TÜİK verilerine göre 2024 yılı Ocak ayı ihracat rakamlarını değerlendiren KTO Başkanı Ömer Gülsoy, “Ocak’ta Kayseri olarak 287 milyon 565 bin dolar ihracat gerçekleştirdik. Geçen yılın aynı ayına göre yüzde 2,98 oranında artış yaşanmıştır. Kayseri olarak İthalatımız ise Ocak ayında 87 milyon 987 bin dolar olmuştur. Geçen yılın aynı ayına oranla yüzde 16,54 azalış gerçekleşmiştir” diye konuştu.

Kayseri’den Ocak ayında 143 ülkeye ihracat gerçekleştirildiğinin altını çizen Gülsoy, “İhracat pazarlarımız; Irak, Almanya, Avusturya, İtalya, ABD, Cezayir, Polonya, Fas, Fransa, Birleşik Krallık’tır” ifadelerini kullandı.

Kayseri ihracatının sektörler bazında analizini de yapan Başkan Gülsoy, “Türkiye İstatistik Kurumu’nun belirlediği sektörlerden Mobilya Kağıt ve Orman Ürünleri, Çelik, Tekstil ve Hammaddeleri, Madencilik Ürünleri, Hububat, Bakliyat, Yağlı Tohumlar ve Mamulleri, Otomotiv Endüstrisi, Halı gibi sektörlerde artış yaşanırken Demir ve Demir Dışı Metaller, Kimyevi Madde ve Mamulleri, Makine Aksamları, İklimlendirme Sanayi gibi sektörlerde azalış gerçekleşmiştir” dedi.

Başkan Gülsoy, Kayseri olarak 2024 yılına güzel bir giriş yaptıklarını, ihracatın önümüzdeki aylarda da artması ve yeni rekorlar kırılması için çalışacaklarını belirterek sözlerini şöyle sürdürdü:

“2024 yılı ekonomik daralmayla karşı karşıya kalacağımız kolay bir yıl olmayacak. Yalnızca ülkemizde değil tüm dünyada ekonomik anlamda sorunlar devam ediyor. Jeopolitik riskler artıyor, dünyadaki siyasi kriz derinleşiyor. Ayrıca İsrail-Hamas savaşına bağlı olarak Kızıldeniz’de yaşananlar bizleri yeni bir tedarik zinciri krizi ile karşı karşıya bırakıyor. Tüm bunlar üretim maliyetlerinin yüksekliği ile birleşince rekabet gücümüz giderek zayıflıyor. Dolayısıyla ihracatta mevcut konumumuzu korumamızın dışında hedeflere ulaşabilmemiz için ihracatçılarımızın desteklenmesi oldukça önemli. Önümüzdeki süreçte firmalarımızın ileri teknolojiye adapte olmaları, dijitalleşmeyi gerçekleştirmeleri, yüksek katma değerli ve AB Yeşil Mutabakatı kriterlerine uygun olarak yeşil üretimle daha rekabetçi bir yapıya bürünmeleri elzemdir. Kayseri Ticaret Odası olarak bizlerde üyelerimizin yeni pazarlara ulaşması ve mevcut pazarlardaki paylarını daha yukarılara taşıması, yatırım ve istihdam olanaklarını genişletmesi hedefiyle projelerimizi sürdüreceğiz. Tüm zorlu koşullara rağmen iş insanlarımız üretmeye devam ediyorlar. İhracatçı üyelerimiz ve iş insanlarımız her ne olursa olsun toparlanmak, üretim ve istihdam için canla başla çalışıyor. İhracatçı firmalarımızın yönetim kademesinden tüm personeline kadar herkesi can-ı gönülden tebrik ediyorum. Kayseri Ticaret Odası olarak ihracatçı üyelerimizin yanında olacak ürettiğimiz projelerle dış ticaretlerine katkı sağlayacak, lobi faaliyetlerimizle de önlerindeki engelleri aşmalarına yardımcı olacağız. Ben inanıyorum ki 2024 yılında üyelerimizle, iş insanlarımızla el ele vererek, projeler geliştirip ihracat açıklarımızı kapatacak ve ülkemizin gelişimine katkı sağlamaya devam edeceğiz.” – KAYSERİ

Başkan Yalçın, “Türkiye’nin ihracatı 2024 yılı Ocak ayında, bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 3,5 artarak 19 milyar 991 milyon dolar, ithalatı ise yüzde 22,0 azalarak 26 milyar 218 milyon dolar olarak gerçekleşmiştir. Dış ticaret açığı, ocakta geçen yılın aynı ayına göre yüzde 56,4 azalarak 6 milyar 227 milyon dolara düşmüştür. İhracatın ithalatı karşılama oranı ise Ocak 2023’te yüzde 57,5 iken Ocak 2024’te yüzde 76,2’ye yükselmiştir. Ocak ayında en fazla ihracat yaptığımız ülkeler, Almanya, ABD ve Irak olmuştur. Ocak ayında en fazla ithalat yaptığımız ülkeler ise Rusya Federasyonu, Çin ve Almanya’dır” diye konuştu.

Kayseri’nin Ocak ayı ihracat-ithalat rakamlarına ilişkin de değerlendirmede bulunan Başkan Mehmet Yalçın, “Kayseri’nin 2024 yılı Ocak ayında yapmış olduğu ihracat 287 milyon 566 bin dolar seviyesinde gerçekleşmiştir. Bu rakam 2023 yılı Ocak ayında 279 milyon dolar olarak gerçekleşmişti. İhracatımızda yüzde 3’e yakın bir artış yaşandığı görülmektedir. İthalat rakamımız ise Ocak 2024’te 87 milyon 978 bin dolar olmuştur. Ocak ayı ithalatımızı bir önceki yılın aynı ayına oranla yaklaşık yüzde 20 düşüş göstermiştir. Ocak ayı verilerine baktığımızda Kayseri’nin ihracatının ithalatını karşılama oranı 3,2 kata ulaşmıştır” ifadelerini kullandı.

