Fed Başkanı Jerome Powell’ın “güvercin” tondaki açıklamalarının etkileri görülmesine rağmen makroekonomik verilerden alınan karışık sinyallerle Fed’in faiz indirimlerine ne zaman başlayacağına ilişkin belirsizlik devam ediyor.

Powell, ABD Temsilciler Meclisinin Finansal Hizmetler Komitesi’nde yarı yıllık Para Politikası Raporu’na ilişkin yaptığı sunumda, ekonominin genel olarak beklendiği gibi seyretmesi halinde “bu yılın bir noktasında” politika kısıtlamalarını azaltmaya başlamanın muhtemelen uygun olacağını belirterek, “Ancak ekonomik görünüm belirsiz ve yüzde 2’lik enflasyon hedefimize doğru devam eden ilerleme garanti değil.” ifadesini kullandı.

Politika kısıtlamalarını çok erken veya çok fazla azaltmanın enflasyondaki ilerlemenin tersine dönmesine neden olabileceğine işaret eden Powell, böyle bir durumda enflasyonu yüzde 2’ye çekmek için daha da sıkı politikaların gerekebileceğini belirtti.

Powell, ülkenin büyük bankalarının sermaye gerekliliklerine ilişkin önerilen teklifte değişiklik olabileceğinin de sinyalini verdi.

Powell, ABD Senatosu Bankacılık, Konut ve Kentsel İşler Komitesindeki sunumunda da Fed’in bu yıl faiz indirimlerine başlayabileceği yönünde işaretler verirken, politika yapıcıların çok geç faiz indirimine gidilmesi durumunda oluşacak risklerin farkında olduğunu söyledi.

Diğer Fed yetkililerinin sözle yönlendirmeleri de takip edilirken, Fed Yönetim Kurulu Üyesi Michelle Bowman, gelen verilerin enflasyonun sürdürülebilir bir şekilde yüzde 2 hedefine doğru ilerlediğini göstermesi halinde para politikasının aşırı kısıtlayıcı olmasını önlemek için politika faizini kademeli olarak düşürmenin uygun olacağını söyledi.

“Bana göre henüz o noktada değiliz.” diyen Bowman, politika faizini çok erken düşürmenin enflasyonu uzun vadede yüzde 2’ye döndürmek için gelecekte daha fazla politika faizi artışı gerektirebileceği değerlendirmesinde bulundu.

Cleveland Fed Başkanı Loretta Mester de faiz oranlarının çok uzun süre yüksek tutulmasından ziyade çok hızlı düşürülmesinden endişe ettiğini belirtti.

“Kendimizi, çok erken gevşemeye başlayacağımız, enflasyon konusunda kaydettiğimiz ilerlemenin bir kısmını geri alacağımız, potansiyel olarak enflasyon beklentilerini istikrarsızlaştıracak ve ardından rotayı tersine çevirmek zorunda kalacağımız bir durumda bulmak istemiyoruz.” diyen Mester, Fed’in bu yılın sonlarında faiz indirimine gitmesinin muhtemel olduğunu söyledi.

Mester, faiz oranlarını muhtemelen kademeli olarak aşağıya çekeceklerini dile getirdi.

Fed’in Amerikan ekonomisindeki mevcut duruma ilişkin değerlendirmelerin yer aldığı “Bej Kitap” raporunda da ekonomik faaliyetin ocak ayının başından bu yana hafif artış kaydettiği bildirildi. Raporda, gelecekteki ekonomik büyümeye ilişkin görünümün genel olarak olumlu kalmaya devam ettiği bilgisi verildi.

San Francisco Fed Başkanı Mary Daly, fiyat istikrarı konusunda “işi bitirmeye” kararlı olduklarını vurgulayarak, yüksek faiz oranlarının konut maliyetlerini geçici olarak artırdığını ancak enflasyonu düşürmek için buna ihtiyaç olduğunu ifade etti.

Artan konut maliyetlerinin yüksek enflasyonun temel itici gücü olduğunu belirten Daly, Fed’in enflasyonu düşürmede kararlı olduğunu yineledi.

Atlanta Fed Başkanı Raphael Bostic, politika faizi indirilmeden önce enflasyonun düşüşüne dair daha fazla güven kazanılması gerektiğine işaret ederek, bu yıl iki çeyrek puanlık faiz indirimi beklediğini belirtti.

Söz konusu verilerin ardından para piyasalarında, Fed’in ilk faiz indirimine gitme ihtimali mayısta yüzde 25 ve haziranda yüzde 73 ile fiyatlanıyor.

Ayrıca, kripto para birimi Bitcoin’in fiyatı, spot Bitcoin borsa yatırım fonlarına ilginin devam etmesiyle rekor kırdı. Bitcoin, 69 bin doların üzerini test etti.

Öte yandan, Avrupa Birliği (AB), ABD firması Apple’a müzik uygulamalarının dağıtımında hakim konumunu kötüye kullandığı gerekçesiyle 1,8 milyar avro ceza verdi.

