ŞANLIURFA – Tarımın ve GAP’ın başkenti Şanlıurfa’da seracılık her geçen gün yaygınlaşıyor. Jeotermal seralarda yetiştirilen sıcağa ve soğuğa dayanıklı iç mekan süs bitkileri, yurt içi ve yurt dışına da ihraç ediliyor.

Şanlıurfa’da tarımsal desen günden güne genişliyor. Yapılan yatırımlarla birlikte ülkenin tarım kenti konumuna gelen Şanlıurfa, son yıllarda jeotermal seralarda yetiştirilen iç mekan süs bitkileriyle adından söz ettiriyor. Harran ilçesindeki Karaali bölgesinde dört mevsim hayata tutunabilen ve az su gerektiren süs bitkileri, jeotermal enerjinin kullanıldığı seralarda yetiştiriliyor.

Yetiştirilen 15 çeşit çiçek, hem sıcağa hem de soğuğa karşı dayanaklı olurken aynı zamanda da az su gerektiriyor. Yurtiçi ve yurt dışından talep edilen dört mevsim dayanıklı çiçekler rağbet görüyor. Taleplere yetişmekte zorlanan seracılar, yeni sera alanları için yatırım hazırlıkları yapıyor. Yeni yatırımlarla tarım diyarı Şanlıurfa dört mevsim dayanıklı süs bitkilerinin merkezi olmaya hazırlanıyor.

Jeotermal ısıtmalı seralarda yetiştirilen çiçeklere büyük bir titizlikle bakılıyor. Tam otomasyonlu seralarda, en uygun yetiştirme şartlarının sağlanması için gerekli gölgeleme, gübreleme, havalandırma, sulama, ısıtma, soğutma ve nemlendirme işlemleri kontrollü bir şekilde gerçekleştiriliyor. 15 çeşit süs bitkisi, ikliminden dolayı sadece Şanlıurfa ile Adana’da yetiştiriliyor. 2023 yılında yaklaşık 500 bin adet yetiştirilip Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgesi başta olmak üzere farklı bölgelere satış gerçekleştirildiği bildirildi. Seracılar, hedeflerinin 2024 yılında 1 milyon çiçek yetiştirmek olduğunu aktardı.

Yetiştirilen çiçekler arasında kauçuk, ficus, şeflera, barış, sarmaşık, tropik yurt içinde en çok tercih edilen çiçek türü olduğu, yurt dışından ise en çok süt çiçeğinin talep gördüğü ifade edildi. Karaali bölgesinde jeotermal çiçek seralarının yanı sıra domates, salatalık ve biber yetiştirilerek yurt dışına ihraç edilen seraların da yer aldığı belirtildi.

“Hedef bir milyon çiçek üretimi”

Sera işletmecisi Ziraat Mühendisi Baki Yılmaz, üretimi yapılan çiçeklerle ilgili açıklamasında, “Karaali jeotermal bölgede sıcağa, soğuğa ve kuraklığa dayanıklı iç mekan süs bitkileri yetiştiriyoruz. Halk dilindeki isimleri ile benjamin, yuka, kauçuk, şeflera ve tropik türü bitkileri yetiştiriyoruz. 2023’te yaklaşık 500 bin saksı üretip sattık. 2024’teki hedefimiz de bir milyon adet yetiştirip satmaktır. Bizim burada yetiştirdiğimiz bitkilerin özellikleri yeşil aksam olmaları ve her mevsime uygun olmasıdır. Hem yazın hem kışın yetiştirilip evinde bakılabilen bitkilerdir. Biz Adana ile birlikte yeşil aksam ömürleri uzun olan bitkileri yetiştirip satıyoruz. Bunu bir Adana yapar bir de biz yapıyoruz. İzmir tarafı olsun, Yalova tarafı olsun, Ödemiş tarafı olsun bu taraflar daha çok mevsimlik bitkiler yaparlar ya da çalı grubu yaparlar. Bizim çoğu konseptimiz onlardan farklı, bizim yaptığımız bölgeye uyum sağlıyor. Doğu ve Güneydoğu Anadolu’ya uyum sağlayan hem soğuğa hem de sıcağa dayanıklı çeşitler üretiyoruz” ifadelerini kullandı.