Sektörler bazında ihracat ve ithalat oranlarına da değinen Başkan Yalçın, “Ocak ayında sektörlere göre ihracatın payı; İmalat Sanayi sektörü yüzde 93,0, Tarım, Ormancılık ve Balıkçılık sektörü yüzde 5,0, Madencilik ve Taş Ocakçılığı sektörü yüzde 1,5 olarak gerçekleşmiştir. Ocak ayında sektörlere göre ithalatın payı sıralaması ise İmalat Sanayi sektörü yüzde 75,6, Madencilik ve Taş Ocakçılığı sektörü yüzde 17,1, Tarım, Ormancılık ve Balıkçılık sektörü yüzde 3,9 düzeylerinde gerçekleşmiştir” şeklinde konuştu.

Başkan Mehmet Yalçın, “Küresel ekonomide yaşanan gelişmeler ve bölgesel istikrarsızlıklar ekonomimizi etkilemektedir. Türkiye’nin küresel üretim ve ticaretteki payını daha da yükseklere çıkarmak için çalışmaların devam etmesi gerekmektedir. Ülkemizin dış ticaret açığındaki gerileme, ekonomik istikrar ve sürdürülebilir büyüme için olumlu bir işaret olarak algılanmaktadır. Sanayiciler olarak, yüksek enflasyon ortamından bir an önce çıkılması ve mali dengelerin sağlanmasını beklemekteyiz. Kısacası önümüzü görebilmek ve geleceğe ilişkin projeksiyonlarımızı sağlıklı yapmak arzusundayız. Cumhurbaşkanımız Sayın Recep Tayyip Erdoğan’ın liderliğinde, Hazine ve Maliye Bakanımız Sayın Mehmet Şimşek yönetimindeki ekonomi bürokrasisinin sanayicilerin ve ihracatçıların taleplerinin karşılanması noktasında yardımlarını esirgemeyeceklerini biliyoruz. Sağlanacak destekler ve güvenin etkisiyle Kayseri’nin 2024 yılı ihracatını 4 milyar doların üstüne çıkaracak gücü, heyecanı ve alt yapısı bulunmaktadır. Kayseri olarak hedefimiz, ihracatımızın birkaç yıl içinde 5 milyar dolara çıkarmaktır” dedi.

Başkan Yalçın, değerlendirmesinin sonunda, Türkiye’nin üretim ve ihracat hedeflerine ulaşması için gayretle çalışan tüm sanayicileri ve ihracatçıları kutladı. – KAYSERİ

Kıbrıs Türklerinin kahraman ismi ve lideri Rauf Denktaş, 27 Kasım 1948’de Kıbrıs Türklerinin düzenlediği ilk mitinginde, Kıbrıs Türk halkının mücadele lideri Dr. Fazıl Küçük ile hatiplik yaptı.

Denktaş, Türk cemaatinin iki önemli ismi Faiz Kaymak ve Fazıl Küçük arasında arabulucu rolünü üstlenip toplumun çıkarlarının takipçisi oldu.

Aydın Denktaş’la 1949’da hayatını birleştiren Denktaş, 1955’te Ada’yı Yunanistan’a bağlama ideali olan Enosis’le mücadelede ve EOKA terör örgütü karşısında Kıbrıs Türklerinin direnişine yön verdi.

Denktaş, 1 Ağustos 1958’de Türk Mukavemet Teşkilatını kurdu ve Rumların Türk köylerine saldırılarını protesto etti.

Zürih-Londra Antlaşmaları öncesinde, Fazıl Küçük ve Rauf Denktaş, Ankara’ya Dışişleri Bakanı Fatin Rüştü Zorlu ile görüşmeye gitti. Denktaş, görüşmede Ada’ya Türk askeri gönderilmesi teklifini dile getirdi.

Denktaş, 1959 Zürih-Londra Antlaşmaları, 1960 Antlaşmaları ve Kıbrıs Cumhuriyeti Anayasası’nın hazırlanması için çaba harcadı.

Rauf Denktaş aynı yıl Türk Cemaat Meclisi’yle İcra Komitesi Başkanlığına seçildi. 16 Ağustos 1960’ta 650 kişilik Türk alayı Mağusa Limanı’na ayak bastı. 1963 olaylarından sonra Denktaş, temaslarda bulunmak üzere Ankara’ya gitti. Temaslarını tamamlayan Denktaş, bir sandalla Kıbrıs’a geçti ve Türk direnişini örgütlemeye başladı.

1964 Londra Konferansı’ndan sonra Makarios tarafından istenmeyen adam ilan eden Denktaş, 1967’de Ada’ya gizlice girerken tutuklandı, yoğun girişimler sonucu Türkiye’ye geri verildi. Denktaş, 1968’de Ada’ya giriş yasağı kaldırılınca Kıbrıs’a döndü.

Siyaset dönemi

Kıbrıs sorununun çözümü için 1968’de Glafkos Klerides ile ilk kez Beyrut’ta müzakerelere başlayan Denktaş, eski Rum liderler Spiros Kiprianu, Yorgos Vasiliu, Glafkos Klerides ve Tasos Papadopulos ile yıllarca müzakere etti.

1970 seçimlerinde Türk Cemaat Meclisi Başkanlığına getirilen Rauf Denktaş, siyaset hayatına girdi. 1973 yılına kadar Kıbrıs Cumhurbaşkanı Muavini ve Kıbrıs Türk Yönetim Başkanı olarak görev yapan Denktaş, 13 Şubat 1975’te Kıbrıs Türk Federe Devleti’nin ilan edilmesinin ardından devlet ve meclis başkanlığı görevini aldı.

