BAKAN IŞIKHAN SİNYALİ VERMİŞTİ

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan, konuyla ilgili yaptığı açıklamada, esnafın prim gün sayısının düşürülmesine yönelik çalışmaların devam ettiğini belirterek, “Bu vaadi yerine getireceğiz. Kısa zamanda bunu neticelendirmeye gayret edeceğiz” ifadesini kullanmıştı.

PEKİ KMLER FAYDALANABİLECEK?

Düzenleme kapsamında, küçük esnaf olarak nitelendirilen bakkal, kasap, berber, kuaför ve ayakkabı tamircisi gibi işletmelerin prim gün şartının 7 bin 200’e düşürülmesi hedefleniyor. Ancak, küçük esnaf kategorisine hangi işletmelerin gireceği, henüz hazırlanacak olan kanun teklifiyle netlik kazanacak. Bu konuda konuşulan kriterler arasında 10 ve altında personel çalıştıran işletmelerin düzenlemeden yararlanabileceği belirtiliyor.

ERKEKLER 60, KADINLAR 58

Düzenleme kapsamına girecek olan BAĞ-KUR’lular, 7 bin 200 prim gününü tamamladıklarında ve diğer koşulları da sağladıklarında emekli olabilecekler. Eğer reform tüm süreleri kapsarsa, 8 Eylül 1999 tarihinden önce sigortalı olan ve düzenlemeden etkilenecek BAĞ-KUR’lu erkekler 60, kadınlar ise 58 yaşında emekli olabilecekler. 3.5 yıl içinde BAĞ-KUR’dan SSK’ya geçenler de 7200 günü tamamlamışlarsa BAĞ-KUR kapsamında emekli olabilecekler.

Düzenlemeyle birlikte yaş şartının da göz önüne alındığı, 8 Eylül 1999’dan sonra sigortalı olan kadın ve erkek BAĞ-KUR’luların prim gün şartının bin 800 gün azalacağı belirtiliyor. Ancak, bu kişilerin emekli olabilmeleri için 7 bin 200 prim gününü tamamlamalarının yanı sıra belirlenen yaş şartını da karşılamaları gerekecek. 7 bin 200 prim gününü tamamlayanlar, sigortalılık başlangıç tarihlerine göre belirlenen yaş şartını doldurmuşlarsa emekli olabilecekler.

Bu düzenleme, son 3.5 yıl içinde SSK’lı çalışma durumunu ortadan kaldırarak, daha esnek bir emeklilik imkanı sağlayacak. 1 Ekim 2008’den önce sigortalı olanların emekli olacakları kurumu belirleyecek olan düzenleme, son 7 yıllık sigortalılık süresinin yarısından bir fazlasını hangi statüde gerçekleştirdiyse o statüden emekli olmalarını sağlayacak. Bu gelişmelerle birlikte, düzenlemenin yürürlüğe girmesiyle BAĞ-KUR’lular arasında emeklilikle ilgili süreçlerde önemli değişiklikler yaşanması bekleniyor.

8 Eylül 1999’dan sonra sigortalı olan ve düzenleme kapsamına giren kadın ve erkek BAĞ-KUR’luların da prim şartı bin 800 gün azalacak. Bu kişilerin prim gün şartı 7 bin 200’e inecek ancak yaş şartının da tamamlanması gerekecek. 7 bin 200 prim gününü tamamlayanlar sigortalılık başlangıç tarihine göre belirlenen yaşı doldurmuşsa emekli olabilecek.

BAĞ-KUR’lular 9000 prim günü şartı nedeniyle Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) yasasından faydalanamamıştı. BAĞ-KUR’lu çalışanlar için bakanlık tarafından çalışma başlatılmıştı. Düzenlemenin hayata geçmesiyle birlikte BAĞ-KUR’lular 5 yıl önce emekli olabilecek.