Meteoroloji’nin ‘sarı’ ve ‘turuncu’ kod uyarısı yaptığı Antalya’da, dün saat 16.00’dan itibaren sağanak etkisini gösterdi. Yağmur nedeniyle kavşak ve ara sokaklardaki mazgalların tıkanması ile sokaklar ve alt geçitler suyla doldu. Kepez ve Konyaaltı ilçelerinde çok sayıda araç, su taşkını nedeniyle yolda kaldı. Suyla dolan alt geçitler, trafiğe kapatıldı.

SUYLA DOLAN ALT GEÇİTTE TAHLİYE

Kepez ilçesi Gazi Bulvarı üzerinde bulunan Gıyaseddin Keyhüsrev Alt Geçidi’nde, mazgalların tıkanması nedeniyle yağmur suyu birikti. 13 Şubat’taki sel felaketinde 1 kişinin hayatını kaybettiği alt geçit, polis ekipleri tarafından trafiğe kapatıldı. Antalya Büyükşehir Belediyesi’ne bağlı ekipler, akşam saatlerinde tünelde biriken suyu tahliye çalışması başlattı. Mazgalları temizleyen ekipler, kepçe ile tünelde biriken suyu tahliye etti. Ekiplerin mesaisi sabah saatlerine kadar sürdü.

DENİZDEN GELEN HORTUMLAR

Kentte saat 17.45 sıralarında kısa aralıklarla denizde çıkıp karaya ulaşan 2 ayrı hortum, Demre, Kumluca, Finike ve Manavgat ilçelerinde büyük hasara yol açtı. Kumluca ilçe merkezi ile Göksu, Hacıveliler, Yenimahalle, Merkez ve Toptaş mahallelerinde etkili olan hortum, ağaçları yerinden söktü. Tarım alanları, seralar ve portakal bahçeleri zarar gördü, birçok iş yerinin camları patladı. Levhaları deviren, apartman çatılarındaki güneş enerji sistemlerini cadde ve sokaklara düşüren hortum, Kumluca Orman İşletme Müdürlüğü’ne ait binanın çatısını da yerinden kaldırdı. Kumluca Belediyesi kademesinde de hasara yol açan hortum nedeniyle 6 kişi yaralandı. Çatıdaki güneş panelinin düşmesi sonucu park halindeki 07 ARL 182 plakalı otomobilde sıkışan Muhammed Ali Ceylan (16), Kumluca Devlet Hastanesi’nde tedaviye alındı.

KAYMAKAMLIK: 6 VATANDAŞIMIZ YARALI

Kumluca Kaymakamlığı’ndan yapılan açıklamada “Hortumda herhangi bir can kaybı yaşanmamış olup, 6 vatandaşımız yaralanmıştır. Kumluca Devlet Hastanesi ve Özel Medikum Hastanesi’nde tedavi altına alınan yaralı vatandaşlarımızın sağlık durumları iyidir. 5 vatandaşımızın tedavisi ayakta tamamlanmıştır. Park halinde bulunan aracın üzerine güneş enerjisi deposu düşmesi sonucu bir vatandaşımızın da sol bacağında kırık oluşmuştur” ifadeleri kullanıldı.

Açıklamada, ilk belirlemelere göre Ellinci Yıl, Göksu, Hacıveliler, Toptaş, Beşikçi, Karacaören, Beykonak ve Yeni Mahalle mahallelerinde 102 çiftçiye ait 300 dekar örtü altı alanın hasar gördüğü kaydedildi. 20 araç, 15 iş yeri ve evde hasar oluştuğu aktarılan açıklamada, zarar gören Kumluca Anaokulu’nda eğitim-öğretime bir gün süreyle ara verildiği belirtildi.

HORTUM KAMERALARA YANSIDI

Hortumun Kumluca Merkez Mahallesi’nden geçtiği anlar, cep telefonu ile görüntülendi. Seralardaki naylon örtüleri yırtan hortumun büyüklüğü, görüntülere yansıdı. Kumluca’da hortumun yarattığı etki, bir iş yerinin güvenlik kamerası görüntüsüne de yansıdı. Hortumun şiddetiyle iş yeri önündeki tezgah ve malzemelerin çevreye savrulduğu anlar, görüntülerde yer aldı. Hortum başladığı anda iş yerinden dışarı çıkan bir annenin, dükkanın önündeki eşyaları toplamaya yardım eden oğlunu güçlükle içeri çektiği görüldü.

