CHP Milli Savunma Bakanlığı’ndan Sorumlu Genel Başkan yardımcısı, emekli Tümamiral Yankı Bağcıoğlu, silah ihracatına ilişkin yazılı açıklama yaptı. Bağcıoğlu’nun açıklaması şöyle:

“Son dönemde bölgemizde ve Kızıldeniz’de yaşanan çatışmalar, hava savunma sistemlerimizin önemini bir kez daha gözler önüne serdi. Gelişen teknolojiler sayesinde İnsansız Hava Araçları (İHA) ve dronlar gibi yeni tehdit unsurları, düşük maliyetleri ve etkinlikleriyle savaş alanlarının dinamiklerini değiştirdi. Bunlara karşı etkili savunma mekanizmaları geliştirmek hayati önem taşıyor. Bölgedeki çatışmalarda İHA ve dronların koordineli veya müstakil olarak kullanıldığına şahit olduk. Düşman devletlerin ve devlet dışı grupların sahip olduğu bu kabiliyetler, hava savunma sistemlerimizin sürekli görev hazır olmasını gerektiriyor. İran- İsrail gerginliği, Rusya- Ukrayna savaşı ve Husilerin Kızıldeniz’deki saldırıları, değişen tehdit ortamından çıkarılacak dersler barındırıyor. Bu tecrübelerden yola çıkarak, hava savunma sistemlerimizi güçlendirmeli ve yeni tedbirler belirlemeye öncelik vermeliyiz. Güçlü bir hava savunma sistemi ve caydırıcı bir duruş, potansiyel saldırganlara karşı caydırıcılık sağlayacaktır.

“‘ATEŞ SERBEST TATBİKATI’ DÜZENLENMELİ, SİSTEMLERİN ETKİNLİĞİ GÖSTERİLMELİDİR”

Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK), ‘dosta güven, düşmana korku salma’ ilkesiyle tatbikat ve eğitimler gerçekleştirerek caydırıcılığını artırmaya çalışıyor. Ancak bölgedeki gerginlik dikkate alındığında, rutin faaliyetlerin yeterli olmayabileceği görülüyor. Bu nedenle, özellikle yeni milli hava savunma sistemlerimizin ve S-400’lerin katılımıyla geniş kapsamlı bir ‘Ateş Serbest Tatbikatı’ düzenlenmeli, bu sistemlerin etkinliği basına ve kamuoyuna gösterilmelidir. Diğer yandan, kritik silah ve savunma sistemlerinin ihracatında dikkatli olunmalıdır. Almanya-İsrail-İran üçgeninde yaşanan deneyim, bu konuda hassasiyet gösterilmezse milli güvenliğimize yönelik tehditler doğabileceğini göstermiştir. Yaşanmış bir örnekle açıklamak gerekirse; 1980’li yıllarda Almanya ve İsrail tarafından ortak geliştirilen DAR projesi müteakip yıllarda Alman DORNIER firmasının projeden çekilmesiyle İsrail IAI firması tarafından üretilen HARPY sistemine, daha sonraysa tersine mühendislikle İran tarafından üretilen SAHİD 136 dolanan mühimmatına dönüşmüştür. Bu mühimmatlar da İsrail’e yönelik son saldırılarda görülmüş, dolayısıyla bir silah sistemi, bir süre sonra asıl üretici ülkeye karşı hasmı tarafından sahada kullanılmıştır.

“DÖVİZ İHTİYACI, KRİTİK SİLAH İHRACATINDAKİ KURALLARIN GEVŞETİLMESİNE YOL AÇMAMALIDIR. MİLLİ GÜVENLİĞİMİZ HER ŞEYDEN ÖNEMLİDİR”

Yani, ekonomik kriz nedeniyle büyük döviz ihtiyacı duyuyor olmamız, kesinlikle kritik silah ve savunma sistemlerinin ihracatında uygulanan kuralların gevşetilmesine veya göz ardı edilmesine yol açmamalıdır. Milli güvenliğimiz her şeyden önemlidir. Ayrıca, askeri ve sivil kullanıma sahip çift maksatlı milli ürünlerin ihracatında da savunma sanayi ürünlerine uygulanan sıkı kontrol mekanizmalarına benzer kurallar işletilmelidir. Bu tür ürünlerin düşman ülkelerin veya grupların eline geçmesi, ciddi tehditler doğurabilir. Dolayısıyla ne ekonomik şartlar ne de başka nedenler, kritik silah ve sistemlerin güvenli bir şekilde ihracatına ilişkin mevcut katı kurallardan taviz verilmesine bahane olmamalıdır. Milli çıkarlarımızı ve güvenliğimizi her şeyin üstünde tutmak zorundayız. İhracat prosedürlerinde azami dikkat ve özen gösterilmeli, hiçbir şekilde rehavete kapılmamalıdır.

“GELİŞMİŞ HAVA SAVUNMA SİSTEMLERİ GÜÇLENDİRİLMELİDİR”

İHA/Dron tehdidine karşı korunmak için çok yönlü bir yaklaşım benimsenmeli; gelişmiş hava savunma sistemleri, elektronik harp, siber güvenlik, istihbarat ve keşif yetenekleri güçlendirilmelidir. TÜBİTAK BİLGEM’in geliştirdiği ‘Lazer Hava Savunma Sistemi’ gibi milli projeler bu tehdide karşı etkili çözümler sunabilir. Sonuç olarak, bölgemizdeki çatışmalardan aldığımız dersler ışığında, hava savunma sistemlerimizi sürekli geliştirmeli, milli sistemlerin üretimine ağırlık vermeli, caydırıcılığımızı artırmalı ve uluslararası işbirliğine önem vermeliyiz. Türkiye’nin savunma sanayisine yaptığı yatırımlar sayesinde bölgesel güvenliğe katkısı ve bölgesel güç olma yolundaki ilerleyişi devam etmektedir.”

