Romanya, usulsüzlük ve Rusya müdahalesi iddiaları nedeniyle karışıklık yaşarken, ülkenin anayasa mahkemesi ilk tur seçim sonuçlarını iptal etti. İddialara göre Moskova, az bilinen aşırı sağcı aday Calin Georgescu’yu desteklemek için TikTok’ta geniş çaplı kampanya düzenledi. TikTok, bunu engelleyemediği gerekçesiyle soruşturulma altına alındı.

Avrupa Komisyonu, iddiaların ardından popüler video paylaşım platformuna yönelik denetimlerini artırma kararı aldı.

DİJİTAL HİZMETLER YASASI NEDİR?

Dijital Hizmetler Yasası, çevrimiçi platformların, dış müdahale gibi risklerle ilgili sorumluluk taşımasını öngörmektedir.

Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen bir basın açıklamasında, “Romanya cumhurbaşkanlığı seçimlerine dış aktörlerin müdahale ettiğine dair ciddi göstergeler var. Bu nedenle, TikTok’un Dijital Hizmetler Yasası’nı ihlal edip etmediğini detaylı bir şekilde araştırıyoruz. Avrupa Birliği’nde (AB), TikTok dahil tüm çevrimiçi platformlar hesap verebilir olmalı.” ifadelerini kullandı.

Haber Kaynak : SABAH.COM.TR

“Yayınlanan tüm haber ve diğer içerikler ile ilgili olarak yasal bildirimlerinizi bize iletişim sayfası üzerinden iletiniz. En kısa süre içerisinde bildirimlerinize geri dönüş sağlanılacaktır.”

Yılmaz, resmi ziyarette bulunmak üzere Romanya’nın başkenti Bükreş’e geldi. Bükreş Henri Coanda Havalimanı’nda, Türkiye’nin Bükreş Büyükelçisi Özgür Kıvanç Altan ve diğer ilgililerce karşılanan Yılmaz, daha sonra Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu (DEİK) ve Dünya Türk İş Konseyi (DTİK) tarafından düzenlenen Türk İş Dünyası Yuvarlak Masa Toplantısı’na katıldı.

Burada konuşan Yılmaz, Romanya’nın Türkiye için çok kıymetli bir ülke olduğunu belirterek, iki ülke arasındaki ilişkilerin son derece iyi ve olumlu olduğunu, ittifak ve stratejik ortaklık temelinde ilişkileri geliştirdiklerini söyledi.

Romanya’nın, Avrupa ve Balkanlar’da, Türkiye’nin siyasi, ekonomik, askeri ve kültürel ilişkilerinin en üst düzeyde bulunduğu ülkelerden biri olduğuna işaret eden Yılmaz, 2023 yılında Romanya’nın, AB ülkeleri içinde Türkiye’nin en çok ihracat yaptığı 6. ülke konumunda yer aldığını ifade etti.

Yılmaz, Türkiye’nin, Romanya’ya geçen yıl 6,9 milyar dolar ihracat gerçekleştirdiğini, ithalatın ise 3,6 milyar dolar olduğunu aktararak, toplam ticaret hacminin 10,6 milyar dolara yükseldiğini kaydetti.

Romanya’nın, AB ülkeleri arasında Türkiye’nin dış ticaret hacmi açısından Almanya, İtalya, Fransa, İspanya, Hollanda ve Polonya’dan sonra 7. sırada yer aldığını aktaran Yılmaz, şöyle devam etti:

“Bu yılın ilk üç ayındaki rakamlar, bu yıl çok ciddi bir artış gerçekleşeceğine işaret ediyor. İnşallah 13 milyar dolarları yakalarız ama daha orta uzun vadede çok daha yüksek bir ticaret hacmini hedefliyoruz. İkili ticaret hacmimiz Cumhurbaşkanı’mız Sayın Recep Tayyip Erdoğan’ın işaret ettiği gibi 10 milyar dolar seviyesini aşmış durumda ve bundan büyük bir memnuniyet duyuyoruz. Bu ivmenin de devam edeceğine inancımız tamdır. Doğrudan yatırımlar açısından Romanya, AB ülkeleri arasında Türk şirketlerinin yatırım yaptığı ilk 10 ülke arasında, müteahhitlik sektöründe ise Avrupa’da birinci sırada gelen bir ülke. 5 bine yakın firmamız faal, kayıtlı firma sayısı çok daha yüksek elbette. Ülkede elektronik ürünlerden gıda sektörüne, bilgi iletişim sektöründen mobilya sektörüne kadar önemli yatırımlarımız bulunmaktadır. Ülkemiz insanlarının üçüncü ülkelerden gelen yatırımları da dahil edildiğinde Romanya’daki doğrudan yatırımlarımız, 7,5 milyar dolar gibi oldukça yüksek bir seviyeye ulaşmış durumdadır. Bu firmalar genel olarak imalat, metal sanayi, gıda, inşaat ve sağlık alanında faaliyet göstermektedirler.”

