Bu koyun ırkı, kârlılığı ve iklim değişikliğine uyumuyla öne çıkıyor. Et üretimi ve uygun mera alanlarının azalması sorunlarıyla karşı karşıya olan bu Orta Asya ülkesindeki en gözde besi hayvanlarından.
18 yaşındaki Şapirov “Çok az su ve yayılma alanı olsa bile hızla kilo alıyorlar” diyor.
Hisar koyunu, yıllar süren aşırı otlatma ve küresel ısınma nedeniyle, tarım ve hayvancılığa uygun toprakların daralmasıyla yüzleşen Tacikistan’daki çiftçiler için potansiyel bir nimet ve tüketiciler için de bol bir koyun eti kaynağı.
Arkalarındaki iki yağ kütlesiyle kolayca ayırt edilebilen koyun ırkından 250 civarında hayvan, baharın ilk güneşli günlerinde Şapirov’un gözetiminde yayılıyor.
Şapirov “Bu koyunlar ortalama 135 kilo oluyorlar. Şu an kış sonu, şimdi o kadar ağır değiller ama hızla kilo alacaklar” diyor.
Neredeyse koyunlar kadar büyük bir beyaz Orta Asya çoban köpeği sürüye sahip çıkıyor.
Hisar koyununun en büyüklerinin ağırlığı 210 kiloya çıkabiliyor.
Hisar koyunları, toplam ağırlığının üçte ikisi kadar et ve yağ üretebiliyor. Bu oran, diğer birçok ırktan daha fazla. Bu özelliğiyle çiftçiler açısından çok kârlı bir seçenek olabiliyorlar.
Tacik Tarım Bilimleri Akademisi üyesi Şarafzon Rahimov “Hisarlar benzersiz bir ırk. Öncelikle ağırlıkları nedeniyle. Ayrıca bu koyunlar asla aynı yerde yayılmaz, dolayısıyla toprağın ekosistemini de geliştirirler” diyor.
Mera ararken 500 kilometre dolaşabiliyorlar ve bu sayede farklı mera alanları kendisini yenileyebiliyor.
Birleşmiş Milletler raporuna göre ülke topraklarının % 20’sinden fazlası tarım ve hayvancılık arazisi özelliğini kaybetti ve bu durum 18 milyon kişiyi etkiliyor.
800 bin kilometrekarelik alan, aşağı yukarı Türkiye’yle eşit.
Kurak topraklardan yükselen koz, kalp ve solunum hastalıklarına da yol açıyor.
Toprakları daha verimsiz hale gelirken, geçim kaynaklarını kaybeden çok sayıda çiftçi, ülke dışına göç ediyor.
Zorlu koşullarda yetiştirilebilen Hisar koyunları bu ortamda Tacikistan’da halkın büyük ilgisini çekiyor.
Irka adını veren Hisar Vadisi’ne uzanan yolun etrafındaki Tacik Cumhurbaşkanı Emomali Rahman’ı öven onlarca poster arasında, Hisar koyunlarının üç çeşidine ait altın renkli bir heykel var.
Bilim insanı ve yetiştirici İbrokhim Bobokalonov, başkent yakınlarındaki biyoteknoloji merkezinde, en büyük ve en kârlı koyunu yetiştirme umuduyla, en iyi genetik örnekleri topluyor.
Bobokalonov “Hisar koyununa talep sadece Tacikistan’da değil, Kazakistan, Kırgızistan, Türkiye, Azerbaycan, Çin ve ABD’de de büyüyor” diyor.
Hatta Hisar ırkı, bölgesel bir rekabeti de tetikledi.
Tacikistan, geçtiğimiz günlerde komşularını ırkı bozmakla ve daha da ağır koyunlar yetiştirmek için diğer yerel türlerle çiftleştirmekle suçladı.
Geçen yıl Kazakistan’daki bir tarım festivalinde 230 kiloluk bir Hisar koyunu Guiness Rekorlar Kitabı’na girdi.
Kırgızistan’da da 210 kiloyu aşan koyunlar görüldü. Tacik yetiştiricilerse, yarışta öne geçmeye kararlı.
Bobokalanov, bacakları bağlı halde önündeki tartıda yatan koyunun önünde duruyor ve “Bu Mişa. Şu anda 152 kilo ve 15 bin dolar değerinde” diyor.
15 bin dolar Tacikistan’daki ortalama ücretle altı yılda kazanılabiliyor. Bobokalonov Mişa’yı önümdeki aylarda satmayı planlıyor.
“Umarım bu yazki yarışmaya kadar 220-230 kilo olacak. Sadece doğal ürünlerle, dopingsiz günde 800 gram alabilir” diyor.
2021’de Kazakistan’da bir Hisar koyunu 40 bin dolara satılmıştı.
Çiftçiler için Hisar ırkının kârlılığı çekici ama koyun aynı zamanda etinin tadı için de tercih ediliyor.
Koyun eti, Orta Asya mutfağının olmazsa olmazlarından.
Pazarda alışveriş yapan Umedjon Yuldaçev katılıyor.