Ege İhracatçı Birlikleri Koordinatör Başkanı Jak Eskinazi, “Geleneksel ticaret ortağımız ve yeşil dönüşümü küresel gündemin merkezine taşıyan Avrupa Birliği’ne ihracatımız 2024’ün ilk iki ayında 1 milyar 380 milyon dolarlık hacme ulaştı. 2024’ün ilk yarısında 16 AB ülkesine ihracatımız artarken, EİB’nin toplam ihracatında AB’nin payı yüzde 45, Avrupa kıtasının ihracatımızdaki payı ise yüzde 51 olarak kayıtlara geçti. İlk iki ayda bölgeler bazında ihracatta en fazla artış yüzde 20 yükselişle 391 milyon dolarla Amerika ülkelerine yaşandı. İhracatımızın güçlü olduğu Avrupa ülkeleri yanında, Ticaret Bakanlığımızın Uzak Ülkeler Stratejisiyle doğru orantılı olarak yönelerek sektörel ticaret heyeti gerçekleştirdiğimiz Kolombiya’ya ihracatımız yüzde 198 artış gösterdi” dedi.

“Asya ve Okyanusya ülkelerine yüzde 31 artışla 230 milyon dolar ihracat”

“Asya ve Okyanusya ülkelerine yüzde 31 artışla 230 milyon dolar ihracat” yaptıklarını açıklayan Başkan Eskinazi, “EİB olarak Uzak Doğu ülkeleriyle ihracatımız incelendiğinde; dünyanın yeşil dönüşümü için motor rolü oynayan Çin’e ilk iki ayda yüzde 58 artışla 70 milyon dolar, Japonya’ya yüzde 85 ivmeyle 31 milyon dolar, Güney Kore’ye 12 milyon dolar, Hong Kong’a 4 milyon dolar, Tayvan’a yüzde 29 artışla 3 milyon dolar ihracat gerçekleştirdik. Güney Asya’da ihracatımızı Hindistan’a yüzde 2 artırarak 14 milyon dolara, Pakistan’a yüzde 136 artışla 12 milyon dolara, Bangladeş’e yüzde 130 artırarak 7 milyon dolara çıkardık” diye konuştu.

Jak Eskinazi, “Güneydoğu Asya’nın en büyük ekonomisi Endonezya, araştırmalara göre 2045 yılına kadar dünyanın en büyük 5 ekonomisinden biri haline gelecek. Endonezya’ya ilk iki ayda yüzde 27 artış sağladık. Asya Pasifik bölgesinde ise ihracatımız Malezya’ya 6 milyon dolar oldu. Singapur’a yüzde 32, Tayland’a yüzde 90 arttı. Ortadoğu ülkelerine 355 milyon dolar, Afrika ülkelerine yüzde 8 artışla 239 milyon dolar ihracat gerçekleştirdik. Eski Doğu Bloku ülkelerine 149 milyon dolarlık ürün satıldı. Serbest Bölgelerde yüzde 28, Türk Cumhuriyetleri’nde ise yüzde 6 ilerleme kaydettik” ifadelerini kullandı.

Almanya, ABD, İtalya ilk üçte

2024’nin ilk iki ayında Almanya’nın 316 milyon dolarla birinci sıradaki yerini koruduğunu açıklayan Eskinazi, EİB’nin ihracatındaki ilk 10 ülkeye değindi. Eskinazi, şunları söyledi: “ABD yüzde 12 artışla 278 milyon dolarla ikinci sırada, İtalya ise yüzde 3 yükselişle 180 milyon dolarla en fazla ihracat gerçekleştirdiğimiz üçüncü ticaret ortağımız arasında yer alıyor. İspanya’ya 177 milyon dolara, Birleşik Krallık ihracatımızı yüzde 26 artışla 149 milyon dolara, Hollanda’ya yüzde 18 artışla 133 milyon dolara, Fransa’ya yüzde 135 milyon dolara, Irak yüzde 41 artışla 79 milyon dolar, Rusya 70 milyon dolar, Çin yüzde 58 artışla 70 milyon dolar ihracat gerçekleştirdiğimiz ülkeler arasında yer alıyor.”

Ege Bölgesi’nde mobilya kağıt orman ürünleri ve mamulleri sektörü 9 milyon dolarla Mısır’a, demir çelik sektörü 57 milyon dolarla Almanya’ya, deri ve deri mamulleri sektörü 4 milyon dolarla Almanya’ya, hazırgiyim ve konfeksiyon sektörü 49 milyon dolarla İspanya’ya, hububat bakliyat yağlı tohumlar ve mamulleri sektörü 30 milyon dolarla Cezayir’e, kuru meyve ve mamulleri sektörü 24 milyon dolarla ABD’ye, maden sektörü 38 milyon dolarla Çin’e, yaş meyve sebze ve meyve sebze mamulleri sektörü 43 milyon dolarla Almanya’ya, su ürünleri ve hayvancılık mamulleri sektörü 28 milyon dolarla İtalya’ya, tekstil ve hammaddeleri sektörü 14 milyon dolarla Çin’e, tütün sektörü 28 milyon dolarla ABD’ye, zeytin zeytinyağı sektörü 36 milyon dolarla İspanya’ya ihracat gerçekleştirdi.

İzmir ve Manisa’nın ihracatında Almanya, Denizli’nin ihracatında Birleşik Krallık, Aydın’ın ihracatında İspanya, Muğla’nın ihracatında Rusya, Balıkesir’in ihracatında Irak, Kütahya’nın ihracatında İtalya, Uşak ve Afyonkarahisar’ın ihracatında ABD birinci sırada yer aldı. – İZMİR