Yılmaz, Türkiye’de ise Romanya sermayeli firma sayısının 293 olduğunu, özellikle motorlu taşıtlar, ulaştırma ve turizm sektörlerinde bu firmaların faaliyet gösterdiğini dile getirerek, “Amacımız, Romanya ile karşılıklı menfaatler çerçevesinde, kazan-kazan anlayışı temelinde bu yatırımları daha da arttırmaktır.” diye konuştu.

“Müteahhitlik firmalarımız bugüne kadar 211 projeyi üstlenmiş durumdalar”

Dünyanın en büyük 250 müteahhitliği 2023 yılı listesinde, Türkiye’den 40 firmanın yer aldığını vurgulayan Yılmaz, bu sayıyla Türkiye’nin Çin’den sonra ikinci sırada bulunduğunu, Türk müteahhitlerin dünyanın birçok yerinde çok başarılı projelere, birçok ülkede sembol projelere imza attığını söyledi.

“Romanya’nın ülkemize coğrafi yakınlığı, mevcut ulaşım imkanları, burada faaliyet gösteren iş insanları ve müteahhitlerimizin varlığı, iki ülke arasındaki ticaret ve işbirliği potansiyelini de arttırmaktadır. Müteahhitlik firmalarımız bugüne kadar 211 projeyi üstlenmiş durumdalar Romanya’da ve bunun toplam değeri 11 milyar dolar mertebesine ulaşmış durumda.” diyen Yılmaz, müteahhitlik firmalarının, alt ve üst yapı projeleri kapsamında özellikle kara yolu, tünel, köprü, ticaret merkezi ve konut alanlarında uluslararası tecrübelerini Romanya ile paylaşmalarından büyük bir memnuniyet duyduklarını kaydetti.

“Romanya’dan da üst düzey bir ziyaret gerçekleşecek Türkiye’ye”

Yılmaz, Romanya ile vize işlemlerinin daha hızlı ve kolay gerçekleşmesini arzu ettiklerini belirterek, bunun, Romanya’daki Türk firmalarının daha etkili çalışmaları hem de Romanya’ya daha büyük katkılar sunmaları bakımından önemli olduğunu ifade etti.

Bu çerçevede Romanya ile karşılıklı adımları devam ettireceklerini dile getiren Yılmaz, şöyle konuştu:

“Sayın Dışişleri Bakanımız ile gelmeden bir konuştum. Özellikle Romanya’dan Türkiye’ye gelenlerin çok daha kolay bir şekilde işlemlerinin gerçekleşmesi yönünde bir karar süreci başlatılmış durumda. Henüz imzadan çıkmadığı için detay vermek istemiyorum ama güzel bir gelişme sağlanıyor bu anlamda, onu söyleyebilirim. Yine önümüzdeki dönemde, yakın bir gelecekte Romanya’dan da üst düzey bir ziyaret gerçekleşecek Türkiye’ye. Bu da ilişkilerimiz açısından yine önemli bir kilometre taşı olacak diye inanıyorum. Üst düzey ziyaretlerin karşılıklı olarak yapılması şüphesiz ticari, ekonomik ilişkilerimize de yansıyor. Siyasi alanda, diğer alanlardaki ilişkilerimizin yanı sıra ekonomik ilişkilerimiz açısından da çeşitli faydalar oluşturduğunu ifade etmek isterim.”

BÜKREŞ – Romanya’nın başkenti Bükreş ve Köstence’deki Rumen, Türk ve soydaş çocuklar 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı’nı coşkuyla kutladı.

Yunus Emre Enstitüsü, Türkiye Cumhuriyeti’nin kurucusu Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün bütün dünya çocuklarına armağan ettiği 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı’nı Bükreş ve Köstence’deki Rumen, Türk ve soydaş çocuklar ile birlikte kutladı. Bükreş’teki Program, Romanya’da Tercihim Türkçe Projesi’nin uygulandığı ilk eğitim kurumu olma özelliğini taşıyan, Bükreş’in köklü okullarından Dante Alighieri Lisesi’nde gerçekleştirildi.