BİN DÖNÜM SERA ZARAR GÖRDÜ

Havanın normale dönmesinin ardından ilçede zarar gören alanlarla ilgili hasar tespitine başlandı. Kumluca Ziraat Odası Başkanı Hidayet Kökce, zarar gören çiftçiyi ziyaret ederek son durumla ilgili bilgi aldı. Üreticinin durumunun oldukça zor olduğunu anlatan Kökce, “Yaklaşık 1000 dönümlük bir alan zarar gördü. Üreticilerimizin bir kısmının sigortası vardı ama olmayanlar da var. Hortum 12 kilometre boyunca 70- 80 metrelik genişlikte zarar vererek geçti. Allah’a şükür can kaybımız yok” dedi.

‘FELAKET OLUNCA KARABORSACILAR ORTAYA ÇIKIYOR’

Kumluca Meyve Sebze Hali’ne sabah saatlerinde gittiğini ve fiyatlarda bir artışın olmadığını gördüğünü belirten Kökce, “Her felaket olunca karaborsacılar ortaya çıkıyor. Bugün itibarıyla bir kuruş artan ürünümüz yok. Artış da olmayacak. ‘Antalya’da ürün kalmadı’ diye fiyatları yükseltecekler. Tedbir alınması lazım” diye konuştu. Kökce, yıkılan seraların yeniden ayağa kaldırılmasının kısa sürede mümkün olamayacağını ve ancak yeni sezona yapılabileceğini söyledi. İlçede 45 bin dönüm tarım alanın olduğunu belirten Kökce, bir dönüm naylon seranın kurulum maliyetinin bugün itibarıyla 500 bin lira olduğunu da sözlerine ekledi. Serasının bir kısmı zarar gören domates üreticisi Mustafa Alpaslan Demirtaş, “Hiç beklemiyorduk. Burası Kumluca artık normal oldu. Sürekli geliyor” dedi.

İŞ YERİNİN ÇATISI UÇTU

Manavgat ilçesinde de dün saat 20.30 sıralarında kısa süreli hortum oluştu. Hortum nedeniyle Sorgun Bulvarı üzerinde bir mobilya mağazasının ahşap çatısı sokağa uçtu. İhbarla olay yerine itfaiye ve polis ekipleri, sevk edildi. Yol trafiğe kapatılırken, iş yeri sahiplerinin de gelmesiyle ahşap çatı Manavgat Belediyesi ekiplerince kaldırıldıktan sonra sokak trafiğe açıldı. Hortum nedeniyle bulvar üzerindeki bazı iş yerlerinin camları patladı. Bahçelievler Mahallesi’ndeki sokakta bulunan bir çöp konteyneri de park halindeki otomobillere çarparak zarar verdi. Çöp konteynerinin sokakta araçlara çarpması, güvenlik kameralarına yansıdı.

KEPEZ, ÜLKENİN EN ÇOK YAĞIŞ ALAN NOKTASI

Diğer yandan yağışın en çok etkili olduğu Kepez’e metrekareye 92,7, Muratpaşa’ya 84, Konyaaltı’na 81,8, Antalya Havalimanı’na 56,2 kilogram yağış düştü. 1 saatte 50 kilogramdan fazla yağışın düştüğü Kepez, ülkenin en çok yağış düşen noktası oldu. Hortumun vurduğu Kumluca’da rüzgarın hızı saatte 90 kilometreye, Finike’de 80 kilometreye, Kemer’de ise 120 kilometreye ulaştı.

İl Tarım ve Orman Müdürü İbrahim Sağlam, Terme ilçesi Akçay Mahallesinde bulunan topraksız tarım yapan modern sera işletmesini ziyaret etti. Müdür Sağlam, burada yaptığı incelemelerin ardından topraksız tarımın özellikleri ve sağladığı faydalar hakkında bilgilendirmede bulundu.