Pay piyasaları tarafında ise teknoloji şirketlerinin hisselerindeki düşüş dikkati çekerken, Çin’de akıllı telefon satışlarının yılın ilk 6 haftasında yüzde 24 gerilediğine dair raporun açıklanmasının ardından Apple’ın hisseleri bu hafta yüzde 5 değer kaybetti.

ABD’li elektrikli araç üreticisi Tesla’nın Berlin fabrikasında üretimin, tesisin yakınlarında çıkan bir yangın sonrasında yaşanan elektrik kesintisi nedeniyle durma noktasına geldiği bildirildi. Tesla’nın hisse fiyatındaki düşüş haftalık bazda yüzde 13,5 oldu.

Starbucks’ın Orta Doğu’daki işletme haklarına sahip Kuveyt merkezli Alshaya Group, İsrail’in Gazze’ye yönelik saldırıları nedeniyle boykotların hedefi haline gelen kahve zincirinin bölgedeki mağazalarında işten çıkarmaya gitme kararı aldı.

Starbucks’ın hisse fiyatı geçen hafta yüzde 2,3 düştü.

Öte yandan, ABD’de başkanlık yarışında 15 eyalette yapılan ön seçimleri, beklendiği gibi Demokrat Parti’de Joe Biden, Cumhuriyetçi Parti’de ise Donald Trump domine etti.

Fed’in yılın ilk yarısında politika faizini indirmeye başlayabileceğine ilişkin beklentilerin gücünü koruması ve Orta Doğu’da devam eden jeopolitik risklerin de etkisiyle altının ons fiyatı, 2 bin 195 dolarla rekor seviyeyi test ettikten sonra haftayı yüzde 4,6 artışla 2 bin 179 dolardan tamamladı.

ABD’de petrol stoklarının artmaya devam ettiğini gösteren raporun arz fazlası olabileceğine işaret etmesiyle Brent petrolün varil fiyatı haftayı yüzde 2 azalışla 81,6 dolardan tamamladı.

Bu gelişmelerle ABD 10 yıllık tahvil faizi haftayı 11 baz puan azalışla yüzde 4,0790’dan kapattı.

New York borsası negatif seyretti

New York borsası, bu hafta ABD’de açıklanan makroekonomik verilerden gelen karışık sinyallerle negatif seyretti.

ABD’de tarım dışı istihdam, şubat ayında 275 bin kişi arttı. Yüzde 3,7’den yüzde 3,9’a yükselen işsizlik oranı da iki yılın en yüksek seviyesine çıktı.

Fed’in dikkatle izlediği ortalama saatlik kazanç da yüzde 0,1 ile Şubat 2022’den sonraki en düşük artışı kaydetti.

Tedarik Yönetim Enstitüsü hizmet sektörü Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI), şubatta aylık bazda 0,8 puan azalışla 52,6’ya gerileyerek piyasa beklentilerinin altında gerçekleşirken, S&P Global’in açıkladığı nihai verilere göre de hizmet sektörü PMI 52,3 ile tahminleri aştı.

İmalat ve hizmet sektörlerini kapsayan bileşik PMI da şubatta bir önceki aya kıyasla 0,5 puan artışla 52,5’e yükselerek öngörüleri geride bıraktı, fabrika siparişleri ocakta aylık bazda yüzde 3,6 azalarak tahminlerin altında kaldı.

30 yıl vadeli mortgage faizleri de geçen hafta yüzde 7,02’ye geriledi. Mortgage başvuruları yüzde 9,7 artmıştı.

Öte yandan ADP özel sektör istihdamı, şubatta 140 bin kişiyle piyasa beklentilerinin altında artış gösterirken, JOLTS açık iş sayısı da ocakta 8 milyon 863 bine gerilemesine karşın öngörülerin üzerinde gerçekleşti.

Yavaşlamaya devam eden yıllık ücret artışı da aynı dönemde yüzde 5,1 ile Ağustos 2021’den sonraki en düşük seviyesini kaydetti.

ABD’de ilk kez işsizlik maaşı başvurusunda bulunanların sayısı, 2 Mart ile biten haftada beklentiler dahilinde 217 bin oldu. Süregelen işsizlik maaşı başvuru sayısı ise 24 Şubat ile biten haftada 8 bin kişi artarak 1 milyon 906 bine çıkarak kasımdan sonraki en yüksek seviyesini gördü.

ABD’nin ocakta aylık bazda yüzde 5,1 artan dış ticaret açığı, 67,4 milyar dolarla 9 ayın en yüksek seviyesine ulaştı.

ABD’de tarım dışı iş gücü verimliliği, geçen yılın dördüncü çeyreğinde yüzde 3,2 artış kaydetti. Fed’in takip ettiği enflasyon göstergelerinden biri olan birim emek maliyeti ise geçen yılın dördüncü çeyreğinde bir önceki çeyreğe göre yüzde 0,4 arttı.

Ülkede bankacılık sektörünün karı da 2023’ün dördüncü çeyreğinde bir önceki çeyreğe kıyasla yaklaşık yüzde 44 azalarak 38,4 milyar dolara geriledi. ABD’de hanehalkının net serveti ise yüzde 3,2 artarak 156,2 trilyon dolara çıktı.