Programa, Bükreş Büyükelçisi Özgür Kıvanç Altan, Bükreş 3’üncü Bölge Belediye Başkanı Robert Sorin Negoita, Yunus Emre Enstitüsü Romanya Müdürü Mustafa Yıldız, Romanya Eğitim Bakanlığı yetkilileri, Okul Müdürü Maria Dan, öğretmenler ve öğrenciler katıldı.

Programda Türkçe ve Rumence şarkılar söyleyip, şiirler okuyan çocuklar, Türk ve Rumen halk danslarını sergiledi. Büyükelçi ve diğer protokol üyelerinin de öğrencilere eşlik ettiği halk oyunları coşkulu şekilde devam etti. Onlarca çocuk, rengarenk balonları hep birlikte gökyüzüne bırakarak doyasıya eğlendi. Programın sonunda çocuklara, atıştırmalık ürünler ve içecek ikram edildi.

Sihirbaz gösterisi düzenlendi

Köstence’deki program ise Romanya’nın tanınmış sihirbazı Adrian Cuciuc’un gösterisiyle başladı. Sihirbaz gösterisine şapkasından, tarih boyunca barışın ve yeniden doğmanın sembolü olan beyaz güvercin çıkararak başladı. Sihirbazın gösterisini ilgiyle izleyen çocuklar, programa yüz boyama atölyesi ve balon atölyesi ile devam etti.

Türkçe ve Türk kültürüyle ilgili sunumların yapıldığı programda, Ebru Sanatı atölyesi, ipek kozasından çiçek yapımı atölyesi, renkli kum boyama atölyesi ve mis meyve sabunu atölyesi düzenlendi. Türkçe atölyesinde çocuklar güzel dilimiz Türkçeye “Merhaba” dediler. Türkiye temalı oyunlar ve yarışmalar yapıldı. Faaliyetler esnasında Türk kültürüne ait çeşitli hediyeler verildi. Katılımcılar, Türk kültürünün zenginliklerinin gözler önüne serildiği birçok faaliyete katılmanın yanı sıra Türk mutfağının lezzetlerini de deneyimleme imkanı buldu.

Dante Alighieri Lisesi Müdürü Maria Dan yaptığı açıklamada, “Türkiye’deki dostlarımızın çocuklara karşı sevgi dolu yaklaşımlarına, genç kuşaklarla kurdukları ilgi ve empatiye her zaman hayran kaldım. Çocuklara adanmak, geleceğe adanmaktır. Öğrencilerimize Türkçe öğrenme fırsatı verdiğiniz için teşekkür ederiz” dedi.

Yunus Emre Enstitüsü Romanya Müdürü Mustafa Yıldız ise “Tercihim Türkçe Projesi kapsamında Türkçenin ilk defa seçmeli ders olarak okutulduğu yerde ilk çocuk şenliğimizi yapmaktan gurur duyuyoruz” ifadelerini kullandı. Çocukların evrenin özünü yansıttığını belirten Yıldız, “Çocuklar, 23 Nisan Çocuk Bayramınız kutlu olsun! Geleceğimizin mimarı sizsiniz çocuklar” dedi.

Bükreş Büyükelçisi Özgür Kıvanç Altan da, “Bugün çok güzel bir faaliyet düzenlendi. Türk ve Rumen çocuklar hep birlikte dostluk içinde çocuk bayramını kutladı” dedi.

Tercihim Türkçe Projesi

Yunus Emre Enstitüsü tarafından geliştirilen ondan fazla ülkede devlet okullarında seçmeli dil olarak Türkçe öğrenilmesini sağlayan Tercihim Türkçe Projesi, Romanya’da 2024 yılı ocak ayında başladı. Romanya’da öğrenci sayısının 2024-2025 öğretim yılında 2 bini bulacağı öngörülüyor.

Yunus Emre Enstitüsü, Türkiye Cumhuriyeti’nin kurucusu Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün bütün dünya çocuklarına armağan ettiği 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı’nı Bükreş ve Köstence’deki Rumen, Türk ve soydaş çocuklar ile birlikte kutladı. Bükreş’teki Program, Romanya’da Tercihim Türkçe Projesi’nin uygulandığı ilk eğitim kurumu olma özelliğini taşıyan, Bükreş’in köklü okullarından Dante Alighieri Lisesi’nde gerçekleştirildi.

Programa, Bükreş Büyükelçisi Özgür Kıvanç Altan, Bükreş 3’üncü Bölge Belediye Başkanı Robert Sorin Negoita, Yunus Emre Enstitüsü Romanya Müdürü Mustafa Yıldız, Romanya Eğitim Bakanlığı yetkilileri, Okul Müdürü Maria Dan, öğretmenler ve öğrenciler katıldı.