“Bu koyun etiyle aklınıza gelen her türlü milli Tacik yemeğini yapabilirsiniz” diyor.
]]>CHP’li Gürer, yaklaşan Kurban Bayramı öncesi artan kurbanlık fiyatlarını bu sefer küçükbaş hayvan fiyatları üzerinden değerlendirdi.
“EMEKLİ DE KURBAN ALABİLSİN”
Gürer, koyun fiyatlarının geçen seneye göre yüzde 100 oranında arttığı bir ortamda emeklilere verilecek bayram ikramiyesi tutarının asgari ücret seviyesinde olması ve emeklinin Kurban Bayramı’nda bir kurbanlık alabilmesinin sağlanması için kanun teklifi verdiğini belirtti. Gürer, “Bir emekli bir koyun alacak olsa bir maaşını vermek zorunda. Ortalama bir koyun alacak olsan 10 bin liranın altında koyun yok. Geçen yıl en yüksek fiyat bu fiyatın altında idi. Koyun kilosu fazla olan, biraz büyüğünü olsun istenirse 12 bin-14 bin lira aralığında bir tutarı gözden çıkarmak gerekiyor. Farklı illerde bu fiyatlar değişiyor. Nakliye ile sevk ve büyük kent hayvan pazar giderleri eklenirse fiyatlar daha da artıyor. Koç fiyatları 20 bin liraya dayanmış bulunuyor. TBMM Başkanlığı’na sunduğumuz kanun teklifimizde Kurban Bayramı’nda verilen ikramiye tutarını asgari ücrete (17 bin liraya) çıkarın, emekli de kurban alabilsin diyoruz” diye konuştu.
“KÖYDE 8 SÜRÜ VARKEN ŞİMDİ 2 SÜRÜ KALDI”
Küçükbaş kurbanlık fiyatlarının geçen seneye göre arttığını belirterek güncel küçükbaş kurbanlık fiyatlarını açıklayan üretici Ertuğrul Koç, “Koyunun canlı baskül fiyatı 300 lira. Geçen seneye bakarak, geçen sene bu koyunlar 5 bin lira idi, şimdi ufaklar 10 bin lira oldu. Orada koçlar var, onlar 10 bin lira idi, şimdi 20 bin lira oldu. Şu anda 10 bin liranın altında koyun yok. 500 davar, 8 sürü vardı bu köyde, bu köy 60 hane. Şimdi köyde iki sürü var, 100 tanesi bizde, 100 tanesi de başka birinde. Başka da yok, sürü bitti, her köyde bitti” dedi.
CHP’li Gürer, küçükbaş hayvan fiyatlarındaki artışın girdi fiyatlarıyla alakalı olduğunu, vatandaşın bu işten üretici para kazanıyor gibi görmesine karşı artan yem fiyatları, veteriner gideri ve işçi ücretleriyle üreticinin de para kazanamadığını belirtti. Üretici Ertuğrul Koç ise “Kurban fiyatlarının artması hem yemle ilgili hem de enflasyonla ilgili. Asgari ücret 9 bin liraydı, şu an 17 bin lira. Her şey arttı, yüzde 100 enflasyon var Türkiye’de. Bizde kazanamıyoruz. Ben 10 bin liraya sattığım hayvanı geri 9 bin liraya alamıyorum. Koyunu 6 ay danayı 1 yıl besliyoruz kesime gelmesi için. 6 ay boyunca yem yedirmek zorundayız, bakım giderleri de ahır giderleri de arttı, sürekli artıyor” diye konuştu.
“HEM ÜRETEN HEM TÜKETEN ŞİKAYETÇİ”
Gürer, AKP iktidarının politikalarını eleştirerek hayvancılığa gerçekçi destekler verilmesi gerektiğini belirtti. Gürer, “Besicilik yapan da zararda, tüketici de pahalıya ürün alıyor, ama sistemdeki giderler özellikle de yem gideri başta olmak üzere devlet sübvanse etmiyor. Bu durumda kurbanlık fiyatlarının artmasına sebep oluyor. Kurban Bayramlarının özelliği de kurban kesip, kurban etini fakir fukaraya dağıtmak gerekir. Ama emekli, dar gelirli bu fiyatlara kurban alması çok zor. Üretici de ‘Yetiştiriciler olarak biz bu işten para kazanmıyoruz. Biz de mağduruz’ diyor. Hem üreten hem tüketen durumdan şikayetçi. Kurban Bayramı’nda özüne uygun kurban keserek kutlamakta artık sabit ve dar gelirli ile emekli için çok zorlaştı” ifadesini kullandı.
]]>
Şehirden sıkılıp köye yerleşti: Devlet desteği ile başladığı koyun yetiştiriciliğinde paraya para demiyor
KASTAMONU – Ankara’daki işinden ayrılarak Kastamonu’nun Araç ilçesindeki köyüne dönen Metehan Gökçen, devlet desteğiyle aldığı 100 koyun sayesinde koyun yetiştiriciliği yapmaya başladı. İşini aşkla yapan Gökçen, gelirini Ankara’da çalıştığı iş yerinden aldığı ücretin 3 katına çıkardı.
Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından Valilikler ve Ziraat Bankası aracılığıyla 2022 yılında hayata geçirilen ve 2024 yılından itibaren 2 yıl daha uzatılan “Köyümde Yaşamak İçin Bir Sürü Nedenim Var” projesi yüzleri güldürmeye devam ediyor. Proje çerçevesinde Kastamonu’da koyun varlığının artırılması, üreticilerin sürülerinin ve ölçeklerinin büyütülmesi ile küçükbaş hayvan varlığının artırılması, köyden kente göçü önleyerek atıl işletme kapasitelerinin üretime kazandırılması, kırsal gelir kaynaklarının arttırılarak, bölgesel kalkınmayı ve yerel koyun yetiştiriciliği ile kırmızı et açığının kapatılması ve istihdamın sağlanması amaçlanıyor. Geçen yıllarda 200 bin TL kredi limiti olan projede, yeni dönem protokolü ile 2026 yılına kadar 400 bin TL kredi limiti ile devam edecek. 1 yıl ödemesiz olarak çiftçileri destekleyecek olan projede 7 yıl vade ile geri ödeme yapılabilecek.
Proje sayesinde şehir hayatını bırakıp köye yerleşti
Kastamonu’da projeden 29 üretici faydalandı. Projeden faydalanmak isteyen Metehan Gökçen de Ankara’daki işinden ayrılarak köyüne dönmeye karar verdi. Kastamonu’nun Araç ilçesine bağlı Karasu köyüne yerleşen Gökçen, “Köyümde Yaşamak İçin Bir Sürü Nedenim Var” projesinden faydalanarak 100 koyun aldı. Metehan Gökçen, 1 yıl içerisinde 140 kuzu üreterek satışını yaptı. Bu sayede Ankara’daki gelirinin üç katından daha fazla gelir elde eden Gökçen, koyun üretimini geliştirmek için yeni projeler hazırlayarak teşviklerden yararlanmak istediğini söyledi.
“Proje gençlerin dikkatini çekiyor ve bizleri çok fazla kişi arayıp talepte bulunuyor”
2022 yılında başlatılan proje çerçevesinde kendi işletmesini kuran Gökçen’i ziyaret eden Kastamonu İl Tarım ve Orman Müdürü Bekir Yücel Tanrıkulu, “Geçen yıl 100 baş koyun almıştı, inşallah bu yıl da devam ettirerek sürüsünü daha da arttırmak istiyor. Bizler proje başvurusu aldıktan sonra dosyayı Ziraat Bankasına gönderiyoruz. Ziraat Bankasından da kredi onayı geldikten sonra Valiliğimize onaya sunuluyor ve Valimizin onayından geçtikten sonra çiftçilerimiz bu projeden yararlanabiliyor. Yerel olarak bakıldığında da bizlerin de amacı Kastamonu’da koyunculuğun geliştirilmesi, ahırlarımızın kapasitesinin arttırılması ve dolayısıyla Kastamonu’nun et piyasasında küçükbaş etin daha da fazla arttırılması hedefleniyor. Bu çerçevede 2022 yılında başladığımız projemizde ilk etapta 11, ikinci etapta da 9 çiftçimizi yararlandırdık. Geçtiğimiz yıllarda verilen kredi tutarı 250 bin lira iken bu rakam 400 bin liraya arttırıldı. 2022 yılında projeye başladığımızda ilk etapta 60 tane başvurumuz vardı fakat Ziraat Bankasından onay alabilen 11 çiftçimiz oldu. 2023 yılında ikince etaptan 9 çiftçimiz yararlanırken, üçüncü etap için de 9 çiftçimiz projeden faydalandı. Bu yıl da müracaatların daha da üstüne çıkmayı bekliyoruz. Bizleri arayan çok, talep çok fazla. Özellikle gençlerin dikkatini çeken bir proje. Buradaki çiftçimiz bizden geçen yıl 100 koyun almıştı. 140 tane kuzu satmış. Bu şekilde olunca şimdi başvurmayı düşünenlere örnek olmuş oluyor hem de köyüne dönerek en azından yeni bir gelir kapısı sağlarken tarımsal üretime de katkı sağlıyor. Bu da gençlerimize güzel bir örnek olmuş oldu” dedi.
“İşi daha da ileriye götürebilmek için daha farklı hedeflerim var”
Yaptığı işi çok sevdiğini belirten Metehan Gökçen ise, “Projeden faydalanarak 100 koyun aldım. Anaç koyunlarımızı alarak 1 yıllık bir süreç zarfında kuzu elde ettik. 100 koyundan hemen hemen 140 kuzu elde ettik. Randıman olarak memnunum. Yavrulama sürecinde mutlu olduğum için ben de heves ettim. İşi daha da ileriye götürebilmek için daha farklı hedeflerimiz ve projelerim bulunuyor. Bu şekilde işimde ilerlemek istiyorum” diye konuştu.