Rauf Denktaş, anayasanın gerekleri doğrultusunda 1976 seçimlerinde devlet başkanlığına getirildi ve 1981 seçimlerinde ikinci kez iktidar oldu. 15 Kasım 1983’te Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin ilan edilmesinin ardından kurucu cumhurbaşkanlığı görevine getirilen Rauf Denktaş, 1990 ve 1995’te yapılan seçimlerde de ikinci ve üçüncü kez cumhurbaşkanı seçildi.

Denktaş, 2004’te dönemin BM Genel Sekreteri Kofi Annan’ın Kıbrıs Sorunu’nun çözümü için hazırladığı Annan Planı’na karşı çıktı. Plan, referandumda Kıbrıslı Türkler tarafından kabul edilse de Kıbrıslı Rumların reddetmesi üzerine hayata geçmedi. 17 Nisan 2005’te yapılan cumhurbaşkanı seçimlerinde aday olmayan Denktaş, 24 Nisan’da görevi Mehmet Ali Talat’a devretti.

Hayatını Kıbrıs Türklerinin geleceğine ve Kıbrıs’a adayan Denktaş, organ yetmezliği teşhisi ile tedavi gördüğü hastanede 13 Ocak 2012’de 88 yaşında vefat etti.

Vefatının ardından Türkiye ve KKTC’de ulusal yas ilan edildi. Denktaş, 17 Ocak 2012’deki devlet töreninin ardından Lefkoşa’daki Cumhuriyet Parkı’na defnedildi.

Belli başlı öteki olaylar

8 Ocak

1329- İtalyan seyyah Marco Polo Venedik’te öldü.

1642- Astronomi bilgini Galileo hayatını kaybetti.

1916- Müttefik kuvvetleri, Osmanlı ordusunun Çanakkale direnişini kıramadı. İngiliz Deniz Kuvvetleri Komutanı Amiral Winston Churchill görevinden istifa etti.

1918- ABD Başkanı Woodrow Wilson, Avrupa’da kalıcı barışın sağlanması için kendi adıyla anılacak 14 prensibi açıkladı.

1933- I. Beş Yıllık Kalkınma Planı kabul edildi.

1986- Sekiz sanatçıya Yükseköğrenim Kurulunca “profesörlük” unvanı verildi. Bu sanatçılar arasında Yıldız Kenter, Hikmet Şimşek ve Nevit Kodallı da yer aldı.

1997- Vehbi Koç’un çalınan naaşı, Zincirlikuyu Mezarlığı’nda boş bir mezarda bulundu ve çalanlar yakalandı. Koç’un naaşı, 10 Ocak’ta ikinci kez toprağa verildi.

1998- Karşıyaka Müftüsü Nadir Kuru’nun, İzmir’de Dr. Tibet Kızılcan’ın cenaze namazını kıldırırken “İsteyen hanımlar namaza gelebilir” sözleri üzerine kadınlar ilk kez erkeklerle saf tutarak cenaze namazı kıldı.

2004- MGK Genel Sekreterliği Yönetmeliği’nin gizliliğini kaldıran yasanın ardından hazırlanan yeni yönetmelik, yürürlüğe girdi. MGK Genel Sekreterliği, yönetmelikte başbakana bağlı bir kuruluş olarak tanımlandı.

2010- Halep ile Gaziantep arasına konulan yolcu treni ilk seferini yaptı.

2013- “Ağır Roman” adlı kitabıyla tanınan edebiyatçı Metin Kaçan, Boğaziçi Köprüsü’nden atlayarak hayatına son verdi.

2014- Başbakan Recep Tayyip Erdoğan’ın katılımıyla TÜRKSAT 4A ve TÜRKSAT 4B uydularının yapıldığı Tokyo’daki Mitsubishi Electric firmasının uydu üretim merkezinde düzenlenen törenle, Türk ve Japon mühendislerin ortak ürettiği TÜRKSAT 4A uydusu teslim edildi.

2016- Başbakanlık tarafından, cuma günleri ile öğle tatilinin ibadet hürriyetini engellemeyecek şekilde kullanılabilmesine olanak sağlayan genelge, Resmi Gazetede yayımlandı.

2020- İran’ın başkenti Tahran’da Ukrayna Hava Yolları’na ait “Boeing 737” tipi yolcu uçağı, Kiev’e gitmek üzere Tahran Uluslararası İmam Humeyni Havalimanı’ndan havalandıktan kısa süre sonra düştü. Yolcu ve mürettebatın oluşturduğu 176 kişiden kurtulan olmadı.

2020- İngiltere’de, Sussex Dükü Prens Harry ve eşi Düşes Meghan Markle’ın, Kraliyet ailesinin “üst düzey” üyeliğini bırakacakları bildirildi.

2021- Türksat 5A uydusu, ABD’nin Florida eyaletinde bulunan Cape Canaveral Üssü’nden uzaya fırlatıldı.

2023- Rusya Savunma Bakanlığı, Kramatorsk’a düzenledikleri füze saldırılarında 600’den fazla Ukrayna askerinin öldüğünü bildirdi.

9 Ocak

1792- Osmanlı Devleti ile Rusya arasında beş yıllık savaşın ardından “Yaş Anlaşması” imzalandı.

1853- Osmanlı Devleti için “hasta adam” tabiri ilk kez Rus Çarı I. Nikola tarafından kullanıldı.

1926- Piyango çekilişinin yalnızca Tayyare Cemiyeti’ne ait olduğuna ilişkin kanun kabul edildi.

1936- Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi, Atatürk’ün de katıldığı törenle öğretime başladı.

1937- Stalin’in sürgüne yolladığı Troçki, Meksika’ya gitti.

1955- Devlet Operası sopranosu Leyla Gencer, temsiller vermek üzere İtalya’ya gitti.