Söz konusu gelişmelerle New York borsasında Nasdaq endeksi yüzde 1,17, S&P 500 endeksi yüzde 0,23, Dow Jones endeksi yüzde 0,93 kayıpla haftayı tamamladı.

Gelecek hafta salı günü enflasyon, perşembe günü Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE), perakende satışlar, haftalık işsizlik başvuruları, cuma günü New York Fed Sanayi Endeksi, sanayi üretimi, kapasite kullanımı, Michigan Üniversitesi tüketici güven endeksi verileri takip edilecek.

Avrupa borsaları İngiltere hariç pozitif seyretti

Enflasyon ve resesyon ikileminin en çok görüldüğü bölge olarak öne çıkan Avrupa’da borsalar karışık seyretti.

Avrupa Merkez Bankasının (ECB) 3 temel politika faizini piyasa beklentileri doğrultusunda sabit tutmasının ardından açıklamalarda bulunan ECB Başkanı Christine Lagarde, Bankanın enflasyonu yüzde 2 hedefine doğru çekme konusunda kaydettiği ilerlemenin yeterli derecede güvence sunmadığını belirtti.

Lagarde, ekonomik büyümeye yönelik risklerin aşağı yönlü kalmaya devam ettiğini ve jeopolitik gerilimlerin enflasyona yönelik yukarı yönlü riskler arasında bulunduğunu vurgulayarak, “Enflasyonu düşürme sürecindeyiz ve ilerleme kaydediyoruz ancak kendimizden yeterince emin değiliz. Daha fazla kanıta, daha fazla veriye ihtiyacımız var. Nisan ayında biraz daha fazlasını, haziran ayında ise çok daha fazlasını öğreneceğiz.” ifadesini kullandı.

Analistler, Lagarde’ın açıklamalarının ardından para piyasalarındaki fiyatlamalarda ECB’nin ilk faiz indirimine gitme ihtimalinin haziranda yüzde 90’a çıktığını bildirdi.

Öte yandan, uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Moody’s, ekonomik duraklama nedeniyle Almanya bankacılık sektörünün görünümünü “durağan”dan “negatif”e çevirdi.

AB ülkeleri, gelecek kış dönemine hazırlık için doğal gaz tüketimini yüzde 15 azaltma uygulamasının süresini 1 yıl uzatma konusunda anlaşırken İsviçre Merkez Bankası, pozitif faiz oranlarına geçişin etkisiyle 3,2 milyar İsviçre frangı (3,62 milyar dolar) zarar açıkladı.

ECB, Almanya Merkez Bankası ve Hollanda Merkez Bankası da geçen yıl sırasıyla 1,3 milyar avro, 21,6 milyar avro ve 3,5 milyar avro zarar açıklamıştı.

Avro Bölgesi’nde ÜFE ise ocakta aylık bazda yüzde 0,9 ve yıllık bazda yüzde 8,6 azalışla beklenenden daha fazla geriledi.

Avro Bölgesi ekonomisi, geçen yılın son çeyreğinde önceki çeyreğe kıyasla büyüme göstermedi. Bölgede GSYH, geçen yılın son çeyreğinde önceki yılın aynı dönemine kıyasla ise yüzde 0,1 arttı.

Bu gelişmelerle, Almanya’da DAX endeksi yüzde 0,45, İtalya’da MIB 30 endeksi yüzde 1,42, Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 1,18 değer kazanırken, İngiltere’de FTSE 100 endeksi yüzde 0,30 değer kaybetti.

11 Mart ile başlayan haftada salı günü Almanya’da enflasyon, çarşamba günü İngiltere’de sanayi üretimi, perşembe günü Almanya’da cari denge verileri takip edilecek.

Asya piyasaları karışık seyretti

Bu hafta Asya piyasalarında da karışık bir seyir izlendi.

Çin Başbakanı Li Çiang, Pekin’de düzenlenen Çin Ulusal Halk Kongresi yıllık genel kurulunda hükümetin çalışma raporunu ve bütçe taslağını meclise sundu.

Çin’de GSYH’nin 2023’te yüzde 5,2 artışla 126 trilyon yuanı (yaklaşık 17,5 trilyon dolar) aştığını ifade eden Li Çiang, 2024’te “yüzde 5 civarında” büyüme hedeflediklerini belirtti.

Japonya Merkez Bankasının (BoJ) negatif faiz politikasına son verebileceğine yönelik beklentiler güçlendi.

BoJ Yönetim Kurulu Üyesi Junko Nakagawa, ülke ekonomisinin güçlü ücret artışıyla desteklenen fiyat hedefine ulaşma yolunda istikrarlı bir ilerleme kaydettiğini söyledi.

Japonya’da hazirandan bu yana görülen en hızlı ücret artışının ardından Japon yeni dolar karşısında değer kazanırken, bu durumun ülke pay piyasalarını aşağı yönlü baskıladığı görülüyor.

Analistler, Junko Nakagawa’nın sözle yönlendirmelerinin ardından BoJ’un gelecek aylarda negatif faiz oranlarını sona erdireceği ilişkin beklentilerin arttığını, dolar/yen paritesinin 147,1 ile yaklaşık son bir ayın en düşük seviyesine indiğini bildirdi.