“Asgari ücretin üç katı civarında aylık bir kazancım oluyor”
Ankara’da özel sektörde çalıştığı sırada asgari ücretle geçimini sağladığını vurgulayan Gökçen, “Asgari ücretin bana yetmeyeceğini düşünerek köyüme dönmek için birçok nedenim oldu. Ben de bunu değerlendirmek istedim ve hayvancılığa atıldım. Kuzularımızı besili bir şekilde ilerleterek satışını gerçekleştirdik. Mutluyum, asgari ücretten daha fazla para kazanıyorum ve köyümde kendi işimin başındayım. Bunun için çaba sarf ediyorum. Asgari ücretin bana yetmeyeceğini düşünerek hayvancılığa atıldım. Asgari ücretin üç katı civarında aylık bir kazancım oluyor. İnsanın bu işi severek, içinden gelerek yapması gerekiyor. Zor şartlarda bakılabilir ama hiç kimsenin de pes etmesini istemem” şeklinde konuştu.
“Asgari ücret ile bir yerde çalışmaktansa hayvancılığı yapmak en güzel iş”
Projenin genç çiftçilere umut olduğunu belirten Kastamonu Koyun-Keçi Damızlık Birliği Başkanı Adem Canbaz da, “Tarım ve Orman Bakanlığımız ile Kastamonu Valiliğimiz ve Ziraat Bankası Genel Müdürlüğü arasında imzalanan protokol çerçevesinde yapılan projenin örneklerinden bir tanesi olan çiftçimizi ziyaret ettik. Bu proje sayesinde küçükbaş hayvancılık yapmak isteyen gençleri köye döndürmeyi amaçlıyoruz. Ülkemizde ve Kastamonu’da güzel bir proje oldu. Şu anda projemiz devam ediyor. İnşallah başvurular daha da çok olur. Projede 125 bin küçükbaş hedefliyoruz. Ayrıca banka 250 bin lira veriyordu, sağ olsunlar Tarım Bakanımızın devreye girmesiyle 400 bin liraya yükseltildi. Araç’ta başvuru sayısı 9, tabii ki daha çok olmasını isteriz. Küçükbaş hayvancılık bereketli bir para kazanma usulü ama zorlukları da bulunuyor. Tek sermayesi bu hayvanı otlatmak, başka bir sermaye istemiyor. Bu işletmeye sıfırdan başladık, 100 tane anaç koyun aldı, bunların kuzuları satıldı. İyi de para kazanmış oldu. Biz aslında gençlerimizi köylerimize yöneltemiyoruz. Aslında asgari ücret ile bir yerde çalışmaktansa bu hayvancılığı yapmak en güzel iş. 100 koyunu olan bir kişi, bacasız fabrika gibi çalışıyor demektir” ifadelerini kullandı.
]]>Tarım ve Orman Bakanlığı, Kastamonu’da özellikle kırsalda yaşayan vatandaşlara desteklerini sürdürüyor. Tarım ve Orman Bakanlığı’na bağlı Kastamonu Orman Bölge Müdürlüğü, 2023 yılında 345 orman köylüsüne motorlu testere, tomruk çekme vinci, traktör, süt sığırcılığı ve süt koyunculuğu için 8 milyon lirası hibe olmak üzere 40 milyon lirası faizsiz kredi, 2 orman köyü kooperatifine de 1 milyon lirası hibe olmak üzere 5 milyon lira faizsiz kredi desteği sağladı. Kastamonu Orman Bölge Müdürlüğü, sık sık ev yangınlarının yaşandığı kentte eskiyen elektrik tesisatlarının da yenilenmesi için vatandaşlara kredi desteğinde bulundu. Alınan destekler sayesinde orman köylüsü, kesim yaptıkları alanda hem üretimlerini hem de gelirlerini arttırdı. Ayrıca hayvancılık yapmak için imkanı olmayan aileler de faizsiz Orköy kredileri sayesinde aldıkları hayvanlarla hayvancılık yapmaya başladı. Bazı aileler de hayvancılık dışında teşvikle aldıkları büyükbaş hayvanların sütünü sağarak gelir elde etmeye başladı.
“Orman köylüsünü 45 milyon lira kredi ile destekledik”
Kastamonu’da orman köylüsüne 45 milyon lira kredi desteğinde bulunduklarını söyleyen Kastamonu Orman Bölge Müdürü Fahri Sönmezoğlu, “Orman köylülerinin kalkındırılması noktasında 45 milyon lira orman köylüsünü kredi ile destekledik. Bu kredilerimiz faizsizdir, yüzde 20’si de hibe niteliğindedir. Son 5 yıldır orman köylümüzün üretim yapma kabiliyet ve kapasitesini arttırma doğrultusunda traktör, tambur, kesim motoru, iş güvenliği kıyafetleri gibi birçok desteklerde bulunduk. Orman köylümüzün sosyal ve ekonomik durumunu iyileştirme maksadıyla süt koyunculuğu ve süt inekçiliği gibi kredi desteğinde de bulunduk. Köylümüzün çok uzun yıllardır yenilemediği elektrik tesisatları sebebiyle birçok yangının çıktığını gördüğümüz için Kastamonu Valiliğimizle iş birliği dahilinde köy evlerinin elektrik tesisatlarının yenilenmesi projesi adı altında destekler verdik. Köylümüzün bu sayede elektrik tesisatlarını yeniledik” dedi.