1964- Halide Edip Adıvar, 80 yaşında hayata gözlerini yumdu.

1990- Şair Cemal Süreya, 59 yaşında vefat etti.

1996- Sabancı Holding Yönetim Kurulu Üyesi Özdemir Sabancı, Toyotasa Genel Müdürü Haluk Görgün ve sekreter Nilgün Hasefe, Sabancı Center’da öldürüldü. Olayı terör örgütü DHKP-C üstlendi.

1996- Evrensel gazetesi muhabiri Metin Göktepe’nin cesedi, Eyüp Spor Salonu’nun yakınındaki arsada bulundu. Bir gün önce görevini yaparken gözaltına alınan Göktepe’nin cenazesi 11 Ocak’ta toprağa verildi.

2003- Aile mahkemeleri kuruldu.

2007- Adana’dan Irak’a Türk işçilerini götüren Moldova tescilli uçak, Bağdat’ta, piste 200 metre kala yere çakıldı. Kazada, aralarında Türk işçiler ve uçak mürettebatının da bulunduğu 34 kişi öldü, bir kişi yaralı olarak kurtuldu.

2009- Nazım Hikmet’in Türk vatandaşlığından çıkarılmasına ilişkin 1951 yılındaki Bakanlar Kurulu Kararı yürürlükten kaldırıldı.

2013- Türkiye ve Katar’ın arabuluculuğuyla Suriye’nin başkenti Şam’da esir değişimi yapıldı. Temaslar sonucunda 48 İranlı ile ikisi Türk 2 bin 130 kişi salıverildi.

2014- Hava Kuvvetleri Komutanlığının gösteri ekibi Solotürk, Sarıkamış Harekatı’nın 99’uncu yılı dolayısıyla yaptığı gösteride akrobasi tarihinde bir ilke imza atarak, Kars üzerinde tanker uçaktan yakıt ikmali yaptı.

2018- Birleşmiş Milletler, İsrail’e, ülkedeki Eritre ve Sudanlıları zorla sınır dışı etme politikasını durdurma çağrısında bulundu.

2020- İngiltere’nin AB’den ayrılmasını düzenleyen Brexit yasa tasarısı parlamentoda kabul edildi.

2022- Myanmar’ın Arakan eyaletindeki baskı ve zulümden kaçarak Bangladeş’e sığınan Müslümanların yaşadığı kampta çıkan yangından 5 bin kişi etkilendi.

2022- Adıyaman’da 2017’de terör örgütü PKK’ya yönelik hava destekli operasyonda etkisiz hale getirilen teröristin cep telefonu incelemesinde, HDP Diyarbakır Milletvekili Semra Güzel ile çekilen fotoğrafları ortaya çıktı.

2023- Milli Savunma Bakanlığı Arifiye Yerleşkesi BMC İşletmesi’nde düzenlenen törenle 6 yeni nesil Fırtına obüsü TSK’ya teslim edildi.

10 Ocak

1863- Dünyanın ilk metrosu olan Londra metrosunun “Metropolitan” adı verilen ilk hattı açıldı.

1900- Dünya Şampiyonu Pehlivan Kara Ahmet, “Şampiyonlar Şampiyonu” unvanını aldı.

1920- Milletler Cemiyeti kuruldu. ABD, Cemiyete katılmadı.

1926- Alman sinema yönetmeni Fritz Lang’ın “Metropolis” adlı filmi gösterime girdi.

1944- Nuri Demirağ’ın fabrikasında üretilen yolcu uçağının uçuş denemesi Yeşilköy’de yapıldı.

1945- Teşrinievvel, teşrinisani, kanunuevvel ve kanunusani aylarının adları ekim, kasım, aralık ve ocak olarak değiştirildi.

1947- Demokrat Partinin 1. Kongresi’nde “Hürriyet Misakı” kabul edildi.

1961- Gazetecilerin haklarını “fikir işçisi” olarak düzenleyen 212 sayılı yasa yürürlüğe girdi.

1968- Kurtuluş Savaşı komutanlarından Ali Fuat Cebesoy hayata veda etti.

1984- Kürtaja sınırlı hallerde izin veren 2827 sayılı Nüfus Planlaması Hakkında Kanun kapsamında ilk uygulamalar yapıldı.

1995- The Marmara Oteli pastanesinin 30 Aralık 1994’te bombalanması sırasında ağır yaralanarak tedavi altına alınan sinema eleştirmeni, yazar Onat Kutlar, 59 yaşında yaşamını yitirdi.

2001- Türk edebiyatının usta kalemlerinden Necati Cumalı, 80 yaşında hayata gözlerini yumdu.

2006- İran’ın nükleer programı uluslararası krize yol açtı. Tahran, atom bombası sahibi olmak istediği iddialarını reddederek, nükleer programının sivil olduğunu ve programını geliştirmeye devam edeceğini açıkladı. 25 Ocak’ta Fransa, İngiltere ve Almanya ile ABD, İran’a ekonomik ve ticari yaptırımları kabul ettirmeye çalıştı ama tasarı başlangıç aşamasında Rusya tarafından reddedildi.

2009- Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile Hak-İş Genel Başkanlığı yapan Necati Çelik vefat etti.

2011- Erzurum ve Sivas kongrelerinin yapıldığı binalar, valiliklerden TBMM Milli Saraylar Daire Başkanlığına devredildi.

2012- Ankara 12. Ağır Ceza Mahkemesi, 12 Eylül askeri darbesine ilişkin dönemin Genelkurmay Başkanı, 7. Cumhurbaşkanı Kenan Evren ile emekli Orgeneral Tahsin Şahinkaya’nın “şüpheli” olarak yer aldığı iddianameyi kabul etti.

2012- Emekli Orgeneral Hurşit Tolon, tutuksuz yargılandığı ikinci “Ergenekon” davası kapsamında tutuklandı.