Öte yandan, Japonya’da enflasyonun yıllık bazda yüzde 2,5 ile beklentiler paralelinde gerçekleşmesi, BoJ’un negatif faiz politikasının sonlarına yaklaştığına ilişkin öngörüleri destekledi.

Japonya’da hizmet sektörü PMI 52,9 ile beklentileri aşarken, ülkede hane halkı harcamaları ocakta aylık yüzde 2,1 ve yıllık yüzde 6,3 azalışla beklentilerin altında kaldı.

Analistler, BoJ’un yakın zamanda negatif faiz politikasına son verebileceğine ilişkin beklentilerin sıcaklığını koruduğunu belirtti.

Çin’de Caixin hizmet sektörü PMI ise 52,5 ile tahminlerin altında kaldı. Ülkede ayrıca şubatta yıllık bazda ihracat yüzde 7,1 ve ithalat yüzde 3,5 artışla tahminleri geride bıraktı.

Söz konusu gelişmelerle haftalık bazda Çin’de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,63, Güney Kore’de Kospi endeksi yüzde 1,43 artarken, Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 0,56, Hong Kong’da Hang Seng endeksi yüzde 1,42 geriledi.

Gelecek hafta pazartesi günü Japonya’da büyüme, salı günü ÜFE verileri takip edilecek.

Yurt içinde gözler ödemeler dengesi ve sanayi üretimine çevrildi

Yurt içinde ise Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi haftayı yüzde 0,64 yükselişle 9.155,32 puandan tamamladı. Dolar/TL, haftayı bir önceki kapanışın yüzde 1,8 üzerinde 31,9289’dan tamamladı.

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, katıldığı bir TV programında, “KDV, kurumlar ve gelir vergisi oranlarında genel bir artış olmayacak. Motorlu taşıtlar vergisine ilişkin yeni bir düzenlemeyi aklımızın ucundan bile geçirmedik.” dedi.

Piyasaları tedirgin edecek bir adım atmayacaklarını ifade eden Şimşek, “Şu an itibarıyla borsaya ya da başka bir alana yönelik piyasayı bozacak herhangi bir vergi düzenlemesi gündemimizde değil.” diye konuştu.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), sıkı para politikası duruşunu destekleyici ilave sıkılaşma adımları attı.

TCMB, kredi büyümesine dayalı menkul kıymet tesisi kapsamında, TL ticari krediler için yüzde 2,5 olan aylık büyüme sınırının yüzde 2’ye indirilmesine, ihtiyaç kredilerinde yüzde 3 olan aylık büyüme sınırının yüzde 2’ye düşürülmesine, taşıt kredilerinde ise yüzde 2 sınırının korunmasına karar verdi.

TCMB duyurusunda, “Menkul kıymet tesisine ek olarak, kredi büyümesine dayalı zorunlu karşılık tesis edilmesine yönelik çalışmalar devam etmektedir. Ayrıca, parasal aktarım mekanizmasının güçlendirilmesine yönelik ilave adımlar üzerinde çalışılmaktadır.” ifadesi kullanıldı.

TCMB ayrıca, sıkı para politikası duruşunu destekleyici ilave sıkılaşma adımları kapsamında, kredi büyümesine dayalı zorunlu karşılık tesis edilme kararı aldı.

Merkez Bankasınca belirlenen kredilerin aylık yüzde 2 büyüme oranını aşan kısmı için TL cinsinden zorunlu karşılık 1 yıl süreyle bloke olarak tutulacak.

Öte yandan, uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Fitch Ratings, Türkiye’nin kredi notunu “B”den “B+”ya yükseltirken, not görünümünü “durağan”dan “pozitif”e çıkardı.

Fitch Ratings’in açıklamasında, not artırımının, makroekonomik ve dış kırılganlıkları azaltmada para politikası sıkılaştırmasının beklenenden daha fazla önden yüklenmesi de dahil olmak üzere, Haziran 2023’teki değişimden bu yana uygulanan politikaların dayanıklılığına ve etkinliğine olan güvenin artmasından kaynaklandığı bildirildi.

Gelecek hafta pazartesi günü iş gücü istatistikleri, salı günü sanayi üretimi ve ödemeler dengesi, perşembe günü konut satışları ve cuma günü TCMB piyasa katılımcıları anketi ve bütçe dengesi takip edilecek.

AA Finans Ödemeler Dengesi Beklenti Anketi’ne katılan ekonomistler, cari işlemler hesabının ocak ayında 2 milyar 460 milyon dolar açık verdiğini tahmin ediyor. Ekonomistler, cari işlemler açığının 2024 yılında ise 30 milyar 611 milyon dolar olarak gerçekleşmesini bekliyor.

Analistler, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 9.000 ve 8.900 seviyelerinin destek konumenflasyonunda olduğunu, 9.200 ve 9.300 seviyelerinin direnç olarak öne çıktığını kaydetti.

Uludağ Otomotiv Endüstrisi İhracatçıları Birliğinden (OİB) yapılan açıklamaya göre, Türkiye otomotiv endüstrisi şubat ihracatı 2023’ün aynı ayına göre yüzde 19,9 artışla 3 milyar 130 milyon dolar olarak gerçekleşti.