Programda Türkçe ve Rumence şarkılar söyleyip, şiirler okuyan çocuklar, Türk ve Rumen halk danslarını sergiledi. Büyükelçi ve diğer protokol üyelerinin de öğrencilere eşlik ettiği halk oyunları coşkulu şekilde devam etti. Onlarca çocuk, rengarenk balonları hep birlikte gökyüzüne bırakarak doyasıya eğlendi. Programın sonunda çocuklara, atıştırmalık ürünler ve içecek ikram edildi.

Sihirbaz gösterisi düzenlendi

Köstence’deki program ise Romanya’nın tanınmış sihirbazı Adrian Cuciuc’un gösterisiyle başladı. Sihirbaz gösterisine şapkasından, tarih boyunca barışın ve yeniden doğmanın sembolü olan beyaz güvercin çıkararak başladı. Sihirbazın gösterisini ilgiyle izleyen çocuklar, programa yüz boyama atölyesi ve balon atölyesi ile devam etti.

Türkçe ve Türk kültürüyle ilgili sunumların yapıldığı programda, Ebru Sanatı atölyesi, ipek kozasından çiçek yapımı atölyesi, renkli kum boyama atölyesi ve mis meyve sabunu atölyesi düzenlendi. Türkçe atölyesinde çocuklar güzel dilimiz Türkçeye “Merhaba” dediler. Türkiye temalı oyunlar ve yarışmalar yapıldı. Faaliyetler esnasında Türk kültürüne ait çeşitli hediyeler verildi. Katılımcılar, Türk kültürünün zenginliklerinin gözler önüne serildiği birçok faaliyete katılmanın yanı sıra Türk mutfağının lezzetlerini de deneyimleme imkanı buldu.

Dante Alighieri Lisesi Müdürü Maria Dan yaptığı açıklamada, “Türkiye’deki dostlarımızın çocuklara karşı sevgi dolu yaklaşımlarına, genç kuşaklarla kurdukları ilgi ve empatiye her zaman hayran kaldım. Çocuklara adanmak, geleceğe adanmaktır. Öğrencilerimize Türkçe öğrenme fırsatı verdiğiniz için teşekkür ederiz” dedi.

Yunus Emre Enstitüsü Romanya Müdürü Mustafa Yıldız ise “Tercihim Türkçe Projesi kapsamında Türkçenin ilk defa seçmeli ders olarak okutulduğu yerde ilk çocuk şenliğimizi yapmaktan gurur duyuyoruz” ifadelerini kullandı. Çocukların evrenin özünü yansıttığını belirten Yıldız, “Çocuklar, 23 Nisan Çocuk Bayramınız kutlu olsun! Geleceğimizin mimarı sizsiniz çocuklar” dedi.

Bükreş Büyükelçisi Özgür Kıvanç Altan da, “Bugün çok güzel bir faaliyet düzenlendi. Türk ve Rumen çocuklar hep birlikte dostluk içinde çocuk bayramını kutladı” dedi.

Tercihim Türkçe Projesi

Yunus Emre Enstitüsü tarafından geliştirilen ondan fazla ülkede devlet okullarında seçmeli dil olarak Türkçe öğrenilmesini sağlayan Tercihim Türkçe Projesi, Romanya’da 2024 yılı ocak ayında başladı. Romanya’da öğrenci sayısının 2024-2025 öğretim yılında 2 bini bulacağı öngörülüyor. – BÜKREŞ

***

Romanya’da 2040 yılına kadar Avrupa’nın en büyük NATO üssünün kurulması planlanıyor. Karadeniz’in Köstence limanı yakınında bulunan ve ülkenin en büyüğü olan Romanya Hava Kuvvetleri 57. Üssü-Mihail Kogalniceanu genişletilecek. NATO, yaklaşık 2,5 milyar avro harcayacak. Bu yenilenmiş üste 10 bine kadar NATO askeri ve aileleri aynı anda kalabilecek. Aslında Türkiye’deki İncirlik Üssü, Almanya’daki Ramstein Üssü ve Japonya’daki Okinawa Üssü’nün bir benzeri Romanya’ya yapılıyor.