Topraksız tarımın her türlü tarımsal üretimin durgun veya akan besin eriyiklerinde veya besin eriyiklerince zenginleştirilmiş katı yetiştirme ortamlarında gerçekleştirilmesine verilen ad olduğunu ifade eden Müdür İbrahim Sağlam, ” Türkiye’de topraksız tarım yapan modern sera işletmelerinde ağırlıklı olarak sebze (domates ve biber) yetiştiriciliği yapılmakla beraber, son yıllarda su kültüründe marul ve katı ortam kültüründe topraksız çilek üretimine yönelim artmaktadır” dedi.

“Toprakta dekar 5 bin bitki dikilirken, topraksız olarak ise 25 bin bitki dikiliyor”

Topraksız tarımın, topraklı tarıma oranla avantajlarından bahseden Müdür Sağlam, “Topraksız tarımın seralarda yaygınlaşmasında monokültür sera toprağının yağmurdan ve normal hava hareketlerinden yoksun oluşu, gübre kullanımı, sera bitkilerinin ömrünün uzun olması, serada bitki artığının kalmaması, seradaki aşırı yaz sıcakları etkili olmaktadır. Topraksız kültürde kök ortamının ph, tuzluluk, besin madde dengesi ve hava su oranı daha sağlıklı bir şekilde ayarlanabilir. Toprak kaynaklı hastalık ve zararlılar ile yabancı otlar sorunu yoktur. Bundan dolayı kullanılan tarımsal ilaç miktarı da düşer. Topraksız tarım, ekim nöbeti zorunluluğunu ortadan kaldırır. Birim alandaki bitki sayısı artırılabilir. (Topraklı çilek yetiştiriciliğinde dekara 5 bin bitki dikilirken topraksız çilek yetiştiriciliğinde bu sayı 25 bine çıkmaktadır. Buda dekara verimi 2,5-3 tonlardan 12-13 tona çıkarmaktadır. Topraksız marul yetiştiriciliğinde üretim periyodu kısaldığından yılda 6 kez ürün alınmaktadır. (Bu üretim topraklı yapılsa 2 veya 3 dönem olacaktır). Topraksız kültürde her zaman temiz ürün alındığından insan sağlığı için önem taşımaktadır. Erkencilik, topraklı tarıma kıyasla daha belirgindir. Verim daha yüksektir” diye konuştu.

İlde topraksız tarım yapan tek yer hakkında da bilgi veren Sağlam, şunları söyledi:

“İlimizde su kültüründe marul üretimi ile başlayan topraksız tarıma yönelim çilek yetiştiriciliği ile artmaya başlamıştır. Hali hazırda ilimizde 2 dekar su kültüründe marul üretiminin yanında yeni yapılan 20 dekar domates ve 13 dekar çilek olmak üzere toplam 35 dekara ulaşmıştır. Tesisimiz Terme ilçemiz Akçay mahallesinde 2 dekar alan üzerine kurulmuş olup 2017 yılında üretime başlamıştır. Tesisin sera ve diğer eklentileri ile birlikte kurulum maliyeti bu günkü kur üzerinden yaklaşık 2,5 milyon TL olarak hesaplanmıştır. Tesisimizde yıllık 75 bin adet marul üretimi yapılmaktadır. Yeni uygulamaya başladığımız 2. kat üretim ilavesi ile bu üretimin 100 bin adetin üzerine çıkarılması hedeflenmektedir. Tesisimizin yıllık elektrik, tohum, gübre, kaya yünü, su, ilaç ve işçilik gideri 467 bin TL’dir. 75 bin üretim kapasitesine göre; 1 adet marulun maliyeti 6,23 TL olup üretim kapasitesi 100 bin adete çıkarıldığında 1 adet marulun maliyeti 5 TL ye düşecektir. Üreticimizin 2 kat haline dönüştürülecek modelde kazancı yıllık net işçilik de dahil 1 milyon TL’yi geçecektir. Bu yöntem ilimizde ilk defa uygulanmaktadır. Tesisimizin teknik iş ve işlemleri, tüm teknik programları il müdürlüğümüz teknik elemanları tarafından yürütülmektedir. Bu konuda yatırımcılarımızı il/ilçe müdürlüğümüze davet ediyoruz.” – SAMSUN

Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ile Gençlik ve Spor Bakanlığı tarafından “Çalışan ve Üreten Gençler Programı” kapsamında finanse edilen ve Doğu Karadeniz Kalkınma Ajansı desteğiyle Ortahisar Belediyesince yürütülen proje kapsamında, Geçit Mahallesi’ndeki 11 bin 500 metrekarelik alana “En Mutlu Köy” kuruldu.