2013- Terör örgütü PKK üyesi Sakine Cansız, Fidan Doğan ve Leyla Söylemez, Fransa’nın başkenti Paris’te öldürüldü.

2022- İngiltere merkezli enerji şirketi “Chariot”, Fas açıklarında yaklaşık 1 trilyon metreküp doğal gaz rezervi bulunduğunu açıkladı.

2022- Washington Post gazetesinin araştırmasında, ABD’de 18,19 ve 20. yüzyıllarda 1700’den fazla Kongre üyesinin, hayatlarının bir döneminde siyahi köle sahibi olduğu ortaya çıktı.

2023- Kovid-19 salgınının ardından Mart 2020’de uygulamaya başladığı sınırdaki kontrol tedbirlerini 8 Ocak’ta kaldıran Çin’e İstanbul’dan gerçekleştirilen ilk tarifeli seferde, China Southern Airlines, 240 yolcusuyla Guangzhou kentine uçtu.

11 Ocak

1556- Divan Şairi Fuzuli öldü.

1905- Mustafa Kemal “kurmay yüzbaşı” rütbesiyle Harp Akademisinden mezun oldu.

1921- Batı Cephesi’nde Albay İsmet Bey komutasındaki Türk ordusu, Yunan ordusu ile karşı karşıya geldi. Yunan ordusu yenildi. Birinci İnönü Zaferi Türk Kurtuluş Savaşı’nın dönüm noktası oldu. Zaferin ardından Albay İsmet Bey, 1 Mart 1921’de generalliğe terfi ettirildi. TBMM Hükümeti, uluslararası alanda hızla tanındı.

1929- Türkiye’de eski yazılı kitapları yeni harflere çevirmek için Dil Encümeni bünyesinde bir komisyon kuruldu.

1937- Kurtuluş Savaşı kahramanlarından Gaziantep Milletvekili Nuri Conker öldü.

1939- Aydın’da köylüye toprak dağıtıldı.

1940- Ankara Konservatuvarı Tatbikat Sahnesi oyuncuları ilk oyunlarını sergiledi.

1943- Kızıl Ordu, Stalingrad kuşatmasını kırdı.

1946- Arnavutluk’ta Kral Zogo tahtan indirildi, halk cumhuriyeti ilan edildi.

1948- Ankara Üniversitesi Senatosu, bazı öğretim üyelerini sol eğilimli oldukları için Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesindeki görevlerinden uzaklaştırdı. Görevlerinden uzaklaştırılanlar arasında Pertev Naili Boratav, Niyazi Berkes, Behice Boran, Adnan Cemgil ve Azra Erhat da yer aldı.

1963- TBMM’de komünizmle mücadele amacıyla komisyon kuruldu.

1971- İş Bankası Ankara Emek Şubesi, silahlı 4 kişi tarafından soyuldu. İçişleri Bakanlığından soyguncuların Deniz Gezmiş ile Yusuf Arslan olduğu açıklandı.

1997- Başbakan Necmettin Erbakan, tarikat tartışmalarının yoğunlaştığı bir sırada, Başbakanlık Konutu’nda 51 tarikat ve cemaat liderine iftar yemeği verdi.

1998- Basketbol antrenörü Aydan Siyavuş 51 yaşında vefat etti.

1999- Beynindeki rahatsızlık nedeniyle tedavi gören sanatçı Öztürk Serengil 68 yaşında öldü.

2010- Türkiye’nin Tel Aviv Büyükelçisi Oğuz Çelikkol, “Kurtlar Vadisi Pusu” dizisinde İsrail karşıtı söylemlerin yer aldığı gerekçesiyle İsrail Dışişleri Bakanlığına çağırıldı. İsrail Dışişleri Bakan Yardımcısı Danny Ayalon’un, Çelikkol ile görüşmesinde daha yüksek seviyedeki koltuğa oturması, masada Türk bayrağının bulunmaması ve Ayalon’un bu durumun fotoğraflanmasını özellikle istediğine yönelik beyanları, iki ülke ilişkilerinde gerginliğe yol açtı.

2011- “Kıvırcık Ali” olarak tanınan sanatçı Ali Özütemiz, Çatalca’da geçirdiği trafik kazasında 42 yaşında hayatını kaybetti.

2012- Milli Eğitim Bakanlığınca, 19 Mayıs Atatürk’ü Anma Gençlik ve Spor Bayramı kutlamalarının başkent dışında stadyumlarda değil, sadece okullarda kutlanmasını öngören genelge yayımlandı.

2013- Müzisyenler Şivan Perver ve İbrahim Tatlıses, Irak’ın Erbil kentinde 40 yıl aradan sonra bir araya geldi. Perver ve Tatlıses, Türkiye’deki sanatçılara “Çözüm Süreci”ne katılma çağrısında bulundu.

2014- İsrail’in yıllardır bitkisel hayatta olan eski başbakanı Ariel Şaron 85 yaşında öldü.

2015- Meksika’nın güneyindeki Veracruz eyaletine bağlı Cordoba kenti yakınlarında, futbolcuları taşıyan bir otobüsün köprüden uçması sonucu 20 kişi yaşamını yitirdi, 25 kişi yaralandı.

2017- Makina Kimya Endüstrisi tarafından tasarlanıp üretilen MPT-76 Milli Piyade Tüfeği, MKE’nin Kırıkkale’deki tesislerinde Türk Silahlı Kuvvetlerine törenle teslim edildi.

2018- TBMM Genel Kurulu’nda yapılan oylamada, HDP Ağrı Milletvekili Leyla Zana’nın milletvekilliği “devamsızlık” gerekçesiyle düşürüldü.

2020- Umman Sultanı Kabus bin Said 79 yaşında hayatını kaybetti, ülkede 3 gün yas ilan edildi.