ABD, NATO şemsiyesi altında Romanya’yı merkez olarak kullanıyor

Romanya’da genişletilecek yeni hava üssü, geçmişte Afganistan ve Irak’taki operasyonlar sırasında Batılı koalisyon güçleri tarafından aktif olarak kullanıldı. 2005 yılında Amerika Birleşik Devletleri (ABD) kontrolündeki Kogalniceanu Havaalanı, İsviçre istihbaratının ele geçirdiği ve bu alanın 23 Afgan ve Iraklı mahkumun işkence gördüğü gizli bir hapishanenin yeri olduğunu belirten bir faksın Avrupa medyasına sızdırılmasıyla bir skandalın merkezinde de yer almıştı. ABD, Romanya’nın “Mihail Kogalniceanu” hava üssünü 1999 yılında, hatta Romanya NATO’ya katılmadan önce kullanmaya başladı.

28 Şubat 2014 tarihinde ABD birliklerine kapatılan Manas Havalimanı’ndaki (Kırgızistan) ABD Hava Kuvvetleri Transit Merkezi’nin yerine, Amerikan askeri personelini Afganistan’a geri göndermek üzere MK Yolcu Transit Merkezi açıldı. Mart 2017’den bu yana, Amerikan muharebe havacılık (helikopter) tugayının birimleri Mihail Kogalniceanu hava üssünde konuşlandırılıyor. 20 Haziran 2022’de ABD Ordusu’nun 101. Hava İndirme (Hava Saldırısı) Tümeni olan Fort Campbell ve Kentucky’nin birimleri Mihail Kogalniceanu hava üssüne gelmeye başladı.

Romanya’daki üssün Güneydoğu Avrupa’daki NATO birliklerinin komuta ve kontrol merkezi olacağı varsayılıyor. Mihail Kogalniceanu hava üssünde çoğu Amerikan askeri olmak üzere yaklaşık 5 bin NATO askeri bulunuyor.

ABD, Romanya üzerinden Karadeniz sahası ile Rusya ve Türkiye gibi ülkeleri izliyor

ABD’ye ait Doğu Avrupa üzerinde keşif amacıyla kullanılan özel Amerikan Challenger 650 ARTEMIS uçağının üssü de Romanya’daki bu havaalanında bulunuyor. Bu tesisler, 12 kilometre yükseklikten 400 kilometrelik alanı tarayabilme, kara ve deniz hedeflerini tespit etme, radyo iletişimlerini kesme ve düşman radarlarının yerini belirleme yeteneğine sahiptir. Bir bakıma Romanya, sadece Rusya’yı değil aynı zamanda Türkiye’yi de izleme üssü olarak görev yapabilecek kapasiteye sahiptir.

Hava Keşif ve Hedefli Sömürü Çok Görevli İstihbarat Sistemi’nin (ARTEMİS) kesin yetenekleri aslında bilinmiyor, ancak radyo frekansı sinyallerini toplayabildiği ve yer tarama radarını kullanarak tankların hareketini gerçek zamanlı olarak görebildiği bildiriliyor. Sensörleri yüzlerce kilometre uzakta çalışıyor. ARTEMIS hem Karadeniz üzerinden Kırım’ı geçip Kafkasya’nın Rusya’nın Karadeniz kıyılarına, hem de kuzeye -ya üssüne dönen Moldova sınırı boyunca ya da Ukrayna ve Belarus sınırları boyunca Macaristan, Slovakya ve Polonya- üzerinden uçuyor.

Karadeniz’e denizden inmek için Türkiye’ye ihtiyaç var. Türkiye eğer Karadeniz’e savaş gemilerinin girmesine izin vermemeye devam ederse, Rusya’nın destek gönderebileceği imkanları azalacağı için Karadeniz’de hakimiyeti de sona erebilir.

ABD ve Fransa, NATO’yu Rusya ile savaşa hazırlıyor

Romanya’daki ana NATO kuvvetlerine ve yapılarına baktığımızda ABD ve Fransa’nın Ukrayna’daki savaşın stratejisini ve yönlendirmesini buradan yaptıklarını görebiliriz. Batılı ülkeler, Ukrayna savaşının 2024, 2025 veya 2026’da biteceğini düşünmüyor. Bu nedenle de NATO, uzun süreli savaş lojistiği ve güvenliği için Romanya’da yığınak yapıyor. Buna benzer bir yığınak kuzeyde yeni üyeler Finlandiya ve İsveç üzerinden de gerçekleştiriliyor.

Romanya’ya bir NATO üssü Rusya ve Sırbistan’a yakınlığın yanı sıra Karadeniz’e erişim sağlaması açısından çok büyük lojistik fırsatlar sağlıyor. Rusya’nın Balkanlar üzerindeki etkisi yok edilmek isteniyor.