Özel gereksinimli bireylerin hem doğanın içinde köy hayatını deneyimleyebilmesi hem de günlerini keyifli uğraşılarla geçirmesi hedeflenen proje çerçevesinde seralar, üretim atölyeleri, kümes ve kafe yaptırılan “En Mutlu Köy”, 26 Ekim 2023’te faaliyete geçti.

Proje kapsamında istihdam edilen 20 özel gereksinimli birey, seralarda sebze, fide ve süs bitkisi yetiştiriciliğini, kümeste yumurta tavukçuluğunu, atölyelerde dokuma, pasta yapımı, tekstil ile ahşap işlemeciliğini öğreniyor.

Ortahisar Belediyesine ait servislerle geldikleri köyde el becerilerine göre branşlara ayrılan özel bireyler, mesai bitimine kadar ziraat mühendisleri ve usta öğreticiler eşliğinde çalışıyor.

Ortahisar Belediyesi Tarımsal Hizmetler Müdürü Sıddık Yılmaz, AA muhabirine, ilk olarak çeri domates ürettikleri köydeki 4 serada şu anda marul çeşitleri yetiştirdiklerini söyledi.

Süs bitkisi, sebze fidesi ve istiridye mantarı da yetiştirmeyi planladıklarını belirten Yılmaz, “Tavuk kümesimiz ve üretim atölyelerimiz var. Burası çok fonksiyonlu ama ilerleyen aşamalarda daha da çeşitlendirmeyi planlıyoruz. Özel gereksinimli bireylerin burada engelsiz bireyler gibi çalışabileceğini göstermek açısından önemli bir proje.” dedi.

“Projede doğa ve üretim faktörü öne çıkıyor”

Yılmaz, proje kapsamında istihdam sağladıkları özel gereksinimli bireylere sosyal ve psikolojik anlamda destek de verdiklerine dikkati çekerek, “Projede doğa ve üretim faktörü öne çıkıyor. Çalışanlarımız hem doğal ortamda çalışıyor hem de para kazanıyor. Domates ve marul üretim ve hasat dönemleri onların rehabilitasyonuna katkı sağlıyor. Çalışanlarımız gerçekten mutlu, onların iyi olmalarına ne oranda katkı sunduğumuz çok önemli.” diye konuştu.

Projenin akademik çalışmalara da örnek olabileceğine işaret eden Yılmaz, sözlerini şöyle sürdürdü:

“En mutlu insanların En Mutlu Köy’de daha da mutlu olmalarını sağlamaya çalışıyoruz. Ziraat mühendisleri, sera görevlimiz, usta öğreticilerimiz, özel eğitim hocalarımız, güvenliğimiz olmak üzere toplamda 35 personelin 20’si, otizmli, zihinsel, görme ve işitme engelli özel gereksinimli bireylerden oluşuyor. Özel gereksinimli bireyler saat 08.00’de belediye önünde toplanıp 09.00’da işbaşı yapıyor. Görev tanımı yaptıklarımızın bir kısmı tarımsal üretimle ilgileniyor, kümeste günlük kontroller, yemleme, yumurta toplama gibi işlemler yapılıyor.”

Sıddık Yılmaz, üretim atölyelerinde ise günlük eğitim gördüklerini kaydederek, ilerleyen zamanlarda oluşturulacak satış reyonlarında ürünlerin alıcıyla buluşturulacağını sözlerine ekledi.

Çalışmaktan mutlular

Yöresel dokuma tezgahında çalışan 20 yaşındaki Rafet Kalfa, çalışmayı çok sevdiğini söyledi.