2021- Rekabet Kurulu, Facebook ve WhatsApp hakkında resen soruşturma başlattı ve WhatsApp verilerinin paylaşılması zorunluluğunu durdurdu.

2022- Amerikalı şair Maya Angelou, çeyreklik madeni paraya resmi basılan ilk siyahi kadın oldu.

2022- Suudi Arabistan’da develere hizmet sunan dünyanın ilk 5 yıldızlı oteli açıldı.

2022- Konyaspor’da forma giyen milli futbolcu Ahmet Çalık, Gölbaşı Hacılar mevkisinde geçirdiği trafik kazasında, 28 yaşında hayatını kaybetti.

2023- Yunanistan’ın son kralı İkinci Konstantinos, 82 yaşında hayatını kaybetti.

2023- PKK ile iltisaklı bir televizyon kanalında, “Terör örgütü PKK propagandası” yaptığı gerekçesiyle hakkında dava açılan Türk Tabipleri Birliği (TTB) Başkanı Şebnem Korur Fincancı, 2 yıl 8 ay 15 gün hapis cezasına çarptırıldı. Tutuklu kaldığı süre göz önünde bulundurulan Fincancı’nın tahliyesine karar verildi.

12 Ocak

1920- İstanbul’da son “Osmanlı Meclisi Mebusanı” açıldı.

1923- Paris’te Pasteur Enstitüsünde tetanosa karşı serum geliştirildi.

1934- Osmanlı Devleti ile Sevr Antlaşması’nı imzalayan Yunanistan’ın eski başbakanı Elefterios Venizelos, Atatürk’ü Nobel Barış Ödülü’ne aday gösterdi.

1944- Genelkurmay Başkanı Mareşal Fevzi Çakmak yaş haddinden emekliye ayrıldı, bu göreve Kazım Orbay getirildi.

1945- Tasviri Efkar gazetesi sahibi ve başyazarı Velid Ebuzziya İstanbul’da öldü.

1952- ABD yönetimi, Marshall Planı çerçevesinde Türkiye’ye 58 milyon dolarlık askeri yardım yapılmasını onayladı.

1959- Sovyet uzay aracı Luna, güneş çevresindeki yörüngesine yerleşti. Luna, yer çekiminden kurtulan ilk uzay aracı oldu.

2000- Hükümeti oluşturan partilerin genel başkanları, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin, terör örgütünün elebaşı Abdullah Öcalan hakkındaki kesinleşmiş idam cezasının infazının bir süre ertelenmesine ilişkin ihtiyati tedbir kararına uyulmasını kararlaştırdı.

2006- Hac farizası için Mekke yakınındaki Mina’da bulunanlardan 364’ü, çıkan izdihamda yaşamını yitirdi, çok sayıda kişi yaralandı.

2014- Türk arkeolojisinin önemli isimlerinden, olimpiyatlara katılan ilk Türk kadın sporculardan İstanbul Üniversitesi emekli öğretim üyesi Prof. Dr. Halet Çambel, 97 yaşında İstanbul’da vefat etti.

2015- Anadolu 5. Ağır Ceza Mahkemesince, Anayasa Mahkemesinin İstanbul’daki “askeri casusluk” davasında verdiği ihlal kararı doğrultusunda, hükümlüler hakkında yargılamanın yenilenmesine karar verildi.

2015- “Futbolda şike” davasında Fenerbahçe Kulübü Başkanı Aziz Yıldırım’ın da arasında bulunduğu 6 sanığın yeniden yargılandığı dava ile haklarındaki hükümler Yargıtayca bozulan 31 sanıklı davanın dosyalarının birleştirilmesine karar verildi.

2016- İstanbul Sultanahmet Meydanı’ndaki bombalı terör saldırısında 10 kişi öldü, 17 kişi yaralandı.

2018- ABD Başkanı Donald Trump, İran’a nükleer anlaşma kapsamında sağlanan yaptırım muafiyetini “son kez” uzatma kararı aldı.

2018- “FETÖ’nün ‘Mor Beyin’ yazılımı” mağduru 1823 kamu çalışanı görevlerine iade edildi.

2023- Kanada’da doktorlar, bir çocukta ameliyat edilemeyen beyin tümörüne, dünyada ilk kez kullandıkları teknikle kemoterapi uygulamayı başardı.

2023- “Çakmak Çakmağa Geldik”, “Ayaz Geceler” ve “Neden Geldim İstanbul’a” adlı eserlerin de aralarında olduğu çok sayıda unutulmaz albüme imza atan Türk halk müziği sanatçısı Burhan Çaçan, 63 yaşında vefat etti.

13 Ocak

1920- Sultanahmet Meydanı’nda 150 bin kişinin katılımıyla büyük bir miting yapıldı.

1925- Kurtuluş Savaşı komutanlarından Halit Paşa, Mecliste Ali Çetinkaya tarafından kaza kurşunuyla vuruldu.

1931- Japon Prensi Takamutsu Türkiye’ye geldi.

1941- İrlandalı yazar James Joyce öldü.

1942- II. Dünya Savaşı’nda “Ekmek Karnesi” uygulamasına başlandı.

1944- Mersin’in 40 mil açığında 23 Haziran 1941 tarihinde batan ve yolcuları arasında İngiltere’den yapımı tamamlanan dört denizaltıyı teslim alacak komutanlarla, askeri personelin de bulunduğu “Refah” gemisine ilişkin dava sona erdi. Amiral Mehmet Ali Ülgen ve bütün sanıklar beraat etti.

1952- Hasankale’de 5,8 büyüklüğündeki depremde 133 kişi öldü.

1958- ABD, uzay uydusu Explorer 1’i fırlattı.