ABD, Romanya’da Egida sistemini kurarak aslında nükleer saldırı hazırlıklarını da buraya kaydırıyor. Çünkü bu sistem saldırı amaçlı nükleer silahlarla da donatılabilir. ABD, Rusya ile savaşa girmesi halinde “ilk kafa kesme saldırısı” olarak nitelendirebilecek saldırıyı bu üstten fırlatılacak füzelerle gerçekleştirebilecek. Washington’u Rus orta menzilli füzeleriyle tehdit etmek imkansızdır ama Moskova’yı Amerikan orta menzilli füzeleriyle tehdit etmek çok kolay olacak.

ABD, Moldova ve Romanya’nın gelecekte birleşmesini planlıyor

Romanya’da genişletilerek yapılmaya başlanan üssün Moldova ve Transdinyester’e yakınlığını gözden kaçırmayalım. ABD’nin planına göre gelecekte Romanya ve Moldova’nın birleşmesi öngörülüyor. Bu şekilde Moldova da doğrudan NATO’ya üye olmadan birleşmeyle güvenlik sağlanacak. ABD’nin Moldova üzerinden Romanya ve Rusya’yı karşı karşıya getirmesi mümkün olabilir.

Ukrayna için lojistik ana üssü Romanya’da kuruluyor

ABD başta olmak üzere AB üyesi birçok ülke, Ukrayna’ya F-16 savaş uçakları vermeyi planlıyor. F-16 savaş uçaklarının halihazırda Romanya’da konuşlandığını ve burada Ukraynalı pilotların eğitildiğine dair önemli iddialar da var.

Romanya, NATO’nun güneydoğusunda NATO’nun ve ABD’nin ana desteği olacak. ABD, Romanya üzerinden hem Rusya’yı hem Türkiye’yi hem de Avrupa’da kendisine karşı politika yürüten üye devletleri bir şekilde kontrol etmenin yolunu arıyor.

[Prof. Dr. Salih Yılmaz: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Öğretim Üyesidir.]

*Makalelerdeki fikirler yazarına aittir ve Anadolu Ajansının editöryal politikasını yansıtmayabilir.

YEE’den yapılan açıklamaya göre, Dante Alighieri Lisesi’nde başlayan ilk Türkçe dersine, Türkiye’nin Bükreş Büyükelçisi Özgür Kıvanç Altan, Bükreş Sektör 3 Belediye Başkanı Robert Sorin Negoita, YEE Romanya Müdürü Mustafa Yıldız, Dante Alighieri Lisesi Müdürü Maria Dan, YEE okutmanları ve öğrenciler katıldı.

Bükreş’te uygulamaya geçirilen Tercihim Türkçe Projesi’yle devlet okullarında Rumen öğrenciler, Türkçe ile buluşturuluyor.

Romanya’nın köklü okulları tarafından ilgiyle karşılanan proje, pilot uygulama aşamasında olmasına rağmen Bükreş’teki 6 okulda uygulanmaya başladı.

Dante Alighieri Lisesi, 103 Numaralı Ortaokul, Titu Maiorescu Ortaokulu, Adrian Paunescu Ortaokulu, Sfantul Andrei Ortaokulu ve Uruguay Ortaokulu Türkçe derslerinin başladığı okullar arasında yer alıyor.

İlk Türkçe dersini Türkiye’nin Bükreş Büyükelçisi Altan verdi

Dante Alighieri Lisesi’nde başlayan ilk Türkçe dersi, Türkiye’nin Bükreş Büyükelçisi Altan tarafından verildi.

Öğrencilere Türkçe tanışma diyaloğunu öğreten Altan, Bükreş YEE tarafından hazırlanan hediyeleri öğrencilere takdim etti.

Büyükelçi Altan, konuşmasında, Türkçeye Romanya’da büyük ilgi duyulduğuna işaret ederek, bunun Türkiye ile Romanya arasındaki tarihi ilişkilerle alakalı olduğunu dile getirdi.

İki ülke arasındaki dostluğun çok eskilere dayandığını belirten Altan, bundan dolayı Rumenlerin Türk kültürünü ve dilini daha yakından tanımaya çalıştığını söyledi.

Altan, Tercihim Türkçe Projesi’nin bu konuda son derece iyi hazırlanmış bir program olduğunu kaydederek, “İlk Türkçe dersini öğrencilerle yaparak onların Türkçe öğrenmeye ne kadar hevesli olduğunu ilk elden görme şansı bulduk. Türkiye ve Romanya, birbirlerine çok yakın ülkeler.” ifadesini kullandı.