“Ormancılık sektöründe 50 bin civarında insan orman ile ilgili işlerde çalışıyor”
Kastamonu’da 50 bin civarında insanın orman ve ormanla ilgili işlerde çalıştığını söyleyen Sönmezoğlu, “Kastamonu Orman Bölge Müdürlüğü olarak yaptığımız çalışmalar neticesinde halkımıza 3 milyar lira civarında istihkak ödemesi yaptık. Ormanda 220 kilometre yol inşa ettik. Birçok kampüsümüzde eksik olan binalarımızı ve tesislerimizi yeniledik. Kastamonu’da köylümüzün takriben 30 bin kadarı orman ile ilgili çalışmalarda görev alıyor. Orman ile ilgili sanayi sektöründe de 20 bin civarında insanın çeşitli şekillerde istihdam edildiğini tespit ettik. Gerek ormanda yapılan direkt çalışmalar, gerekse ormancılık ile ilgili sanayi ve direkt hizmet sektöründe çalışanları dikkate aldığımızda Kastamonu’da 50 bin civarında insan direkt orman ile ilgili işlerde çalışıyor” diye konuştu.
Bu yılki kredi desteğini 80 milyon lira olarak belirlediklerini belirten Sönmezoğlu, “2023 yılında Kastamonulu olan Bakanımız İbrahim Yumaklı’nın destekleriyle 45 milyon Orköy kredisi verdik. 2024 yılında da 80 milyon olarak yıllık programımız ve ödeneğimiz belirlendi. Bu programı ve ödeneği en hızlı şekilde bitirerek daha ilave kaynak tedarik etme konusunda çalışacağız” şeklinde konuştu.
“Tamburu daha önceden alsaymışız çok daha iyi olacakmış”
Karakaya Köyü Kooperatif Başkanı Muharrem Külte, “Sırtımızda motorlar ile ormanda üretim yapmaktaydık. Yıllar sonra bizler huzura kavuştuk. Orman işçileri olarak aletlerimiz değişti, Orköy kredisiyle tambur aldık. İşlerimiz kolaylaştı, üretimimiz de fazlalaştı. Zor olan alanlarda tambur ile çalışıyoruz. Daha önce alsaydık çok daha iyi olacakmış. Şimdi bizler hayatımızdan memnunuz. Her yıl 2 bin metre üretim, şimdi teknolojiyi de kullanarak 10 bin metreye kadar üretim yapabiliyoruz. Bizlere destek verilmesini istiyoruz. Orman köylüsüne traktör, tambur, kesim motoru gibi destekleri bekliyoruz” dedi.
“80 bin lira kredi kullandık ve tambur aldık”
Araç ilçesine bağlı Çubukludere köyünde ormanda kesim yapan Emre Kapucu da, “2023 yılında Orköy destekleri ile tamburlarımızı devletimiz sayesinde aldık. Bu makineler olmadan zor çalışıyorduk, şimdi iş gücümüz kolaylaştı. Daha önceleri yılda 500 metreküp civarında tomruk envari yapabilirken, şimdi ise 5-6 bin metreküp yapabiliyoruz bu ekipmanların ve makinelerin sayesinde. Biz, geçen yıl 80 bin lira kredi kullandık ve tambur aldık. Bu yüzden Cumhurbaşkanımıza, Tarım ve Orman Bakanımıza bizlere verdiği bu desteklerden ötürü çok teşekkür ediyoruz” diye konuştu.
“Ev hanımıydım, aldığım teşvikle koyunculuk yapmaya başladım”
Araç’ın Akgeçit köyünde hayvancılık yapan Mukaddes Tokat ise, “Bizler teşvikten yararlandık, 30 koyun ve 1 koç aldık. Şu anda koyunlarımız doğuruyor. Bazıları ikiz oldu. Bu işi severek yapıyorum, hepsinin isimleri bile var. Ben daha önce ev hanımıydım, bir işle uğraşmıyordum. Birkaç tane koyun almıştık. Geçen yıl da bizlere teşvik çıkınca bundan yararlanmak istedik ve teşvikle koyunlar aldık. Eşim de yem fabrikasında çalışıyordu, emekli olunca biz de koyunculuk yapalım istedik. Daha önce hayvancılıkla ilgili bilgimiz yoktu. 150 bin lira civarında bir hibe ile koyunları aldık. Bu yıl da aldığımız koyunları ve kuzuları satacağız. Şu anda kazancı iyi gibi duruyor. Geri ödeyeceğimiz kredinin de taksitli ve faizsiz olması bizim işimize geldi. Bu koyunları sattığımız zaman fazlasıyla parasını çıkartacağız” şeklinde konuştu.