1966- Hürriyet gazetesi, ABD Başkanı Lyndon Johnson’un eski Başbakan İsmet İnönü’ye yazdığı mektuba ilişkin, gazeteci Cüneyt Arcayürek’in haberini yayımladı. Mektup ve İnönü’nün cevabi mektubu, 14 Ocak’ta Meclis’te görüşüldükten sonra, 15 Ocak’ta kamuoyuna açıklandı.

1973- Sanat tarihçisi, yazar, eleştirmen Sabahattin Eyuboğlu öldü.

1986- Savunma Sanayii Müsteşarlığı kuruldu.

1990- Atatürk Barajı’nda su tutulmaya başlandı.

1993- Irak’a karşı başlatılan ikinci harekata İncirlik Üssü’nden kalkan “Çekiç Güç” uçakları da katıldı.

2005- Diyarbakır Emniyet Müdürü Ali Gaffar Okkan ile 5 polis memuru dahil 13 kişinin öldürülmesi, çok sayıda kişinin yaralanması olaylarına katıldığı iddiasıyla yargılanan terör örgütü Hizbullah mensubu Mehmet Fidancı müebbet hapse mahkum edildi.

2007- Dünyanın ilk tüp bebeği olarak 1978’de sezaryenle dünyaya getirilen Louise Brown, doğal yoldan doğum yaptı.

2012- Ömrünü Kıbrıs davasına adayan Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin kurucu Cumhurbaşkanı Rauf Denktaş, tedavi gördüğü Yakındoğu Üniversitesi Hastanesinde çoklu organ yetmezliği nedeniyle 87 yaşında vefat etti.

2014- Endonezya’nın batısında faaliyete geçen Sinabung Yanardağı’nda patlamalar arttı. Patlamalar nedeniyle 25 binden fazla kişi tahliye edildi. Yaklaşık 100 yıldır uyuyan yanardağ, 2013’ün eylül ayında kül ve gaz püskürtmeye başlamıştı.

2015- Cumhuriyet gazetesi, Fransa’nın başkenti Paris’te terör saldırısının hedefi olan Mizah Dergisi Charlie Hebdo’nun karikatürlerini yayınladı. Yayınlara tepki gösterenler, gazetenin Şişli’de bulunan binası önünde protesto mitingi düzenledi. İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığınca, yazarlar Ceyda Karan ve Hikmet Çetinkaya hakkında “halkı kin ve düşmanlığa tahrik ve dini değerleri aşağılama” suçlamasından soruşturma başlatıldı.

2018- Türkiye, Yunan sahil güvenlik güçlerinin Türkiye’den Libya’ya patlayıcı madde taşıdığı gerekçesiyle alıkoyduğu gemi hakkında inceleme başlattı.

2022- Batı Avustralya eyaletinin Pilbara bölgesindeki Onslow kasabasında 50,7 dereceyle son 62 yılın en yüksek hava sıcaklığı kaydedildi.

2022- Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Mühendislik Fakültesi öğrencilerinden oluşan Grizu-263 Uzay Takımı’nın tasarladığı ve ABD’nin Florida eyaletindeki Cape Canaveral Üssü’nden uzaya fırlatılan Türkiye’nin ilk cep uydusu Grizu-263A’dan sinyal alındı.

2023- Kazakistan’da Kurucu Cumhurbaşkanı Nursultan Nazarbayev’e özel imtiyazlar tanıyan kanun yürürlükten kaldırıldı.

14 Ocak

1923- Mustafa Kemal, Batı Anadolu gezisine çıktı.

1923- Atatürk’ün annesi Zübeyde Hanım, İzmir’de hayata veda etti.

1923- Londra-New York arası ilk telefon görüşmesi yapıldı.

1938- Türkiye-Irak-İran-Afganistan arasında imzalanan Sadabad Paktı, TBMM’de onaylandı. Saldırmazlık anlaşması, 1979’da İran tarafından feshedilinceye kadar yürürlükte kaldı.

1943- Sir Winston Churchill, Franklin Roosevelt ve Charles de Gaulle, Casablanca Konferansı’nda bir araya geldi.

1944- “Milli Şair” Mehmet Emin Yurdakul, 75 yaşında öldü.

1963- Fransa Cumhurbaşkanı Charles de Gaulle, İngiltere’nin Ortak Pazar’a girmesini reddetti.

1964- Meclis, Ortak Pazar anlaşmasını onayladı.

1987- Vehbi Koç, Uluslararası Ticaret Odasınca “Dünyada Yılın İş Adamı” seçildi.

1990- Eski milli kaleci, iş adamı Sabri Dino, Boğaziçi Köprüsü’nden atlayarak intihar etti.

1996- Besteci Onno Tunç, Bursa’dan İstanbul’a giderken kullandığı tek motorlu uçağın Armutlu Bozburun’da düşmesi sonucu, yanındaki Hasan Kanık ile vefat etti.

1998- Türk sanat müziği sanatçısı Safiye Ayla, tedavi gördüğü hastanede hayatını kaybetti.

2011- Tunus’ta bir seyyar satıcının kendini yakmasıyla başlayan ve “Arap Baharı” olarak adlandırılan süreçte, Devlet Başkanı Zeynelabidin Bin Ali ülkeden kaçtı, geçiş hükümeti kuruldu.

2014- Nijerya Devlet Başkanı Goodluck Jonathan, aynı cinsiyetten kişilere evlenme yasağı getiren yasayı onayladı.

2016- Diyarbakır’ın Çınar ilçesinde, Emniyet Müdürlüğü binası civarında teröristlerce bomba yüklü araçla düzenlenen ve sivillerin de hedef alındığı saldırıda, biri 5 aylık bebek, ikisi 4 ve 12 yaşında çocuk 6 kişi yaşamını yitirdi, 6’sı polis, 39 kişi yaralandı.