Ortak tarihten de gelen bu yakın ilişkilerle köprüler kurduklarını vurgulayan Altan, “Yunus Emre Enstitüsü de adına yakışır şekilde iki ülke arasındaki bu dostluk ilişkilerini tesis ediyor. Hem Tercihim Türkçe Projesi’ne katılan okulları hem Yunus Emre Enstitüsünü hem de Sektör Üç Belediye Başkanı’nı gönülden tebrik ediyorum.” diye konuştu.

Sektör 3 Belediye Başkanı Negoit, bu projenin görev alanında yapılmasından mutluluk ve gurur duyduğunu belirterek, YEE’ye bu projeyi ücretsiz Bükreş ile buluşturduğu için teşekkür etti.

Negoit, öğrencileri Türkçe ve diğer yabancı dilleri öğrenmeleri için teşvik ettiklerini söyleyerek, “Çünkü Türkiye ile Romanya arasında uzun yıllara dayanan kültürel, ekonomik, turistik bağlar var. Biz bu bağları daha da geliştirmek istiyoruz. Ayrıca Türkçe, turistik açıdan da bize yardımcı olacaktır. Artık tatillerimizi daha güzel bir şekilde yapabileceğiz.” ifadesini kullandı.

“Proje, Romanya geneline yayılacak”

YEE Romanya Müdürü Yıldız, 10 ülkede başarıyla yürüttükleri bu projeyi Romanya’da başlattıklarını aktararak, pilot olarak Bükreş’teki 6 okulda yaklaşık 400 öğrenciyle başlattıkları bu projenin Romanya geneline yayılacağını söyledi.

Yıldız, Romanya’da Türkçe öğretilen okullarla Türkiye’deki okulları “kardeş okul” yapacaklarını ve bu öğrencilerin karşılıklı ziyaretlerde bulunacağını anlattı.

İki ülkenin birbirinin kültürünü yakından tanıma fırsatı bulacağına işaret eden Yıldız, şunları kaydetti:

“Şimdilik hazirana kadar pilot olarak uygulanacak projemiz, 2024 Eylül ayından itibaren Bükreş geneline ve ilerleyen süreçte Romanya geneline yayılacak. İşbirliği anlamında Romanya Eğitim Bakanlığı başta olmak üzere okullarımıza ve Türkçeye gönül vermiş değerli öğrencilerimize teşekkür ederim. Herkese eğlenceli bir ders dönemi dilerim.”

Tercihim Türkçe Projesi’nde ilk protokol imzalanan okul olma özelliğini taşıyan Dante Alighieri Lisesi’nin Müdürü Maria Dan da YEE’nin bu fırsatı sunmasından dolayı mutlu olduğunu dile getirerek, bunun önemli bir fırsat olduğuna ve Türkçenin önemine dikkati çekti.

Dan, 1600 öğrencinin 100’den fazlasının bu dili öğrenmeyi tercih ettiğini söyleyerek, “Çünkü Türkiye ile gerçekleştirdiğimiz farklı projelerde sadece İngilizce değil, Türkçe konuşma ihtiyaçları olduğunu da gördüler. Türkçe, eğlenceli bir dil ve matematikle benzer noktalar taşıyor. Matematiği seven ve matematikte iyi olan birisi Türkçeyi de kolaylıkla öğrenebilir.” diye konuştu.

Öğrencilere yabancı dil öğrenmenin ne kadar önemli olduğunu öğrettiklerini kaydeden Dan, “Kültürel ve ticari açılardan da Türkçe bilmek büyük avantaj. Türkçe bilen birisi fırsat bulduğunda bunu en iyi şekilde değerlendirebilir.” dedi.

Gelecek projelerle ülkeler birbirlerinin dilini ve kültürünü yerinde tanıyacak

Tercihim Türkçe Projesi ile okullarda Türkçe öğretiminin yanında düzenlenecek etkinlikler aracılığıyla iki ülke ve kültür arasındaki yakınlığın eğitim yoluyla da artırılması hedefleniyor.

İlerleyen süreçte Tercihim Türkçe Projesi’nin alt kolu olan Kardeş Okul Projesi de hayata geçirilerek, Romanya ve Türkiye’deki “kardeş okulların” öğrenci, öğretmen ve okul idarecileri birbirlerinin okulunu ziyaret ederek dilini ve kültürünü karşılıklı yerinde tanıma imkanı bulacak.

Bükreş’teki farklı okullarla da imzalanacak protokollerle projenin öncelikle Bükreş özelinde, sonrasında da Romanya genelinde ücretsiz yaygınlaştırılması planlanıyor.