Ülke ihracatında ilk sırada bulunan sektörün toplam dış satımdan aldığı pay yüzde 14,8, yılın 2 ayındaki ihracatı ise geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 11 artışla 5 milyar 909 milyon dolar oldu.

En büyük ürün grubu tedarik endüstrisinde ihracat geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 10 artarak 1 milyar 266 milyon dolara, binek otomobillerde yüzde 28 yükselerek 926 milyon dolara, eşya taşımaya mahsus motorlu taşıtlarda yüzde 37 artışla 555 milyon dolara, otobüs-minibüs-midibüste yüzde 79 yükselişle 234 milyon dolara çıktı, çekicilerde ise yüzde 32 azalışla 116 milyon dolar olarak kaydedildi.

Tedarik endüstrisinde en fazla ihracat yapılan ülke Almanya’ya yüzde 2 düşüş, önemli pazarlardan ABD’ye yüzde 49, Fransa’ya yüzde 20, Birleşik Krallık’a yüzde 25, Romanya’ya yüzde 66, Polonya’ya yüzde 27 artışlar yaşandı.

Binek otomobillerde en fazla dış satım olan ülke İtalya’ya yüzde 109, Birleşik Krallık’a yüzde 127, İspanya’ya yüzde 41, Almanya’ya yüzde 32, Polonya’ya yüzde 48 ihracat artışı kaydedildi.

Eşya taşımaya mahsus motorlu taşıtlarda Birleşik Krallık’a yüzde 66, İtalya’ya yüzde 13, Slovenya’ya yüzde 9, Fransa’ya yüzde 30, Belçika’ya yüzde 70, Almanya’ya yüzde 261, otobüs-minibüs-midibüs ürün grubunda ise Fransa’ya yüzde 215, Almanya’ya yüzde 211 ihracat artışları dikkati çekti.

“Geçen ay ilk 10 ülkenin 9’unda ihracat artışı yaşandı”

Türk otomotiv endüstrisi geçen senenin aynı ayına göre şubatta en büyük pazar Almanya’ya 439 milyon dolar ihracat yaptı.

İtalya’ya yüzde 31 artışla 360 milyon dolar, Birleşik Krallık’a yüzde 75 artışla 359 milyon dolarlık dış satımlar gerçekleştirildi. İspanya’ya yüzde 29, Polonya’ya yüzde 34, Belçika’ya yüzde 1, ABD’ye yüzde 62, Romanya’ya yüzde 23 ihracat artışları tespit edildi.

Ülke grubunda ilk sırada yer alan ve ihracat payı yüzde 67 olan Avrupa Birliği ülkelerine ihracat yüzde 14 artışla 2 milyar 107 milyon dolar oldu. Diğer Avrupa ülkeleri yüzde 14 pay ile ülke grupları arasında ikinci sırada yer aldı, bu ülke grubuna ihracat yüzde 76 arttı. Geçen ay Bağımsız Devletler Topluluğu’na yüzde 14 ihracat düşüşü, Orta Doğu ülkelerine yüzde 40 ve Kuzey Amerika Serbest Ticaret Bölgesi’ne yüzde 61 ihracat artışı kaydedildi.

İhracat rakamlarını değerlendiren OİB Yönetim Kurulu Başkanı Baran Çelik, şu ifadeleri kullandı:

“Otomotiv sektörümüz bugüne kadar en yüksek şubat ayı ihracatına imza attı. Tedarik endüstrisi, binek otomobiller, eşya taşımaya mahsus motorlu taşıtlar ve otobüs-minibüs-midibüs ihracatımız çift haneli arttı. Geçen ay ilk 10 ülkenin 9’unda ihracat artışı yaşandı. Birleşik Krallık’a yüzde 75 ve ABD’ye yüzde 62 ihracat artışları kaydettik.”

Küresel piyasalarda, ABD’de açıklanan verilerden alınan karışık sinyaller ve Fed üyelerinin açıklamaları paralelinde Bankanın ne zaman faiz indirimine başlayacağına yönelik belirsizliğin sürmesiyle bu hafta karışık bir seyir izlendi.

Fed Yönetim Kurulu Üyesi Michelle Bowman, bu hafta yaptığı açıklamada, enflasyonun düşürülmesinde kaydedilen ilerlemeyi durdurabilecek ve fiyat baskılarının yeniden artmasına neden olabilecek yukarı yönlü riskler göz önüne alındığında faiz oranlarını düşürmek için aceleleri olmadığını ifade etti.

New York Fed Başkanı John Williams da bankanın muhtemelen bu yılın sonlarında faiz indirimine gideceğini belirterek, 2024’te 3 faiz indirimi yapılmasını “makul bir başlangıç” olarak değerlendirdi. Williams, Fed’in yüzde 2’lik sürdürülebilir enflasyon yolculuğunda hala katedecek yolu olduğunu bildirdi.

Boston Fed Başkanı Susan Collins, Fed’in bu yılın sonlarında politikayı gevşetmeye başlamasının muhtemelen uygun olacağına inandığını belirtirken, Atlanta Fed Başkanı Raphael Bostic para politikasına sabırlı bir yaklaşımdan yana olduğunu vurguladı.