“İki ailemize ayrı ayrı 30 koyun ve 1 koç verdik”
Samatlar Orman İşletme Müdürlüğü Uçarsu Orman İşletme Şefi Orman Yüksek Mühendisi Gizem Özdikmenli Kokara da, “2023 yılında Akgeçit köyümüzde iki ailemizden başvuru olmuştu. Bu ailelere destek kredisini sağladık. Bu yıl da 4 ailemizin başvurusu var. İnşallah onların da taleplerini karşılayacağız. İki ailemize ayrı ayrı 30 koyun ve 1 koç olmak üzere 62 küçükbaş hayvan verdik. Bu yıl da aynı şekilde başvuruda bulunan ailelere destek vereceğiz. Bizler, bu yıl daha fazla teşvikler bekliyoruz. Daha fazla ödeneklerimiz var. Bu hibelerden yararlanmak isteyen herkesi işletme müdürlüklerimize davet ediyoruz” diye konuştu. – KASTAMONU
]]>Bursa Uludağ Üniversitesi Ziraat Fakültesi Zootekni Bölümü’nden 2019 yılında mezun olan 30 yaşındaki Oğuzhan Gökköz, Uşak’ta bir büyükbaş hayvan çiftliğinde görev yaptı.
Hayvanların üretimi, beslenmesi, hastalıkları ve genetik özellikleri hakkında aldığı teknik eğitimi çalışma hayatında pratiğe dönüştüren Gökköz, kendi işini kurmak için 2022 yılında Tarım ve Orman Bakanlığının “Uzman Eller Projesi”ne başvurdu.
Bakanlık tarafından başvurusu onaylanan ve 100 bin lira hibe desteği sağlanan Gökköz, 2022 yılının Ağustos ayında dedesinin memleketi olan Sarıdere köyüne giderek akrabalarına ait atıl vaziyetteki bir ev ile ahırı kiraladı.
Hibe desteğiyle 50 koyunla işe başlayan Gökköz, kısa sürede 120 koyuna ulaştı. Sabahın erken saatlerinde kuzularını besledikten sonra koyunlarını meraya otlatmaya götüren Gökköz, adak ve kurbanlık satışı yaparak geçimini sağlıyor.
Gökköz, AA muhabirine yaptığı açıklamada, çocukluğundan bu yana kendi işini yapmanın hayalini kurduğunu söyledi.
Mezuniyet sonrası köye yerleşme fikrini ortaya attığında ailesinin karşı çıktığını, kararlı olduğunu anladıklarında destek verdiklerini ifade eden Gökköz, köyde yaşam şartlarının şehre göre daha zor olmasına rağmen yaşamından keyif aldığını ve huzurlu olduğunu belirtti.
Yaptığı işi çok sevdiğini anlatan Gökköz, şöyle konuştu:
“Ben ilk başta bu işe başlayacağım zaman, ‘sen çobanlıktan ne anlarsın, üniversitede öğrendiğin teorik bilgilerle bu işi beceremezsin’ gibi söylemler çok oldu. Ben hiçbirini takmayarak inandığım yolda yürümeyi tercih ettim. Geldim burada çobanlık yaptım. Ahır da temizledim. Hayvanları yemledim. Bütün işleri yaptım. Köye ilk geldiğimde ‘3 ay sonra gidersin’ diyen kişiler artık bana bilgi sormaya başladılar. ‘Kuzulara ne vereyim, hangi yemle besliyorsun’ gibi çevreden bilgi sormaya gelenler oluyor. Onlara da yardımcı olmaya başladık. Benim düşüncem, kendinize inanıyorsanız bu işe girin. Kimse bilemez sizin yapıp, yapamayacağınızı. Ben şu an aldığım kuzularla, yaptığım üretimle bu işi sürdürülebilir olarak yapabildiğimi gördüm, millete de gösterdim.”
Bu işe girmek isteyenlerin korkmaması gerektiğini, Tarım ve Orman Bakanlığının hibe destekler sağladığını belirten Gökköz, özellikle hayvancılık üzerine eğitim alanlara başka meslek gruplarında çalışmak yerine bu işlere girmelerini önerdi.
Hedef daha yüksek verim elde etmek
Okulda aldığı eğitimler sayesinde yaptığı uygulamalarla koyunlardan elde ettiği verimin arttığına dikkati çeken Gökköz, şunları kaydetti:
“Benim hedefim, hayvanlardan yüksek verim elde edebilmek için neler yapabiliriz, üniversitede öğrendiğimiz bilgileri kullanarak günlük canlı ağırlık artışını nasıl arttırabilirim, iki yılda 3 kuzu nasıl alabilirim gibi çalışmalar yapmak. Burada, literatürde geçen, 3 ayda 30 kilo canlı ağırlık artışı rakamını yakalayabiliyoruz şu an. Ben bunun daha da üstüne çıkmak istiyorum. İthal hayvanlarla bu iş daha rahat yapılabiliyor ama ben seçtiğim Eşme ırkı olan yerli ırkla bu işi ilerletmek istiyorum. Uşak’ta bulunan Eşme ırkından daha yüksek verim elde etmek, et verimi açısından ilerlemek istiyorum. Üretim yapmak, hayvanlara verdiğim emeğin karşılığını almak beni heyecanlandırıyor. İleride hedefim, ıslah çalışması yaparak Uşak’ta güzel bir koyun ırkı elde etmek.”