Sera ve kümeste çalışan 27 yaşındaki Yusuf Yavuz ise kıvırcık, düz ve yağlı marul yetiştirerek bakımlarını yaptığını, çalışmaktan mutlu olduğunu dile getirdi.

Ahşap atölyesinde görevli 29 yaşındaki Alperen Ergin de “Bizim arkadaş grubuyla çalışıyoruz. 4 öğrenci, 1 öğretmen var. Güzel vakit geçiriyoruz, çalışmak güzel ve zevkli bir şey, hepimiz mutluyuz.” dedi.

Çukurova Üniversitesi Çevre Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mesut Başıbüyük sera gazı başta olmak üzere atmosferdeki pek çok gazın azaltılması gerektiğini, azaltılmaması halinde küresel sıcaklık değerinin aratacağını belirterek, “Bu yaz geçen yılki yazdan daha sıcak olacak. Sıcaklık artışı 3-4 dereceye çıktığında ciddi sorunlar doğurabilir” dedi

ADANA – Çukurova Üniversitesi Çevre Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mesut Başıbüyük sera gazı başta olmak üzere atmosferdeki pek çok gazlarının azaltılması gerektiğini, küresel sıcaklık değeri yarın 3-4 dereceye çıktığında ciddi sorunlar doğurabileceğini ifade etti.

Başıbüyük, “İklimde belirgin bir değişiklik var. Bunu son 20 yılda özellikle çok bariz bir şekilde görüyoruz. Bundan sonra da artacağı düşünülüyor. Küresel bir durum yalnız ülkemize has değil ama her bölgenin kendine ait özel farklı durumları var. Her bölgenin etkilenmesinde farklı durumlar söz konusu. Genel bilinen dünyanın her tarafında yaşanan küresel bir iklim değişikliği” diye konuştu.

Pek çok gazların atmosferde biriktiğini bunların azaltılması gerektiğini vurgulayan Başıbüyük, şöyle devam etti:

“Atmosferdeki sera gazlarının içeriklerinin zaman içerisinde gittikçe arttığı sanayi devriminden itibaren bilinen bir gerçek. Bunun dışında yaygın bir şekilde kullanılan enerji ve bu enerjinin atık enerji olarak sürekli doğaya verilmesi, bunun dışında insanların günlük yaşamda, tarımda üretilen pek çok gazlar da atmosferde birikiyor. Bunların hızlı bir şekilde azaltılması gerekiyor. Uluslararası yayınlanmış raporlara baktığımız zaman şu anda yaklaşık 1-1,5-2 derece artıştan bahsediyoruz, küresel olarak ortalama bir sıcaklık değerinden bahsediyoruz. Yarın bu 3-4 dereceye çıktığında ciddi sorunlar doğurabilir. Eğer şimdiden adaptasyonla ilgili bir takım çalışmalar yapmazsak, ilerde adaptasyonla ilgili bir takım konularda çok da geç kalabiliriz. İklim değişikliğine neden olduğu bilinen sera gazının azaltılmasına yönelik yoğun çabalar var. Ülkemizdeki sanayiler yoğun bir şekilde buna uyum sağlamaya çalışıyor, bunu görebiliyoruz. Kendi karbon ayak izlerini atmosfere verilen karbon seviyesini azaltabilmek için herkes belli bir çaba içerisinde. Burada tabi bunları yapmak çok güzel, ülkemiz açısından önemli bir ciddi kazanım sağlıyor. Türkiye bu alanda erken bir aksiyon aldı diyebiliriz” dedi.

Sıcaklıkların daha da artacağını söyleyen Başıbüyük, “Mevcut eğilime ve grafiklere baktığınız zaman, özellikle 2000 yıllarından itibaren hava sıcaklıklarında ve aşırı meteorolojik olaylarda düzenli bir artışın olduğunu görüyoruz. Bu tabi ki yalnızca hava sıcaklığı değil. Her türlü iklimsel faktörde anormallikler var. Dolayısıyla yine gerek ülkemizde gerek Avrupa bölgesinde çok sık yaşanıyor bu sıcak hava dalgaları. Bu sıcak hava dalgalarının tekrar edeceğini rahatlıkla söyleyebiliriz. Çünkü son 20 yıl içerisinde bunun tekrarı her geçen yıl daha şiddetli bir şekilde gerçekleşiyor. Dolayısıyla bu yıl da gerçekleşebileceğini çok rahatlıkla söyleyebiliriz. Özellikle uzun ve sıcak yaz dönemleri, düzensiz yağışlar kendisiyle beraber başka iklimsel afetleri de beraberinde getiriyor” dedi.