Bostic, son birkaç enflasyon verisinin yüzde 2 hedefine giden yolun inişli çıkışlı olacağını gösterdiğini, politika faizini yaz döneminde düşürmenin muhtemelen uygun olacağını dile getirdi.

Chicago Fed Başkanı Austan Goolsbee de geçen yıl mal ve iş gücü arzındaki iyileşmelerin bu sene ABD enflasyonunda daha fazla düşüşe zemin hazırladığını söyledi. Goolsbee, ocak ayı kişisel tüketim harcamaları verileri bir toparlanmayı gösterse bile bundan anlam çıkarmak için dikkatli olunması gerektiğini savundu.

San Francisco Fed Başkanı Mary Daly, para politikasının iyi durumda olduğunu ve gerekirse faiz indirebileceklerini belirterek, enflasyon baskısının süreceğini dile getirdi.

Cleveland Fed Başkanı Loretta Mester ise Bankanın enflasyon konusunda yapması gereken biraz daha iş olduğunu, enflasyonda geçen yılki düşüş hızının bu sene de devam edeceğinden emin olamayacaklarını söyledi.

Öte yandan, Fed tarafından ABD Kongresi için yılda iki kez hazırlanan yarı yıllık Para Politikası Raporu’nun mart sayısı yayınlandı. Banka, raporda, ABD’de enflasyonun geçen yıl önemli ölçüde yavaşladığını ancak yüksek kalmaya devam ettiğini bildirdi.

Fed’in ilk faiz indirimi ihtimali mayısta yüzde 18 ve haziranda yüzde 63 seviyesinde bulunuyor.

ABD Hazine Bakanı Janet Yellen, geçen yıl küresel ekonomik büyümenin dirençli ve tahmin edilenden daha güçlü olduğunu, enflasyonun ise düştüğünü ve ekonomilerin yaklaşık yüzde 80’inde bu yıl da düşmeye devam etmesinin beklendiğini belirtti.

Uluslararası Para Fonu (IMF), orta vadeli büyüme beklentilerinin zayıf kalmaya devam ettiğini, ticaretin yeniden canlandırılması, yapay zekanın potansiyelinin en üst düzeye çıkarılması, borç darboğazlarının önlenmesi ve iklim değişikliğiyle mücadele için işbirliğine ihtiyaç olduğunu bildirdi.

Uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Standard&Poor’s (S&P), ABD ekonomisinin emsallerinden daha iyi performans göstermeye devam ettiğini, politika faizlerindeki keskin artışa rağmen ülkenin 2023’te büyümenin arttığı tek büyük gelişmiş ekonomi olduğunu ifade etti.

Moody’s ise geçen yıl yüzde 2,9 olan G20 ekonomik büyümesinin 2024’te yüzde 2,4’e düşmesini beklediğini açıkladı. Moody’s ayrıca New York Community Bank’ın uzun vadeli kredi notunu “Ba2″den “B3″e düşürdü, daha fazla not indirimi için izlemede bıraktı.

Küresel piyasalarda Orta Doğu’daki gelişmeler de yakından takip edilirken, petrol fiyatlarında oynaklık dikkati çekiyor. Kızıldeniz’de devam eden jeopolitik riskler ve OPEC+’nın arz kesintisi süresini uzatacağına yönelik haber akışı petrol fiyatlarını yukarı yönlü desteklemeye devam ediyor.

Bu gelişmelerle Brent petrolün varil fiyatı haftayı yüzde 2,8 artışla 83,2 dolardan tamamladı. Altının onsu da bu hafta yüzde 2,3 artışla 2 bin 84 dolara çıktı.

Enflasyon baskılarının nispeten yavaşladığına işaret eden makroekonomik veriler sonrası ABD’nin 10 yıllık hazine tahvil faizi de haftayı 73 baz puan azalışla 4,1860’tan tamamladı.

Kripto para piyasası tarafında ise Bitcoin, 64 bin doları test ederek Kasım 2021’den sonraki en yüksek seviyesine çıktı. Bu yükselişte MicroStrategy’nin 155 milyon dolarlık Bitcoin aldığına yönelik haber akışı etkili oldu.

New York borsası karışık seyretti

Bu hafta ABD’de açıklanan verilerden çıkarılan karışık sinyallerle New York borsasında karışık bir seyir izlendi. ABD’de beklentilerin altında gelen büyüme verilerine rağmen bireysel tüketim harcamalarının güçlü olduğuna ilişkin sinyaller, New York borsasının yönü üzerinde etkili oldu.

ABD’de yeni konut satışları, ocakta aylık bazda yüzde 1,5 artışla 661 bine çıktı ancak bu artış piyasa beklentilerinin gerisinde kaldı. Dün ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi 2 baz puanlık artışla yüzde 4,28’e yükseldi, bugün ise önceki kapanışının hemen altında seyrediyor.

Ülkede, dayanıklı mal siparişleri ocakta aylık bazda yüzde 6,1 ile beklentilerin üzerinde azaldı ve Nisan 2020’den sonraki en büyük düşüşünü kaydetti.