]]>EDİRNE’nin Havsa ilçesine bağlı Habiller ve Söğütlüdere köylerinde, kurtlar besicilerin hayvanlarına saldırıp 10 koyunu öldürdü. Habiller köyünde ağılına kurduğu güvenlik kamerasıyla saldırıyı kayıt altına alan Adnan Ateş, “Kamera kayıtlarını incelediğimizde yaklaşık 5-6 tane kurdun gelip koyunları parçalayıp yediklerini sonra da uzaklaşıp gittiklerini gördük. Arazide aç kaldıkları için geliyorlar diye düşünüyoruz. Nöbet tutuyoruz artık, gece kaçta uyanırsak ilk işim kameralara bakıp takip etmek oluyor” dedi.
Havsa ilçesine bağlı Habiller ve Söğütlüdere köylerinde besicilik yapanlar son günlerde ağıllarındaki hayvanlara saldıran kurtlara karşı alarmda. Habiller köyünde 5, Söğütlüdere köyünde 5 olmak üzere 10 koyunun kurt saldırılarında ölmesinin ardından, köylüler kurtlara karşı geceleri nöbet tutmaya başladı. Habiller köyünde kurtların koyunlara saldırdığı anlar, ağıla kurulan güvenlik kamerasınca kayıt altına alındı.
Ağılına güvenlik kamerası koyan Adnan Ateş (45), ne yapacaklarını bilemediklerini, çaresiz kaldıklarını söyledi. Aile olarak 35 yıldır besicilik yaptıklarını söyleyen Ateş, “Evimiz meraya açılan kısımda kaldığı için güvenlik kameralarımız var. Gece kamera görüntülerinden kurtların saldırdığını gördük. Sabah çalışanlarımız hayvanlara bakmaya girdiklerinde kurtların parçaladığı koyunları görüyorlar. Bize haber verdiler kamera kayıtlarını incelediğimizde yaklaşık 5-6 tane kurdun gelip koyunları parçalayıp yediklerini sonrada uzaklaşıp gittiklerini gördük. Arazide aç kaldıkları için geliyorlar diye düşünüyoruz. Kış bu yıl yumuşak da geçtiği halde nereden geldiğini bilmediğimiz kurt saldırıları duyulmaya başladı. Çevremizde bulunan Söğütlüdere köyünde de geçtiğimiz günlerde olmuştu” dedi.
‘DAHA ÖNCE HİÇ BAŞIMIZA GELMEDİ’
5 koyunun öldüğünü, birisinin ise yaralandığını söyleyen Ateş, “Daha önce en fazla 2 kurdun görüldüğünü duyuyoruz. Kamera kayıtlarına baktığımızda bizim hayvanlarımıza saldıran 6 kurdun olduğunu gördük. Daha önce hiç böyle bir şey başımıza gelmedi. Evimizin etrafında saldırgan köpeğimiz de yok. Salma köpek de bakamıyoruz. Çünkü evimizin konumu meraya açılan bir konumda insanlara zarar vermesinden korkuyoruz. Kurtların saldırısında 5 tane koyunumuz öldü, 1’nin de ayaklarını falan kırmışlar yaralamışlar toplamda 6 tane hayvana zarar verdiler” diye konuştu.
Hayvanlarını koruyabilmek için nöbet tutmaya başladıklarını söyleyen Ateş, “Gece uyanık olup kameralardan veya köpeklerin hareketlerinden şüphelendiğimizde işletmemizin etrafında gezinip bağırıp çağırmaktan başka önlem alamıyoruz. Nöbet tutuyoruz artık, gece kaçta uyanırsak ilk işim kameralara bakıp takip etmek oluyor. Ne zaman saat kaçta geleceğini bilemiyorsunuz. 3 gün önce saldırı oldu, o günden bu yana bir saldırı olmadı. Bir daha ne zaman gelirler onu da bilmediğimiz için nasıl önlem alacağımızı da bilemiyoruz. Büyükbaş hayvanlarım da var. Onlara da zarar verir, diye korkuyoruz” dedi.
‘2 METRELİK DUVARDAN GEÇİYORLAR’
Söğütlüdere köyünde besicilik yapan İdris Erol da “Daha önceden anaç koyun bakıyordum, onlardan 3-4 tane saldırıda telef olanlar oldu. Bu yıl da kurbanlık koç bakıyorum. Onlara saldırdılar, 5 tane zararım var. Bu son 2 yıldır kurt popülasyonu çok arttı. Köpekler falan çare etmiyor. Ancak kapatarak önlem alamaya çalışıyoruz. 2 metre duvar dedik, atlayamaz, dedik ama onları da gördük, duvar 2 metre de olsa oradan da geçiyor. Civar köylerde Habiller ve Musulça’da girdiği yerlere ikinci, üçüncü defa girdiğini duyduk. Kapatmaktan başka çare bulamadık. Küçükbaş hayvanları kapattığımızda da aç kalan kurtlar büyükbaşlara saldıracak diye korkuyoruz” ifadelerini kullandı.