GAP kapsamında yapılan Suruç Tüneli aracılığıyla Atatürk Barajı’ndan alınan su Suruç Ovası’na hayat veriyor.

Yatırımlarla büyük bir kısmının sulandığı ilçede, pamuk, sebze, mısır ve buğday en fazla yetiştirilen ürünler arasında yer alırken, çiftçiler alternatif ürünlere yönelmeye başladı.

Suruç Kaymakamlığı bünyesinde İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü ile GAP Bölge Kalkınma İdaresinin destekleriyle kurulan 8 serada çiftçiler üretimlerini sürdürüyor.

Birer dönüme kurulan seralarda 4 mevsim ürün yetiştirebilen çiftçiler, küçük birimden yüksek gelir elde etmeye başladı.

Bu projeyi örnek alan çiftçilerin de katılmasıyla ilçedeki sera sayısı 30’a ulaştı.

İlçe Tarım ve Orman Müdürü Mehmet Murat Yahlizade, AA muhabirine, Suruç Ovası’na 2012 yılında suyun gelmesiyle ilçede tarımda hareketlenmenin başladığını söyledi.

Suyla birlikte kuru ve boş olan bozkır alanların yeşillenmeye başladığını aktaran Yahlizade, suyun vatandaşların ekonomisine de can verdiğini belirtti.

Kendi topraklarında üretime başladılar

Mevsimlik işçi olarak ilçe dışına giden çiftçilerin suyla beraber artık kendi toprağında üretime başladığını anlatan Yahlizade, “Bununla beraber gelir düzeyimiz yükselmeye başladı. Ovamızda, pamuğumuz, mısırımız, buğdayımız, zeytinimiz, kuraklığa dayanıklı olan fıstık, üçte iki oranında gelişmeye başladı. Kaliteli olmaya başladı. Vatandaş pamuk, buğday, mısır kaldırarak ekonomik refaha ulaştı. Bu da ister istemez sosyal kültürel yaşantısına yansıdı.” dedi.

İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü olarak küçük arazileri olan çiftçileri birim alandan büyük oranda verim elde etmek için serayla tanıştırdıklarını dile getiren Yahlizade, “8 çiftçimize birer dönüm olmak üzere sera projesi hazırladık. Buradaki hedef kitlemiz özellikle bu işi yapabilen, yapmaya meyilli olan, aile sayısı buna uygun olan kişileri tercih etmeye çalıştık. O yönde çalışmalarımızı yaptık. Başvuruları aldık. O anlamda istediğimiz hedeflere ulaştık. Hedef kitlemizi bulduk, onlarla buluştuk. Projemizi yaptık. Projemiz kabul gördü ve çiftçilerimize yüzde 70 hibeyle anahtar teslimi yaptık.” diye konuştu.

İlçede yaklaşık 30 seranın bulunduğunu aktaran Yahlizade, şöyle devam etti:

“Çiftçilerimiz bunu örnek alarak kendileri de sera yapıyor. Gelirini görüyor. Yeni projelerimiz olacak. 2024 yılının çiftçilerimiz için üretimin, üreticinin yılı olacağı kanaatindeyim. Üreticilerimizin başvurularını alacağız, inşallah onları yeni seralara kavuşturacağız. Bizim buradaki çalışmamızın temel noktası bir kıvılcım başlatmaktı. Bu kıvılcımın da çoğalmasıydı. Bunu şu anda görüyoruz.”

Çiftçi Hacı Arslan, 2021 yılında İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğünün başlattığı projeden aldığı destekle kendi serasını kurduğunu kaydetti.

Arslan, tahıl ürünlerine oranla serada yetiştirdiği sebzeden daha çok gelir elde ettiğini, yılda en az 2 dönem ürün yetiştirdiğini dile getirdi.