Conference Board (CB) Tüketici Güven Endeksi de şubatta aylık 4,2 puan azalışla 106,7’ye gerileyerek 4 aydan sonra ilk kez düşüş gösterdi. S&P Case-Shiller Ulusal Konut Fiyat Endeksi ise geçen yıl aralıkta bir önceki aya göre yüzde 0,2 arttı.

ABD ekonomisi 2023’ün dördüncü çeyreğinde yüzde 3,2 ile beklentilerin altında büyüme gösterdi. Ülkenin Gayrisafi Yurt İçi Hasıla (GSYH) verisine ilişkin ocak ayında yayımlanan öncü verilerde, ekonominin geçen yılın dördüncü çeyreğinde yüzde 3,3 büyüdüğü kaydedilmişti.

Analistler, ABD ekonomisinin geçen yılın son çeyreğinde güçlü tüketim harcamalarının etkisiyle sağlam bir büyüme kaydettiğini, ancak büyümenin az da olsa hız kaybetmiş gibi göründüğünü belirtti.

Fed’in enflasyona ilişkin olarak yakından takip ettiği verilerin başında gelen çekirdek kişisel tüketim harcamaları fiyat endeksi, ocakta beklentiler dahilinde aylık yüzde 0,4 ve yıllık yüzde 2,8 arttı. Endeksteki değişim, yıllık bazda Mart 2021’den bu zamana kadarki en düşük artış olarak kayıtlara geçti.

Analistler, yavaşlamaya devam eden ve beklentiler doğrultusunda gelen enflasyon göstergesinin Fed’in yılın ilk yarısında faiz indirimine gidebileceğine ilişkin beklentileri desteklediğini çıkardığını ifade etti.

Haftalık işsizlik maaşı başvurularının da 215 binle tahminleri aştığına dikkati çeken analistler, bu durumun iş gücü piyasasında yumuşamaya işaret ettiğini söyledi.

Ülkede Michigan Üniversitesince ölçülen tüketici güven endeksi, şubatta aşağı yönlü revize edilerek 76,9 puan oldu.

Tedarik Yönetim Enstitüsünün (ISM) imalat sanayi Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI) şubatta 47,8 ile piyasa beklentilerinin gerisinde kaldı. Ülkede, şubat ayı imalat sektörü PMI verisi ise 1,5 puan artarak 52,2 puanla beklentilerin üzerinde gerçekleşti ve ABD imalat sektöründe Temmuz 2022’den sonraki en hızlı iyileşmeye işaret etti.

Diğer yandan, ABD’li teknoloji devlerinden Microsoft, OpenAI’nin Fransız rakibi Mistral AI ile yeni ortaklık kurduğunu açıkladı. ABD Federal Ticaret Komisyonu, süpermarket zinciri Kroger’in rakibi Albertsons’ı 24,6 milyar dolara satın almak için yaptığı anlaşmayı market fiyatlarını artıracağı gerekçesiyle engellemek için dava açtı. Sony Interactive Entertainment, küresel iş gücünün yüzde 8’ine karşılık gelen 900 çalışanını işten çıkarma planını duyurdu.

Söz konusu gelişmelerle New York borsasında Nasdaq endeksi yüzde 1,77, S&P 500 endeksi yüzde 0,93 değer kazancıyla, Dow Jones endeksi ise yüzde 0,14 kayıpla haftayı tamamladı.

5 Mart Salı günü ABD’de fabrika siparişleri ile dayanıklı mal siparişleri, çarşamba günü ADP istihdam raporu, toptan stoklar, Fed Bej Kitap raporu, perşembe günü dış ticaret dengesi, haftalık işsizlik başvuruları ve cuma günü tarım dışı istihdam takip edilecek.

Avrupa borsaları

Avrupa borsalarında da ECB ve İngiltere Merkez Bankasının (BoE) faizleri ne zaman indirmeye başlayacağına ilişkin belirsizliğin devam etmesiyle karışık bir seyir izlendi.

Avrupa Parlamentosu (AP) Genel Kurul oturumunda ECB Yıllık Raporu’na ilişkin değerlendirmede bulunan ECB Başkanı Christine Lagarde, enflasyonda düşüş sürecinin devam etmesini beklediklerini söyledi.

Lagarde, Avro Bölgesi’nde ekonomik faaliyetin 2023’te zayıf seyrettiğini ve büyümenin son çeyrekte durgunlaştığını belirterek, “Ücret artışlarının önümüzdeki çeyreklerde enflasyon dinamikleri üzerinde giderek daha önemli bir etken haline gelmesi bekleniyor.” dedi.

ECB Başkan Yardımcısı Luis de Guindos, dünkü açıklamasında, kararların tarihlere değil verilere bağlı olduğuna işaret ederek, Bankanın, enflasyonun hedefine doğru gideceğine ikna olduğunda faizleri düşüreceğini dile getirdi.

Analistler, ECB ve BoE’nin faiz indirimlerine haziranda başlayacağına ilişkin beklentilerin sürdüğünü belirtti.