Kabul edilen maddelere göre, kısa çalışma gerekçelerine “genel salgın” durumu da eklenecek. Sigortalının kısa çalışma ödeneğinden yararlanabilmesi için gereken asgari prim ödeme gün sayısı 600’den 450’ye indirilecek.

Sigortalının kısa çalışma ödeneğine hak kazanabilmesi için kısa çalışma başlama tarihinden önceki son 120 gün hizmet akdine tabi bulunması ve son 3 yılda en az 450 gün sigortalı olarak çalışıp işsizlik sigortası primi ödemiş olması gerekecek.

Kısa çalışma ödeneği, her ayın beşinde aylık olarak sigortalının kendisine ödenecek. Ödeme tarihini öne çekmeye Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı yetkili olacak.

Kısa çalışma ödeneği, damga vergisi hariç herhangi bir vergi ve kesintiye tabi tutulmayacak, nafaka borçları dışında onda birinden fazlası haczedilemeyecek veya başkasına devir ve temlik edilemeyecek.

Kısa çalışma ödeneği olarak ödenen süreler, kısa çalışma başlama tarihinden itibaren 3 yıl içindeki hizmet akdi fesihlerine istinaden yapılacak işsizlik ödeneği ödemelerine ilişkin hak sahipliği sürelerinden düşürülecek.

Sigortalının kusurundan kaynaklanan fazla ödemeler, yasal faiziyle sigortalıdan tahsil edilecek, ölen sigortalılara ait fazla ödemeler geri tahsil edilmeyecek.

Uygulama, kısa çalışma başlama tarihi, bu düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihten önce olanlar hakkında da geçerli olacak. Kısa çalışma ödeneğine ilişkin hükümler 1 Mart’ta yürürlüğe girecek.

Asgari ücret desteği 700 lira olacak

İlave istihdamın sağlanması ve özel politika gerektiren kadın, genç ve mesleki yeterlilik belgesi sahibi olan işsizlerin istihdamının desteklenmesi için verilen teşvik, 31 Aralık 2025’e kadar devam edecek ve uygulamanın 31 Aralık 2026’ya kadar uzatılabilmesi için Cumhurbaşkanına yetki verilecek.

En düşük emekli aylığı, ocak ödeme döneminden itibaren uygulanmak üzere 7 bin 500 liradan 10 bin liraya yükseltilecek.

İşverenlerin iş gücü maliyetlerinin düşürülerek istihdamın artırılması ve kayıtlı istihdamın korunması amacıyla 2016’dan bu yana uygulanan asgari ücret desteği 2024’te aylık 700 lira olarak uygulanacak. Böylece asgari ücret desteği 500 liradan 700 liraya yükseltilmiş olacak.

Teklifin birinci bölümünde yer alan maddelerin kabul edilmesinin ardından Genel Kurulda, teklifin ikinci bölümünün tümü üzerindeki görüşmelere geçildi.

İYİ Parti Grubu adına konuşan Manisa Milletvekili Şenol Sunat, gelişmiş ülkelerde emeklilerin dünyanın her yerine geziler yaptığını söyledi. Sunat, “Bizim emeklimiz kendi memleketlerine gidemez duruma düşmüştür. Emekliler evinden, daha ucuz gıda bulmak için, kuyruklarda saatlerce beklemek için çıkabilmektedir.” diye konuştu.

MHP Kayseri Milletvekili Baki Ersoy da teklifle emeklilerin aylıklarında iyileştirme yapılmasının amaçlandığını dile getirdi.

Genel Kurula sunulacak değişiklikle de SSK ve Bağkur emeklilerinin aylıklarındaki artış oranının yüzde 49,25’e çıkarılmasının öngörüldüğünü ifade eden Ersoy, MHP olarak teklifi desteklediklerini bildirdi.

Ersoy’un konuşmasının ardından TBMM Başkanvekili Celal Adan, birleşime ara verdi. Adan, aranın ardından komisyonun yerinde olmaması üzerine birleşimi saat 14.00’te toplanmak üzere kapattı.