Çiftçi Ahmet Arslan ise bir dönüm üzerine kurduğu serada geçimini sağladığını kaydetti.

Çevresindeki çiftçilerin de kendisini örnek alarak sera kurduğunu söyleyen Arslan, mısır ve pamuğa göre seracılığın daha kazançlı bir iş olduğunu ifade etti.

Bilecik’in Bayırköy Beldesinde kaktüsgiller familyasına ait bir meyve olan ve ‘pitaya’ ismiyle de bilinir ejder meyvesi üretimi yapan Mehmet Kılıç bu işe bir fide ile hobi olarak aşladığını söyledi. Tayvan, Singapur, Güney Amerika bölgesinin meyvesi tropikal bir meyve olan ‘Ejder’i beldede yetiştirmeyi başaran Mehmet Kılıç, “Mesleğim berberlik, burada kendimize ait iş yerimiz var. 4 veya 5 sene öncesi internetten gördüm bu meyveyi ve hobi amaçlı bu iklime uyar mı uymaz mı bilmediğim için küçük çaplı fide alıp denedim. Evin bahçesine küçük bir sera yaptım. Daha sonra burada meyve aldım ve bu meyveyi de Belediye Başkanımız Mustafa Yaman’a götürdüm. Mustafa başkan da burada yetiştiğini görünce çok sevindi sağ olsun. Bize her konuda destek vereceğini, yeter ki daha geniş çaplı girişimci olmamı istedi benden. İçimde merak olduğu için açıkçası hemen kabul ettim. Sağ olsun başkanımda bana her konuda destek verdi. 2020 yılında 210 metrekare sera yaptık, bu sene üçüncü senem. İki senedir güzel ürün alıyoruz. Bu meyve normalde Tayvan, Singapur, Güney Amerika bölgesinin meyvesi tropikal bir meyve ama bizim buradaki iklime de çok güzel ayak uydurdu. Artı buradaki toprağından mı suyundan mı bilmiyorum ama kalite olarak lezzet olarak kendi ana vatanından daha güzel olduğunu söylüyorlar. Tabi mesela bizim Türkiye’mizin bazı bölgelerinde de Antalya, Mersin taraflarında da ilk önce orada yetiştirilmeye başlandı. Tabi orada iklimin sıcak olduğundan dolayı çiçek açtığından 30-35 gün sonra meyve kızarıyor. Ama bizim burada bir 15 gün daha atıyor. Bizde çiçek açtıktan 45 gün sonra kızarıyor. Bu da olgunlaşmasında zannedersem daha iyi oluyor” dedi.

“Hedefimiz daha büyük sera yapıp bunu çoğaltmak”

Mehmet Kılıç, konuşmasının devamında, “Meyvedeki aroma daha iyi lezzetli hale geliyor. Daha dayanaklı, daha lezzetli, daha iri yapıyor. Daha kaliteli meyve çıkıyor. O yüzden açıkçası bizde ilk başlarda çok ümitli değildik ama artık bu günlere geldikten sonra ümidimiz arttı. Hedefimiz biraz daha büyütmek, inşallah daha büyük sera yapıp bunu çoğaltmak. Yine aynı şekilde burada birkaç arkadaşım görünce onlarda seraya başvurdular. Yaklaşık Temmuz ayında çiçek açmaya başlıyor. Ağustos’un 15’inden itibaren meyveyi toplamaya başlıyoruz. Hava şartlarına göre tabi ocak ayına kadar devam ediyor. Yani bu da 4-5 kez ürün alıyoruz. Şu anda satma sorunumuz hiç yok. Özellikle pastanelerden çok talep var. Vatandaş bilmediği için tatma hevesinde olduğu için meraktan talep ediyor. İnternet üzerinden çok arayan oluyor. Yerimiz yol kenarında olduğu için serayı gören de gelip alıyor. Yani şu anda çok talep var aslında ama bizim tabi yeterli meyvemiz çıkmıyor. Bu sene yaklaşık 700 kilo civarında inşallah meyve çıkacak. Şu anda 500 kiloyu bulduk. 200 kilo daha alırsak inşallah 700 kilo civarında meyvemiz çıkmış olacak” dedi. – BİLECİK