2018- ABD, Suriye’de ağırlıkla, PYD/PKK’nın paravanı olduğu belirtilen SDG’den oluşan 30 bin kişiyi bulacak “Sınır Güvenlik Gücü” kuracağını açıkladı.

2020- “Aşk-ı Memnu”, “Kurtlar Vadisi” ve “Fetih 1453” adlı yapımlarda canlandırdığı karakterlerle izleyicinin unutamadığı isimler arasına giren şarkı sözü yazarı ve şarkıcı Recep Aktuğ, 65 yaşında hayata veda etti.

2022- Milli imkanlarla üretilen Türkiye’nin ilk istihbarat gemisi TCG Ufuk, İstanbul Denizcilik Tersanesi’nde hizmete alındı.

2022- Yeniden Milli Mücadele Hareketi lideri ve Millet Partisi Genel Başkanı Aykut Edibali, Ankara’da 80 yaşında vefat etti.

AA muhabirinin derlediği verilere göre, son 10 yılın ilk ayında BIST 100 endeksinin performansı incelendiğinde, yükseliş görülen 7 ayın ortalaması yüzde 6,61 hesaplanırken düşüş olanların ortalaması yüzde 6,22 oldu.

Söz konusu düşüşlerin ikisini son 3 yıl içinde kaydeden BIST 100 endeksi, negatif kapanışlarını 2014, 2021 ve 2023 yıllarında gerçekleştirdi.

BIST 100 endeksi, son 10 yılın en iyi ocak performansını yüzde 14,03’lük artışla 2019’da sergilerken en kötü performansını ise 2023’teki yüzde 9,67’lik azalışla gösterdi.

İlgili dönemlere ana endeksler için bakıldığında, sınai ve teknolojinin sadece 2’şer kez gerilediği görülürken, hizmet ve mali endeksin 3’er dönemde değer kaybettiği göze çarpıyor.

Ana endekslerin, bu süreçte en iyi performanslarını farklı yıllarda sergilediği anlaşılırken en düşük performanslarını ise BIST 100 endeksi ile uyumlu olarak, geçen senenin ocak ayında gerçekleştirdiği görülüyor.

Söz konusu endeksler arasında Ocak 2023’te yüzde 14,27 ile en fazla gerileyen mali endeks olurken bunu, teknoloji yüzde 12,08, hizmetler yüzde 9,40 ve sınai yüzde 8,75 azalışla takip etti.

Sınai ve mali endeks en güçlü ocak performanslarını sırasıyla yüzde 13,81 ve yüzde 16,51’lik yükselişle 2019’da sergilerken hizmet endeksi yüzde 13,06 artışla 2022’de ve teknoloji endeksi yüzde 14,35’lik primle 2020’de gerçekleştirdi.

10 yıllık bu dönemde, sadece 2 aylık negatif performans sergileyen sınai ve teknoloji endeksleri, değer kazandıkları dönemlerde sırasıyla, yüzde 5,54 ve yüzde 5,88 ortalama artış kaydederken, düşüş dönemlerinde sırasıyla yüzde 7,75 ve 9,69’luk ortalama azalış gösterdi.

Mali ve Hizmet endeksleri ise bu süreçte yükseliş dönemlerinde ortalama yüzde 5,54 ve yüzde 8,23 ortalama kazanç sağlarken değer kaybettikleri dönemlerde yüzde 7,75 ve 8,54 ortalama düşüş kaydetti.

Kışlık hisseler

Ocak aylarına, son 5 yıl için hisse ve sektör bazlı bakıldığında, Borsa İstanbul’da, ocak aylarında, 5 yılın en az 4’ünde endekse göre daha iyi performans gösteren 29 hisse senedi göze çarpıyor.

Sektörel bazda incelendiğinde halka arz yüzde 5,5, madencilik yüzde 3,8 ve metal eşya makina endeksinin yüzde 3,3 ile BIST 100 endeksine göre daha iyi bir performans sergilediği görülüyor.

Senkron Siber Güvenlik Yazılım, Pamel Elektrik, Kuyas Yatırım, Kardemir D ve Kardemir B, son 5 yılın ocak aylarının 5’inde de BIST 100 endeksine göre daha güçlü performans gösteren hisseler olarak öne çıkıyor.

Bu dönemde, son 5 yılın en az 4’ünde endekse göre daha güçlü performans gösteren 29 hisseye bakıldığında, ortalama getiri sıralamasına göre ilk sırayı alan Senkron Siber Güvenlik Yazılım’ı alırken onu, Pamel Elektrik, Beyaz Filo Oto Kiralama, Kristal Kola ve Meşrubat sanayi ve Rodrigo Tekstil Sanayi izledi.

Sınai şubatı, inşaat martı seviyor

Son 5 yılın şubat ve mart ayları detaylı incelendiğinde, sınai ve inşaat endekslerinin her sene BIST 100 endeksine göre daha iyi performans göstermesi dikkati çekiyor.

Sınai endeksinin şubat aylarında son 5 yılın 5’inde de BIST 100 endeksine göre ortalama yüzde 3,21 daha iyi performans sergilediği görülüyor.

Son 5 yılda BIST 100 endeksine göre her yıl daha iyi getiri sağlayan hisseler incelendiğinde İskenderun Demir Çelik, Ulusoy Elektrik, Vakko Tekstil, Alarko Holding ve Aksa Akrilik ön plana çıkıyor.

İnşaat endeksinin de mart aylarında 5’te 5 yaparak BIST 100 endeksine göre ortalama yüzde 7,7 daha güçlü performans göstermesi göze çarparken martta her sene endeks üzeri getiri sağlayan hisseler incelendiğinde, Prizma Pres Makina, İnfo Yatırım, Ersu Meyve ve Gıda, Pınar Et ve Un Sanayi ve Merko Gıda dikkati çekiyor.