]]>Tarımsal Hizmetler Dairesi Başkanlığı bünyesinde hayata geçirilen ve 4. yılını tamamlayan proje sayesinde, binlerce küçükbaş hayvan 240 üreticiye ulaştı. İlçe ilçe yapılan dağıtımlar sayesinde ailelerin geçinmesi sağlanırken, hayvan popülasyonunun artmasına da katkı sunuluyor. Küçükbaş hayvanlarla birlikte yem ve aşı desteği de sunan Büyükşehir Belediyesinin bu projesi sayesinde, yüzlerce aile köyünü ve hayvancılığı terk etmekten vazgeçti.
O ailelerden biri de Nacarlı Mahallesi’nde yaşayan Zıvdır ailesiyken, diğeri Tarsus’un Yeşiltepe Mahallesi’nde yaşayan Erdem ailesi oldu. İki aile de başkalarının hayvanlarına bakarak geçimini sağlıyordu. Şimdiyse her 2 ailenin, Büyükşehir Belediyesi sayesinde kendi sürüsü oldu. Aldıkları hayvanların yavrularını vererek hem projenin sürmesini hem de başka ailelerin sürülerini kurmasına destek olan üreticiler, vesile olmaktan son derece mutlu.
“Projemizin 4. yılını tamamladık”
Tarımsal Hizmetler Dairesi Başkanlığında görevli Ziraat Mühendisi Dilek Tüney Bebek, ‘Hadi Gel Köyümüze Destek Verelim’ projesinin 4. yılını tamamladıklarını söyleyerek, “Projemiz çerçevesinde 3. yılda 556 baş, 4. yılda bin 212 baş damızlık hayvanı, kendi yetiştiricilerimizin ürettiği damızlıklardan temin ettik. Projemizin 5. yılında dağıtacağımız bin 500 hayvanın tamamını ise kendi yetiştiricilerimizin ürettiği damızlık hayvanlardan toplamayı planlıyoruz” dedi.
“Önceden başkasının hayvanlarına bakıyorduk, şimdi kendi hayvanlarımıza bakıyoruz”
Nacarlı Mahallesi’nde yaşayan ve küçükbaş hayvan desteğinden faydalanan Zeynep Zıvdır, 3 yıldır hayvanlarına sevgiyle bakıyor. Büyükşehir Belediyesinden hayvanları almadan önce, başkalarının koyunlarına bakarak geçimlerini sağladıklarını belirten Zıvdır, “Durumumuz yoktu. Eşimi işten çıkarmışlardı. İş bulamadı, sonra birinin yanında çobanlığa başladı. Büyükşehir Belediyemizin bu projesini duyunca biz de alalım dedik. Önceden başkasının hayvanlarına bakıyorduk, şimdi kendi hayvanlarımıza bakmaya başladık” diye konuştu.
“Kuzularımız büyüyor, yetiştiriyoruz”
Tarsus’un Yeşiltepe Mahallesi’nde oturan Kübra Ender de Büyükşehir Belediyesinin desteklediği bir diğer yetiştirici. Eşiyle birlikte 2 çocuğuna ve ‘çocuğum gibi oldular’ dediği koyunlarına bakan Ender, tüm gününü onlarla geçiriyor. Kübra Ender, projede ilk hayvan alan üreticilerden. Daha önce başkasına ait koyunlara baktıklarını söyleyen Ender, “Önce de koyun bakıyorduk, ama bizim değildi. Eşim başkasının koyunlarına bakıyordu. Geçimimizi o şekilde sağlıyorduk. Şu an yine koyunculuğa devam ediyoruz. 4 yıl önce 25 tane koyun aldık. İlk sene 10, ikinci sene 10, üçüncü sene 5 tane olmak üzere toplamda 25 koyunu vereceğiz Büyükşehir Belediyemize. Kuzularımız büyüyor, yetiştiriyoruz. Kışın doğuran hayvanlar yazın büyüyor. Onları satıyor ve geçimimizi sağlıyoruz” ifadelerini kullandı.
“Büyükşehir Belediyesi sayesinde sürümüz büyüdü”
Proje çerçevesinde doğan yavruların bir kısmını veren Ender, “İnsan koyunlarıyla duygusal bağ kuruyor. Yetiştirip satmak biraz zor geliyor. Verince üzülüyoruz” diye konuştu. “Biz bu sürüye ailece bakıyoruz” diyen Kübra Ender, “Eşim koyunları gütmeye gittikten sonra, ben buradaki işlere bakıyorum. Hayvanların suyu, yemi, yoncasını veriyorum. Bunlar çocuklarımıza geçim kaynağı. Benim kızım Meryem koyunları çok seviyor. Onlara isim takıyor. Aralarından çıkmak istemiyor” dedi. – MERSİN
]]>