Proje, 2011’den bu yana aldığı olumlu geri bildirimlerle 10 ülkede başarıyla uygulanmaya devam ediliyor.

Romanya genelinde Türkçe öğretim faaliyetlerine devam eden YEE, kültür merkezi bünyesindeki Türkçe kurslarının yanı sıra Kamu Çalışanlarına Türkçe Öğretimi Projesi ile Romanya’da üst düzey kamu çalışanlarına da Türkçe kursları vererek yaklaşık 5 bin kişinin Türkçe ile tanışmasını sağlamıştı.

Altan, Romanya’nın başkenti Bükreş’te, Yunus Emre Enstitüsü (YEE) koordinesinde, “Türkiye-Romanya Medya Buluşması”nın ardından Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın yarın yapacağı Romanya ziyareti öncesi AA muhabirine değerlendirmelerde bulundu.

Romanya ve Türkiye’nin tarihsel ilişkilere sahip olduğuna işaret eden Büyükelçi Altan, iki ülkenin “dost ve müttefik” olduğunu söyledi.

Altan, Türkiye’nin Romanya’nın bağımsızlığını tanıyan 2. ülke olduğunu hatırlatarak, “146 yıllık bir ilişki serüveninde tamamen dostluğa dayanan bir ilişkimiz var.” ifadesini kullandı.

2004’te Romanya’nın NATO’ya üyelik sürecinde Türkiye’nin destek verdiğini vurgulayan Altan, şöyle devam etti:

“NATO’ya üyelik sürecinde cumhurbaşkanlarımız arasında çok yoğun bir ziyaret ve temas trafiği yaşanmış. Akabinde 2011’de ilişkilerimizin yeni aşamaya taşınmasına karar verilmiş ve stratejik ortaklık tesis edilmiş. 2013’te de bu stratejik ortaklığı uygulanmasına yönelik bir eylem planı üzerinde karar alınmış. Bugüne geldiğimizde gerçekten Romanya, Balkanlar’da Türkiye’nin en büyük ortaklarından bir tanesi. İki ülke de NATO müttefiki.”

“Romanya hava sahasını, Rumen uçaklarla birlikte koruyoruz”

İki ülke arasında Karadeniz’den komşuluk ilişkisinin, ticari ve askeri ilişkilerin son derece üst seviyede olduğunu belirten Altan, şu ifadeleri kullandı:

“Şu anda NATO hava polisliği çerçevesinde yaklaşık 80 kadar askeri personel ve 4 adet F-16’mızla Romanya hava sahasını, Rumen uçaklarla birlikte koruyoruz. Biliyorsunuz, Karadeniz’in çevresinde şu anda savaş da yaşanıyor, Ukrayna’da ve Karadeniz’de ciddi şekilde bir serseri deniz mayını tehdidi var. Bu herkesi etkiliyor. Ortak bir tehdit.

Bu çerçevede, Türkiye’nin girişimiyle Rumen ve Bulgar müttefiklerimizin de katılımıyla bu serseri deniz mayınlarını tespit ve gerektiği takdirde imha bağlamında ortak bir operasyon yapılmasına karar verildi. 11 Ocak’ta İstanbul’da yapılan bir törenle bunun mutabakat muhtırası da imzalandı.”

Altan, iki ülkenin NATO bünyesinde ikili manada birçok işbirliği projesinin ve üst düzey ziyaretlerin devam ettiğini dile getirdi.

“İki ülke arasında ticari ilişkiler her geçen gün artıyor”

Bakan Fidan’ın Bükreş’e geleceğine değinen Altan, Romanya’nın Türk savunma sanayisi ürünlerine ilgisinin olduğunu vurgulayarak, şunları kaydetti:

“2023’te Romanya, 18 tane silahlı insansız hava aracımızı, Bayraktar TB2’yi satın aldı. Bunların teslimatları tabii bu sene, önümüzdeki senelerde sürecek. Onun haricinde de bu alanda devam eden birtakım ihaleler var. Bunlara firmalarımızın ilgisi var ve aslında Türk firmalarının, Romanya özelinde artık Rumenlerin bizim için son derece yakın bir müttefik olmasından da kaynaklanan bir husus. Romanya’nın, bu ürünleri ortak üretim talebi de var.”

Altan, iki ülke arasında ticari ilişkilerin her geçen gün arttığını, 2023’te 11 milyar dolarlık ticaret hacmine ulaşıldığını aktararak, “İki ülke ticaret hacminde ilk hedefimiz, 2025 itibarıyla 15 milyar dolar, bir sonraki hedefimiz de 20 milyar dolar.” dedi.