarla su depoları yapılabilir, denize akıtacağımıza bu alanlarda toplamamız lazım” dedi.
“Yağışlar kesildiği an hızlı bir şekilde azalacak”
Tasarruf büyük önem taşıdığına vurgu yaparak sözlerine devam eden Özdemir, “Kuraklık devam ediyor şu anda yağışlı gibi gözüküyor ama eski kışlara göre bu yağışların daha etkili olması gerekiyordu. Yağışlar çok kısa bir zamanda vuruyor, geçiyor. Pek ümit içinde olmamamız, tasarrufa çok önem vermemiz lazım. Evlerde, kullanılan cihazlarda, musluktan akan sularda kullanırken çok dikkatli olunması lazım çünkü bu suyun barajlarımızda kalması lazım. Barajların etrafında çok yerleşim yeri var, buraların tamamen yeşil alana dönüştürülmesi lazım. Yetkililer, İstanbul’u susuz bırakmayacaktır, devletimiz çok güçlü bir devlet. Susuz kalır mıyız, kalmayız ama zorluk çekebiliriz, günlerce suyumuz akmayabilir. Susuz kaldığımızda da bulaşıcı hastalıklar kol gezecektir; kolera, tifo, uyuz gibi cilt hastalıklarına kadar ki İstanbul’da çok hızlı bir şekilde yayılacaktır. Pandemiden daha kötü olma ihtimali olabilir. Bunu yaşamamak için tedbirimizi almamız lazım. Bütün kuruluşlar, fertler dahil olmak üzere üzerimize düşen görevi yapmamız lazım. Doluluk, çok kısa bir zamanda yüzde 15’lere kadar düştü hatta bazı barajlar tamamen kurudu. Bu şekilde giderse yüzde 50’ye güvenmeyeceğiz diyelim ki yağışlar kesildiği an hızlı bir şekilde azalacaktır” dedi.
]]>İstanbul’un barajlarındaki doluluk oranı geçtiğimiz haftalarda yüzde 10’lu rakamlara kadar düşerken, bazı barajlar ise tamamen kurumuştu. İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü’nün (İSKİ) verilerine göre 4 Ocak itibariyle barajlardaki doluluk oranı yüzde 52,37 oldu. Oran nedeniyle rehavete kapılmamak gerektiğine dikkat çeken İstanbul Aydın Üniversitesi’nden Meteoroloji Mühendisi, Dr. Öğr. Üyesi Güven Özdemir, son duruma ilişkin konuştu. Özdemir, megakentin barajlarının tamamen dolu olsa da 1 yıllık su ihtiyacını karşılamaya yetmeyeceğini söyleyerek uyarılarda bulundu. Öte yandan barajlardaki 4 Ocak tarihli doluluk oranları ise şöyle; Ömerli Barajı: Yüzde 69,82, Darlık Barajı: Yüzde 63,73, Elmalı Barajı: Yüzde 84,71, Terkos Barajı: Yüzde 43,82, Alibey Barajı: Yüzde 61,5, Büyükçekmece Barajı: Yüzde 43,97, Sazlıdere Barajı: Yüzde 35,57, Istrancalar Barajı: Yüzde 44,84, Kazandere Barajı: Yüzde 41,77, Pabuçdere Barajı: Yüzde 25,1.
“İstanbul’un barajları tam dolu olsa dahi yetmiyor”
Barajlardaki son duruma ilişkin açıklamalarda bulunan İstanbul Aydın Üniversitesi’nden Meteoroloji Mühendisi, Dr. Öğr. Üyesi Güven Özdemir, “Tabi ki sevindirici şu anda yağışlar alıyoruz, geçen sene çok kötüydü. Bu eylüle kadar müthiş bir kuraklık, susuzluk vardı. Barajlarımızda şu anda yüzde 50’nin üzerinde doluluk var ama bizi rehavete sevk etmemesi lazım çünkü İstanbul’un nüfusu çok yüksek. 5 milyon civarında araç var, bunların kullandığı yakıt, petrol türevleri maalesef İstanbul’da bir ısı adası oluşmasına sebep oluyor. İstanbul’da suyun önemi büyük, barajlarımız yüzde 50’nin üzerinde, diyelim ki tamamen doldu, kapasitesi şu anda 868 milyon metreküp günde 3,2 milyon metreküp su kullanıyoruz. İstanbul’un şu andaki barajları tam dolu olsa dahi yetmiyor. İSKİ ne yapıyor; Melen, Yeşilçay, Istranca, şuradan buradan İstanbul’a su takviyesi yapıyor ki ancak yetsin. 365 güne vurduğunuzda en az 1 milyar 200 milyon metreküpün üzerinde yıllık suya ihtiyacımız var. Barajlarımız 868 milyon metreküp olduğuna göre demek ki yetmeyecek hemen hemen yüzde 50’ye yakın su ihtiyacımızı dışarıdan karşılamak zorundayız. Artık İstanbul’un nüfusunun artışını durdurmak, göçü önlemek lazım. İstanbul’un şu andaki durumu baraj yapmaya müsait olmayabilir, buna yetkililer karar verecektir ama İstanbul’un yeni barajlara ihtiyacı var. Bu barajların yanı sıra halkın, belediyelerin de muhakkak yeni yapılan binalara şart koşması lazım. Yağmur sularının biriktirilmesi, su sarnıçlarının oluşturulması lazım, yani yağan yağmuru biriktirmek gerekiyor. Geri dönüşüm sularını kullanmak lazım. Yolların kenarlarına belli aralıklarla su depoları yapılabilir, denize akıtacağımıza bu alanlarda toplamamız lazım” dedi.
“Yağışlar kesildiği an hızlı bir şekilde azalacak”
Tasarruf büyük önem taşıdığına vurgu yaparak sözlerine devam eden Özdemir, “Kuraklık devam ediyor şu anda yağışlı gibi gözüküyor ama eski kışlara göre bu yağışların daha etkili olması gerekiyordu. Yağışlar çok kısa bir zamanda vuruyor, geçiyor. Pek ümit içinde olmamamız, tasarrufa çok önem vermemiz lazım. Evlerde, kullanılan cihazlarda, musluktan akan sularda kullanırken çok dikkatli olunması lazım çünkü bu suyun barajlarımızda kalması lazım. Barajların etrafında çok yerleşim yeri var, buraların tamamen yeşil alana dönüştürülmesi lazım. Yetkililer, İstanbul’u susuz bırakmayacaktır, devletimiz çok güçlü bir devlet. Susuz kalır mıyız, kalmayız ama zorluk çekebiliriz, günlerce suyumuz akmayabilir. Susuz kaldığımızda da bulaşıcı hastalıklar kol gezecektir; kolera, tifo, uyuz gibi cilt hastalıklarına kadar ki İstanbul’da çok hızlı bir şekilde yayılacaktır. Pandemiden daha kötü olma ihtimali olabilir. Bunu yaşamamak için tedbirimizi almamız lazım. Bütün kuruluşlar, fertler dahil olmak üzere üzerimize düşen görevi yapmamız lazım. Doluluk, çok kısa bir zamanda yüzde 15’lere kadar düştü hatta bazı barajlar tamamen kurudu. Bu şekilde giderse yüzde 50’ye güvenmeyeceğiz diyelim ki yağışlar kesildiği an hızlı bir şekilde azalacaktır” dedi. – İSTANBUL
]]>