Öte yandan, Avrupa’da 30’dan fazla medya kuruluşu, reklam teknolojisinde hakim konumu kötüye kullandığı iddiasıyla Google aleyhine dava açarak, şirketten 2,1 milyar avro tazminat talep etti.

Avro Bölgesi’nde Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE), şubat ayında yıllık bazda yüzde 2,6 olarak açıklandı. Piyasa beklentileri, şubatta Avro Bölgesi’nde yıllık enflasyonun yüzde 2,5 olacağı yönündeydi.

Almanya’da ocakta perakende satışlar aylık yüzde 0,4 ve yıllık yüzde 1,4 azaldı. Ülkede öncü enflasyon verileri de şubatta aylık yüzde 0,4 ve yıllık bazda yüzde 2,5 ile beklentilerin altında gerçekleşti.

Bu gelişmelerle, Almanya’da DAX endeksi yüzde 1,81, İtalya’da MIB 30 endeksi yüzde 0,71 değer kazanırken, İngiltere’de FTSE 100 endeksi yüzde 0,31, Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 0,41 değer kaybetti.

Gelecek hafta salı günü Avro Bölgesi’nde Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE), perşembe günü ECB’nin faiz kararı, cuma günü Avro Bölgesi’nde büyüme verileri takip edilecek. Analistler, ECB’nin gelecek haftaki toplantısında faizlerde değişikliğe gitmesinin beklenmediğini belirtti.

Asya piyasaları

Bu hafta Asya piyasalarında da karışık bir seyir hakim oldu.

Japonya Merkez Bankası (BoJ) Başkanı Kazuo Ueda, “Henüz sürdürülebilir ve istikrarlı bir enflasyon hedefine ulaşılacağını öngörecek konumda değiliz.” dedi.

Japonya’da enflasyon beklentileri aşmasına rağmen Ueda’nın açıklamalarının ardından piyasalarda BoJ’un yakın zamanda negatif faiz politikasına son verebileceğine yönelik beklentiler ötelendi.

Japonya’da TÜFE ocakta yıllık yüzde 2,2 arttı, çekirdek TÜFE de yüzde 2 artış gösterdi.

Ülkede öncü sanayi üretimi ocakta yüzde 7,5 geriledi. Söz konusu verinin yüzde 6,7 azalış olarak gerçekleşmesi bekleniyordu. Japonya’da imalat sanayi PMI şubatta 47,2 ile beklentilere paralel gerçekleşti, işsizlik oranı değişmedi ve yüzde 2,4 olarak hesaplandı.

Çin tarafında ise hükümetin ekonomik aktiviteyi canlandırmaya yönelik adımlar atmaya devam etmesi beklenirken, konuya ilişkin haber akışı bölge gündeminde ağırlığını korumaya devam ediyor.

Çin’de şubatta imalat sanayi ve bileşik PMI sırasıyla 49,1 ve 50,9 ile tahminler doğrultusunda gelirken, hizmet sektörü PMI 51,4 ile beklentileri aştı. Caixin imalat sanayi PMI ise 50,9 ile öngörüleri geride bıraktı.

Yeni Zelanda Merkez Bankası, faiz oranını son 15 yılın en yüksek seviyesi olan yüzde 5,50’de sabit tuttu.

Söz konusu gelişmelerle haftalık bazda Çin’de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,74, Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 2,08 değer kazanırken, Hong Kong’da Hang Seng endeksi yüzde 0,82, Güney Kore’de Kospi endeksi yüzde 0,94 değer kaybetti.

Gelecek hafta salı günü Japonya’da Tokyo TÜFE, cuma günü de dış ticaret dengesi ve cari denge verileri takip edilecek.

Yurt içinde gözler enflasyon verilerinde

Yurt içinde ise Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi haftayı yüzde 2,96 azalışla 9.097,15 puandan tamamladı. Dolar/TL, haftayı bir önceki kapanışın yüzde 1,1 üstünde 31,3774’ten tamamladı.

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, katıldığı G20 Bakanlar ve Merkez Bankası Başkanları toplantısına ilişkin, “Gerçekleştirdiğim ikili görüşmelerde Türkiye ekonomisine ilişkin gelişmeleri değerlendirirken, çok taraflı kalkınma bankaları ve ülkelerle ilişkilerimizi ve işbirliğimizi güçlendirecek hususlarda görüş alışverişinde bulunduk.” ifadesini kullandı.

HSBC, para politikasının önemli derecede geleneksel tarafa yaklaşmasıyla “carry trade” dinamiklerinin Türk lirası (TL) için destekleyici hale geldiğini belirtti.

Bankanın “Gelişmekte Olan Piyasalar FX Yol Haritası” başlıklı raporunda, TL’deki değer kaybının, hem hız hem de ölçek olarak sınırlı kalacağı öngörüsünde bulunuldu.

Ülkede gelecek hafta pazartesi günü enflasyon, salı günü reel efektif döviz kuru, perşembe günü hazine nakit dengesi, cuma günü uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Fitch Ratings’in Türkiye değerlendirmesi takip edilecek.

Analistler, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 9.060 seviyesinin destek, 9.300 ve 9.400 seviyelerinin direnç konumunda olduğunu kaydetti.